Hidradenitis Suppurativa (HS) หรือที่เรียกกันว่า โรคผิวหนัง อักเสบเรื้อรังในต่อมเหงื่อ เป็นโรคที่พบไม่บ่อยนัก แต่สร้างความรำคาญและส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตผู้ป่วยอย่างมาก โดยมักเกิดบริเวณรักแร้ ขาหนีบ ก้น หรือใต้ราวนม ลักษณะคือมีตุ่มนูน ฝี หรือหนองเจ็บเรื้อรัง และมักทิ้งรอยแผลเป็น ถาวร
สาเหตุของ Hidradenitis Suppurativa
โรคผิวหนังอักเสบเรื้อรังในต่อมเหงื่อ (HS) เป็นโรคที่เกิดจากหลาย ๆ ปัจจัยร่วมกัน (Multifactorial Inflammatory Disease) ได้แก่
การอุดตันของรูขุมขน (Follicular Occlusion)
การทำงานผิดปกติของภูมิคุ้มกัน (Immune Dysregulation)
พันธุกรรมและเอพิเจเนติกส์ (Epigenetic Factors)
ความเปลี่ยนแปลงของเชื้อประจำถิ่นบนผิวหนัง (Cutaneous Microbiome)
ปัจจัยเสี่ยงของโรคผิวหนังอักเสบเรื้อรังในต่อมเหงื่อ (HS)
ปัจจัยที่ทำให้เสี่ยงต่อการเกิด HS ได้แก่
โรคอ้วน ภาวะดื้อต่ออินซูลิน หรือ Metabolic Syndrome
การสูบบุหรี่
ความผิดปกติของฮอร์โมน (พบในผู้หญิงมากกว่า โดยเฉพาะสัมพันธ์กับรอบเดือน)
ประวัติครอบครัว
โรคภูมิคุ้มกันผิดปกติ เช่น โรคลำไส้อักเสบ (IBD) , โรคข้ออักเสบ
การใช้ยาบางชนิด เช่น Lithium, ยาต้าน TNF, ยาคุมกำเนิดบางชนิด
อาการและลักษณะทางคลินิก
มีตุ่มนูน ฝี หรือตุ่มหนองที่เจ็บเรื้อรังคล้ายสิวเรื้อรังบริเวณรักแร้ ขาหนีบ ก้น หรือใต้ราวนม
บางครั้งแตกออกกลายเป็นทางเชื่อม (Sinus Tract) และมักทิ้งรอยแผลเป็น
ระยะของโรค (Hurley Stage)
Stage 1 : มีตุ่มหนองหรือฝี แยกเป็นจุด ๆ
Stage 2 : มีหลายตุ่มเชื่อมต่อกันบางส่วน
Stage 3 : มีการเชื่อมต่อของท่อหนองหลายจุด เป็นบริเวณกว้างและมีแผลเป็นมาก
การดูแลตัวเองเพื่อป้องกัน Hidradenitis Suppurativa
ถึงแม้ว่า Hidradenitis Suppurativa (HS) จะมีปัจจัยที่ควบคุมไม่ได้ เช่น พันธุกรรม หรือภูมิคุ้มกัน แต่ก็มีหลายพฤติกรรมที่สามารถช่วย ลดความเสี่ยง หรือ ชะลอการกำเริบของโรค ได้ ดังนี้
ควบคุมน้ำหนัก
โรคอ้วนเป็นปัจจัยเสี่ยงสำคัญ เพราะทำให้เกิดการเสียดสีของผิวหนังและเพิ่มการอักเสบ ดังนั้นการ ควบคุมอาหารและออกกำลังกายอย่างเหมาะสมจะช่วยลดความรุนแรงของโรคได้
เลิกสูบบุหรี
การสูบบุหรี่สัมพันธ์กับการเกิด HS โดยตรง จากงานวิจัยพบว่าผู้ป่วยที่เลิกบุหรี่มีอาการที่ดีขึ้นและโรค กำเริบน้อยลง
เลือกเสื้อผ้าที่ระบายอากาศได้ดี
หลีกเลี่ยงเสื้อผ้าที่รัดแน่นหรือทำให้เกิดการเสียดสีในบริเวณรักแร้และขาหนีบ และควรเลือกผ้าที่นุ่มระบายอากาศ เช่น ผ้าฝ้าย
รักษาความสะอาดผิวหนัง
อาบน้ำเป็นประจำ และใช้สบู่อ่อน ๆ ที่ไม่ก่อให้เกิดการระคายเคือง หลีกเลี่ยงการใช้ผลิตภัณฑ์ระงับกลิ่นที่มีแอลกอฮอล์หรือสารระคายเคือง
หลีกเลี่ยงการโกนผิว
หลีกเลี่ยงการโกนผิวบริเวณรักแร้หรือขาหนีบ เพราะการโกนทำให้รูขุมขนบาดเจ็บและเสี่ยงอุดตัน หากจำเป็นอาจเลือกใช้วิธีอื่น เช่น เลเซอร์กำจัดขน
ดูแลสุขภาพฮอร์โมน
ผู้หญิงบางคนพบว่าอาการแย่ลงในช่วงรอบเดือน หากมีปัญหาเกี่ยวกับฮอร์โมน ควรปรึกษาแพทย์เพื่อรับคำแนะนำ
จัดการความเครียด
ความเครียดอาจทำให้ระบบภูมิคุ้มกันทำงานผิดปกติและอาการกำเริบ การพักผ่อนให้เพียงพอ ฝึกสมาธิ หรือออกกำลังกายเบา ๆ จะช่วยลดความเครียดได้ Hidradenitis suppurativa เป็นโรคผิวหนังอักเสบเรื้อรัง ที่พบมากในรักแร้และขาหนีบ หากพบว่ามีอาการผิดปกติ แนะนำให้รีบมาพบแพทย์เพื่อได้รับการตรวจประเมินและรักษาอย่างถูกต้อง
ติดต่อสอบถามเพิ่มเติมได้ที่
ศูนย์ผิวหนังและความงาม โรงพยาบาลเวชธานี อินเตอร์เนชั่นแนล โทร 02-734-0000
Medically Reviewed by
Readers’ Rating
3.0 out of 5 stars (based on 6 reviews)