ระวัง! ความดันโลหิตสูง ที่ไม่มีอาการ เสี่ยง โรคหัวใจขาดเลือด โดยไม่รู้ตัว
ค่าความดันโลหิตแบ่งออกเป็น 2 ค่า คือ ค่าความดันโลหิตตัวบน (Systolic Blood Pressure) คือค่าความดันโลหิตในหลอดเลือดที่เกิดขึ้นขณะที่หัวใจบีบตัว
เลือกอ่านตามหัวข้อ
อาการคลำได้ก้อนนูนบริเวณหน้าท้อง ขาหนีบ หรือสะดือ เป็นอาการที่เข้าข่ายโรคไส้เลื่อน ซึ่งสามารถเกิดได้กับทั้งผู้ชายและผู้หญิง และพบได้ในหลายช่วงวัย จากประสบการณ์ในการดูแลผู้ป่วยไส้เลื่อนของ นายแพทยธนภูมิ ลิ้มตระกูล ศัลยแพทย์โรคตับและทางเดินน้ำดีชำนาญการด้านการผ่าตัดส่องกล้องด้วยหุ่นยนต์ โรงพยาบาลเวชธานี อินเตอร์เนชันแนล พบว่าหลายรายมักมาพบแพทย์เมื่อเริ่มมีอาการปวด หรือก้อนมีขนาดใหญ่ขึ้นแล้ว โดยผู้ป่วยจำนวนไม่น้อยมักเข้าใจว่าเป็นเพียงก้อนไขมันหรืออาการทั่วไป ทำให้การรักษาล่าช้า และเพิ่มความเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อน เช่น ลำไส้ขาดเลือด (Strangulated Hernia) นอกจากนี้ ผู้ป่วยจำนวนหนึ่งมักกังวลเรื่องแผล ผ่าตัด ไส้เลื่อน และระยะเวลาพักฟื้น ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญในการตัดสินใจเลือกแนวทางการรักษา
ไส้เลื่อน คืออะไร
ไส้เลื่อน (Hernia) คือภาวะที่ลำไส้เคลื่อนตัวออกมาจากตำแหน่งเดิม และทำให้เห็นเป็นลักษณะคล้ายก้อนตุง ซึ่งเกิดจากความอ่อนแอของผนังช่องท้องที่มีมาแต่กำเนิด หรือเกิดภายหลังเช่น จากการผ่าตัด ภาวะแรงดันที่มากผิดปกติภายในช่องท้อง เนื่องจากสาเหตุต่าง ๆ อาทิ การเบ่งจากภาวะท้องผูก การไอหรือจาม การยกของหนัก
ประเภทของโรคไส้เลื่อน
โรคไส้เลื่อนสามารถแบ่งได้หลายประเภท ขึ้นอยู่กับตำแหน่งที่เกิด
ไส้เลื่อนขาหนีบ (Inguinal Hernia)
เป็นชนิดที่พบได้บ่อยที่สุด โดยเฉพาะในผู้ชาย เกิดบริเวณขาหนีบเนื่องจากผนังกล้ามเนื้อบริเวณนี้มีความอ่อนแอ
ไส้เลื่อนสะดือ (Umbilical Hernia)
เกิดบริเวณสะดือ พบได้ทั้งในเด็กและผู้ใหญ่ โดยเฉพาะผู้ที่มีภาวะน้ำหนักเกินหรือหญิงตั้งครรภ์
ไส้เลื่อนแผลผ่าตัด (Incisional Hernia)
เกิดบริเวณแผลผ่าตัดเดิม เนื่องจากผนังหน้าท้องบริเวณนั้นยังไม่แข็งแรง
ไส้เลื่อนต้นขา (Femoral Hernia)
พบได้น้อยกว่า มักเกิดในผู้หญิง โดยเกิดบริเวณต้นขาด้านบน
อาการของโรคไส้เลื่อน
อาการของไส้เลื่อนอาจแตกต่างกันในแต่ละบุคคล โดยอาการที่พบได้บ่อย ได้แก่
- มีก้อนนูนบริเวณขาหนีบ หน้าท้อง หรือสะดือ
- ก้อนนูนเห็นชัดเมื่อยืน ไอ หรือออกแรง
- รู้สึกตึงหรือปวดบริเวณก้อน
- รู้สึกหนักบริเวณขาหนีบ
- ในบางรายอาจมีอาการปวดท้อง คลื่นไส้ หรืออาเจียน
