ฝีคัณฑสูตร เป็นแล้วทรมาน ป้องกันได้โดยเริ่มจากการดูแลสุขอนามัย

โรคฝีคัณฑสูตร ฟังดูอาจไม่คุ้นหูเท่าใดนัก แต่หากเกิดขึ้นแล้วอาการของโรคค่อนข้างรุนแรง และสร้างความเจ็บปวดยิ่งนัก ผู้ป่วยส่วนใหญ่มักอยู่ในช่วงวัยกลางคนจนถึงผู้สูงอายุ และมักพบในผู้ชายมากกว่าผู้หญิงถึง 2 เท่า

นพ.ปิยะ โตเต็มโชคชัยการ ศัลยแพทย์ทั่วไป อธิบายว่า โรคฝีคัณฑสูตร คือการติดเชื้อของต่อมที่อยู่ในทวารหนัก หลายคนอาจเข้าใจผิดคิดว่า ฝีบริเวณดังกล่าว เกิดจากการติดเชื้อจากผิวหนังเข้าไปด้านในทวารหนัก แต่ความจริงแล้วเกิดจากการติดเชื้อของต่อมด้านใน เนื่องจากต่อมเหล่านี้มีโอกาสติดเชื้อได้ เพราะเป็นทางผ่านของอุจจาระ ดังนั้นหากต่อมใดต่อมหนึ่งเกิดการติดเชื้อ จะทำให้เกิดฝีที่เป็นลูก ๆ ขึ้นในบริเวณข้างทวารหนัก

สำหรับการวินิจฉัยนั้น แพทย์จะประเมินอาการผู้ป่วยจากการตรวจร่างกายเบื้องต้น และเอ็กซเรย์เพื่อตรวจอย่างละเอียดอีกครั้ง ว่าต่อมที่ติดเชื้ออยู่บริเวณใด อย่างไรก็ตามหากเป็นฝีคัณฑสูตรแล้วไม่ทำการรักษา อาจส่งผลให้การติดเชื้อลุกลามเข้าไปถึงเยื่อหุ้มกล้ามเนื้อ และลามเข้าไปยังอวัยวะภายในส่วนอื่นได้

อาการของโรคฝีคัณฑสูตร

• ปวด บวมบริเวณแก้มก้น หรือบริเวณขอบรูทวารหนัก
• เจ็บปวดขณะขับถ่าย
• มีน้ำเหลืองซึมออกมาจากรูที่ผิวหนัง
• อาจมีเลือดปน หรือเป็นหนอง
• มีอาการคันรอบ ๆ รูที่ผิวหนัง
• มีการอักเสบและแดง บริเวณผิวหนังรอบ ๆ รู
•  มีไข้

วิธีการรักษา

โรคฝีคัณฑสูตรไม่สามารถหายเองได้หากไม่รับการรักษา เพราะมีทางเข้าของเชื้อโรคจากด้านในรูทวารหนัก โดยแพทย์จะรักษาด้วยการผ่าตัด หากช่องผ่านของเชื้อโรคอยู่ลึกและซับซ้อน แพทย์จะต้องผ่าตัดเลาะอุโมงค์ผ่านกล้ามเนื้อเข้าไป หรือตัดทางผ่านของเชื้อโรคจากรูด้านในให้ได้

การป้องกันไม่ให้เกิดโรคฝีคัณฑสูตร

โรคฝีคัณฑสูตร สามารถป้องกันได้ หากดูแลสุขภาพร่างกายให้แข็งแรง ทั้งจากการเลือกรับประทานอาหารที่มีประโยชน์ มีกากใยสูงส่งเสริมการขับถ่าย ดื่มน้ำในปริมาณที่พอเหมาะ และหมั่นออกกำลังกายสม่ำเสมอ รวมถึงการฝึกขับถ่ายเพื่อเลี่ยงอาการท้องผูก และดูแลสุขอนามัยหลังการขับถ่ายอย่างเหมาะสม สำหรับผู้ที่มีโรคเบาหวานเป็นโรคประจำตัว จะต้องควรคุมเบาหวานให้ดี