หากก้อนนูนไม่สามารถดันกลับเข้าไปได้ หรือมีอาการปวดรุนแรง ควรรีบพบแพทย์ทันที เนื่องจากอาจเป็นภาวะลำไส้ติดคาหรือลำไส้ขาดเลือด
สาเหตุและปัจจัยเสี่ยงของโรคไส้เลื่อน
โรคไส้เลื่อนเกิดจากความอ่อนแอของผนังกล้ามเนื้อหน้าท้องร่วมกับแรงดันภายในช่องท้องที่เพิ่มขึ้น โดยปัจจัยเสี่ยงที่อาจทำให้เกิดไส้เลื่อน ได้แก่
- การยกของหนักเป็นประจำ
- ไอเรื้อรัง
- ท้องผูกและต้องเบ่งบ่อย
- ภาวะน้ำหนักเกินหรือโรคอ้วน
- การตั้งครรภ์
- การผ่าตัดช่องท้องมาก่อน
- อายุที่เพิ่มขึ้นทำให้กล้ามเนื้ออ่อนแรง
ผ่าตัด ไส้เลื่อน มีวิธีใดบ้าง
การรักษาไส้เลื่อนโดยทั่วไปคือ การผ่าตัดซ่อมผนังหน้าท้อง เนื่องจากไส้เลื่อนไม่สามารถหายได้เอง วิธีการผ่าตัดในปัจจุบันมีหลายรูปแบบ ได้แก่
การ ผ่าตัด ไส้เลื่อน แบบเปิด (Open Surgery)
เป็นวิธีการรักษาไส้เลื่อนที่ใช้กันมายาวนาน
- ศัลยแพทย์จะเปิดแผลผ่าตัดบริเวณขาหนีบหรือหน้าท้อง เพื่อเข้าถึงตำแหน่งที่ผนังหน้าท้องอ่อนแอ
- อวัยวะที่เคลื่อนออกมานอกผนังช่องท้อง เช่น ลำไส้ จะถูกดันกลับเข้าสู่ตำแหน่งเดิมภายในช่องท้อง
- จากนั้นแพทย์มักใช้แผ่นตาข่ายทางการแพทย์ (Surgical Mesh) วางเสริมบริเวณผนังหน้าท้องที่อ่อนแอ เพื่อช่วยลดโอกาสการกลับมาเป็นซ้ำ
- วิธีนี้ผู้ป่วยจะมีแผลผ่าตัดขนาดใหญ่ ทำให้ใช้เวลาฟื้นตัวนานกว่า
การ ผ่าตัด ไส้เลื่อน แบบส่องกล้อง (Laparoscopic Surgery)
- การผ่าตัดส่องกล้องเป็นเทคนิคผ่าตัดแผลเล็ก (Minimally Invasive Surgery)
- ศัลยแพทย์จะสอดกล้องและเครื่องมือผ่าตัดผ่านรูเปิดขนาดเล็ก ประมาณ 3 – 4 จุดบริเวณหน้าท้อง
- กล้องจะส่งภาพภายในช่องท้องขึ้นบนจอภาพ ทำให้ศัลยแพทย์มองเห็นอวัยวะภายในอย่างชัดเจน จากนั้นจะดันอวัยวะกลับเข้าตำแหน่งเดิมเช่นเดียวกัน
- แต่วิธีการผ่าตัดส่องกล้อง ไม่สามารถเย็บแผ่นตาข่ายกับผนังหน้าท้องได้ เนื่องจากเครื่องมือที่สอดผ่านรูบนหน้าท้องมีข้อจำกัดของการเคลื่อนไหว การเย็บในพื้นที่ลึกทำได้ยาก จึงจำเป็นต้องการมีใช้หมุดยึดแผ่นตาข่ายกับผนังหน้าท้อง
- ผู้ป่วยอาจรู้สึกตึงบริเวณหน้าท้องหลังผ่าตัด เนื่องจากมีการใช้หมุดภายในช่องท้อง
การผ่าตัดด้วยหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดดาวินชี (Da Vinci)
การรักษาไส้เลื่อนด้วยหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัด Da Vinci
ปัจจุบันมีการนำ เทคโนโลยีหุ่นยนต์ช่วยผ่าตัด Da Vinci Surgical System มาใช้ในการรักษาไส้เลื่อน โดยเป็นการผ่าตัดผ่านกล้องที่ศัลยแพทย์ควบคุมเครื่องมือผ่าตัดผ่านระบบคอมพิวเตอร์