Medically Reviewed by

นพ. ปิยะ โตเต็มโชคชัยการ

ศัลยศาสตร์

ศัลยศาสตร์ทั่วไป

นัดหมายแพทย์ออนไลน์ Doctor Profile

บทความที่เกี่ยวข้อง

See All

ตรวจสุขภาพประจำปี เช็กความเสี่ยงก่อนสายเกินไป

เหตุผลที่การตรวจสุขภาพประจำปีสำคัญ  โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง เช่น ความดันโลหิตสูง เบาหวาน ภาวะไขมันในเลือดสูง โรคหัวใจ และมะเร็งบางชนิด มักไม่แสดงอาการตั้งแต่ระยะแรก ผู้ป่วยหลายคนอาจยังรู้สึกแข็งแรง แต่ร่างกายมีความเสี่ยงสะสมต่อโรคเหล่านี้ การตรวจสุขภาพประจำปีจึงเป็นเครื่องมือสำคัญในการ: โปรแกรมตรวจสุขภาพตามช่วงอายุและเพศ โปรแกรมตรวจสุขภาพ ที่เหมาะสมอาจแตกต่างกันไปตามอายุ เพศ และปัจจัยเสี่ยงของแต่ละบุคคล การเลือกตรวจให้สอดคล้องกับความเสี่ยงในแต่ละช่วงอายุจะช่วยเพิ่มโอกาสในการค้นหาความผิดปกติได้ตั้งแต่ระยะเริ่มต้น และนำไปสู่การวางแผนดูแลสุขภาพได้อย่างเหมาะสม ช่วงอายุ รายการตรวจสำคัญ จุดเด่น / ความเสี่ยงเฉพาะโรค 15–35 ปี – ตรวจวัดความดันโลหิต– ความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด (CBC)– ตรวจอัลตราซาวนด์ช่องท้อง  (Ultrasound whole abdomen)– ตรวจระดับไขมันในเลือด (HDL, LDL, Cholesterol, Triglyceride)– ตรวจการทำงานของตับและไต (Liver & Kidney function test) คัดกรองโรคเบาหวาน, ไขมันในเลือดสูง, ความดันโลหิตสูง, โรคตับ, โรคไต 35–50 ปี ตรวจพื้นฐานเช่นเดียวกับช่วง 15–35 ปี– […]

บทความสุขภาพ

รักษาภาวะต่อมลูกหมากโตด้วยเลเซอร์ HoLEP

การผ่าตัดต่อมลูกหมากด้วยเลเซอร์ HoLEP คืออะไร ภาวะต่อมลูกหมากโต (Benign Prostatic Hyperplasia: BPH) เป็นภาวะที่พบได้บ่อยในผู้ชายอายุมากขึ้น โดยต่อมลูกหมากที่มีขนาดใหญ่ขึ้นอาจกดเบียดท่อปัสสาวะ ส่งผลให้เกิดอาการปัสสาวะลำบาก ปัสสาวะไม่พุ่ง ปัสสาวะบ่อย โดยเฉพาะในเวลากลางคืน หรือรู้สึกปัสสาวะไม่สุด HoLEP หรือ Holmium Laser Enucleation of the Prostate เป็นการรักษาที่ใช้กล้องส่องผ่านทางท่อปัสสาวะร่วมกับเลเซอร์ชนิดโฮลเมียม เพื่อเลาะเนื้อเยื่อต่อมลูกหมากส่วนที่ก่อให้เกิดการอุดกั้นออกจากชั้นเนื้อเยื่อโดยรอบ จากนั้นแพทย์จะนำเนื้อเยื่อดังกล่าวออกผ่านอุปกรณ์เฉพาะ เพื่อช่วยเปิดทางเดินปัสสาวะและลดการอุดกั้นที่เกิดจากต่อมลูกหมากโต เนื้อเยื่อที่นำออกสามารถส่งตรวจทางพยาธิวิทยาเพิ่มเติมได้ตามความเหมาะสม เพื่อช่วยประเมินความผิดปกติอื่น ๆ ที่อาจพบร่วมกันได้ ข้อดีของการรักษาด้วยเลเซอร์ HoLEP  การรักษาด้วย HoLEP (Holmium Laser Enucleation of the Prostate) มีจุดเด่นหลายประการในผู้ป่วยที่มีข้อบ่งชี้เหมาะสม ดังนี้ ลดการอุดกั้นของทางเดินปัสสาวะ HoLEP ใช้พลังงานเลเซอร์ในการเลาะเนื้อเยื่อต่อมลูกหมากส่วนที่ก่อให้เกิดการอุดกั้นออกจากเยื่อหุ้มต่อมลูกหมาก ช่วยเปิดทางเดินปัสสาวะให้กว้างขึ้น และบรรเทาอาการปัสสาวะลำบาก ปัสสาวะไม่พุ่ง หรือปัสสาวะไม่สุดที่เกิดจากภาวะต่อมลูกหมากโต ไม่มีแผลผ่าตัดภายนอก แพทย์ทำการรักษาผ่านทางท่อปัสสาวะ จึงไม่จำเป็นต้องผ่าตัดเปิดแผลบริเวณหน้าท้องหรือฝีเย็บ ทำให้ไม่มีรอยแผลผ่าตัดภายนอก ช่วยลดการเสียเลือดระหว่างการรักษา […]

บทความสุขภาพ