ระบบนี้ให้ภาพการผ่าตัดแบบ 3 มิติความคมชัดสูง (3D High Definition) ทำให้ศัลยแพทย์มองเห็นโครงสร้างภายในร่างกายได้อย่างละเอียด และควบคุมเครื่องมือผ่าตัดขนาดเล็กได้อย่างแม่นยำ
ข้อดีของการผ่าตัดไส้เลื่อนด้วยหุ่นยนต์ดาวินชี
การใช้หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดมีข้อดีหลายประการ เช่น
- แผลผ่าตัดขนาดเล็ก
- ความแม่นยำในการผ่าตัดสูง
- ลดการกระทบต่อเนื้อเยื่อรอบข้าง
- ประสิทธิภาพเทียบเท่าการผ่าตัดเปิด
- ไม่จำเป็นต้องใช้หมุดยึดแผ่นตาข่ายกับผนังหน้าท้อง
- ลดการระคายเคืองต่อเส้นประสาท
- ลดความเจ็บปวดหรือตึงหลังผ่าตัด
- ช่วยให้ผู้ป่วยฟื้นตัวได้เร็วขึ้น
การดูแลตัวเองหลังการผ่าตัดไส้เลื่อน
หลังการผ่าตัด ผู้ป่วยควรดูแลตัวเองอย่างเหมาะสม เช่น
- หลีกเลี่ยงการยกของหนักในช่วงแรก
- ควบคุมน้ำหนักตัว
- รับประทานอาหารที่มีกากใยเพื่อลดอาการท้องผูก
- ปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัด
- มาพบแพทย์ตามนัดเพื่อติดตามอาการ
เมื่อใดควรพบแพทย์
หากพบก้อนนูนบริเวณหน้าท้องหรือขาหนีบ โดยเฉพาะเมื่อก้อนมีขนาดใหญ่ขึ้นหรือมีอาการปวด ควรเข้ารับการตรวจวินิจฉัยจากแพทย์ เพื่อประเมินความเสี่ยงและวางแผนการรักษาที่เหมาะสม
การตรวจพบและรักษาไส้เลื่อนตั้งแต่ระยะเริ่มต้น สามารถช่วยลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อน และช่วยให้การรักษาเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับไส้เลื่อน
ไส้เลื่อนสามารถหายเองได้หรือไม่?
ไส้เลื่อนไม่สามารถหายเองได้ โดยการรักษาหลักคือการผ่าตัดซ่อมผนังหน้าท้อง เพื่อป้องกันไม่ให้ลำไส้เคลื่อนออกมาซ้ำ และลดความเสี่ยงของภาวะแทรกซ้อนในอนาคต
การผ่าตัดไส้เลื่อนแบบเดิมกับแบบหุ่นยนต์ต่างกันอย่างไร?
การผ่าตัดแบบเปิดจะมีแผลขนาดใหญ่และใช้เวลาฟื้นตัวนานกว่า ส่วนการผ่าตัดส่องกล้องและหุ่นยนต์ดาวินชีเป็นเทคนิคแผลเล็กที่ช่วยลดการกระทบต่อเนื้อเยื่อ โดยการใช้หุ่นยนต์ช่วยผ่าตัดยังช่วยเพิ่มความแม่นยำ และอาจช่วยลดความเจ็บปวดหลังผ่าตัดได้ ทั้งนี้ วิธีที่เหมาะสมขึ้นอยู่กับการประเมินของแพทย์ในแต่ละราย
เมื่อไหร่ควรไปพบแพทย์หากสงสัยว่าเป็นไส้เลื่อน?
หากพบก้อนนูนบริเวณหน้าท้อง ขาหนีบ หรือสะดือ โดยเฉพาะเมื่อก้อนมีขนาดใหญ่ขึ้น หรือมีอาการปวด ควรเข้ารับการตรวจวินิจฉัยจากแพทย์ทันที และหากก้อนดันกลับไม่ได้หรือมีอาการปวดรุนแรง ควรรีบพบแพทย์โดยเร็ว เนื่องจากอาจเป็นภาวะลำไส้ติดคาหรือลำไส้ขาดเลือด
Medically Reviewed by
Readers’ Rating
0.0 out of 5 stars (based on 0 reviews)
