လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့ ရောဂါ
ဘိုကင်တင်ရန်
ဆရာ၀◌န်နဲ့တွေ့ဆုံရန်လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့ ရောဂါ အကြောင်း သိကောင်းစရာ
လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့ ဆိုသည်မှာ လူသားပါပလိုမာဗိုင်းရပ်စ် (HPV) ကြောင့် ဖြစ်ပွားတတ်သော လိင်မှတစ်ဆင့် ကူးစက်တတ်သည့် ရောဂါပိုးတစ်ခု ဖြစ်ပြီး၊ မိန်းမကိုယ်ဖြင့် ဆက်ဆံခြင်း၊ စအိုလမ်းကြောင်းဖြင့် ဆက်ဆံခြင်း သို့မဟုတ် ပါးစပ်ဖြင့် ဆက်ဆံခြင်းကဲ့သို့သော လိင်မှုကိစ္စလှုပ်ရှားမှုများမှတစ်ဆင့် တစ်ဦးထံမှတစ်ဦးသို့ ကူးစက်သည်။ ၎င်းသည် လိင်မှတစ်ဆင့် ကူးစက်တတ်သော ရောဂါ (STD) အမျိုးအစားများထဲတွင် အဖြစ်အများဆုံး ပုံစံတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ပုံမှန်အားဖြင့် လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့သည် မိန်းမကိုယ်ဧရိယာ၏ စိုစွတ်သော တစ်ရှူးများကို ထိခိုက်စေသည်။ ရောဂါပိုးသည် လိင်အင်္ဂါနှင့် စအိုအတွင်းနှင့် ပတ်ပတ်လည်တို့တွင် သေးငယ်သော အဖုအထစ်များ၊ အရေပြားအရောင် သို့မဟုတ် ပန်းရောင်ရှိသော အသားပို ကြီးထွားမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ကြွက်နို့များသည် မကြာခဏဆိုသလို မြင်နိုင်ရန် အလွန်သေးငယ်လွန်းတတ်သည်။ လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့များသည် ပိုးကူးစက်ခံရပြီးနောက် ရက်သတ္တပတ်များမှသည် လအနည်းငယ် သို့မဟုတ် တစ်နှစ် သို့မဟုတ် တစ်နှစ်ထက်ပိုသော အချိန်ကာလများအကြာတွင် ပေါ်လာနိုင်သည်။ အချို့သူများသည် ကြွက်နို့များ ထင်ရှားစွာ ထွက်ပေါ်လာသည့် လက္ခဏာရပ်များ မပြသဘဲ ဗိုင်းရပ်စ်ပိုးကို သယ်ဆောင်ထားသူများ ဖြစ်နေနိုင်ပါသည်။
အိပ်ချ်ပီဗွီ (HPV) ဗိုင်းရပ်စ် အမျိုးအစား ကွဲပြားခြားနားသောအမျိုးအစား ပေါင်းများစွာ ရှိသည်။ အချို့သော ဗိုင်းရပ်စ်မျိုးကွဲများသည် လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့ကို ဖြစ်စေနိုင်ပြီး၊ အချို့သော ဗိုင်းရပ်စ်မျိုးကွဲများသည် ကင်ဆာရောဂါကို ဖြစ်စေနိုင်သည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့ကို ဖြစ်စေသော အိပ်ချ်ပီဗွီ အမျိုးအစားသည် ကင်ဆာကို မဖြစ်စေနိုင်ပါ။ အချို့သော လိင်အင်္ဂါဆိုင်ရာ အိပ်ချ်ပီဗွီ မျိုးကွဲများကို ကာကွယ်ဆေးထိုးခြင်းဖြင့် ကာကွယ်နိုင်ပါသည်။
ရောဂါလက္ခဏာများ
အိပ်ချ်ပီဗွီသည် လိင်မှုကိစ္စပြုစဉ်အတွင်း သို့မဟုတ် လိင်အင်္ဂါဧရိယာနှင့် ပတ်သက်သည့် အခြားထိတွေ့မှုများ (ဥပမာ – လက်နှင့် လိင်အင်္ဂါ ထိတွေ့ခြင်း) ကဲ့သို့သော တိုက်ရိုက် အရေပြားချင်း ထိတွေ့မှုမှတစ်ဆင့် ကူးစက်နိုင်ခြေ အလွန်မြင့်မားသည်။
အမျိုးသမီးများတွင် လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့ကို များသောအားဖြင့် မိန်းမကိုယ်၊ မိန်းမကိုယ်အပြင်ဘက်အင်္ဂါရပ်များ၊ မိန်းမကိုယ်နှုတ်ခမ်းသားများ၊ ပြင်ပလိင်အင်္ဂါနှင့် စအိုကြားရှိ ဧရိယာ၊ စအိုလမ်းကြောင်းနှင့် သားအိမ်ခေါင်းတို့တွင် တွေ့ရလေ့ရှိသည်။ အမျိုးသားများတွင်မူ ၎င်းတို့သည် ကပ်ပယ်အိတ်၊ စအို သို့မဟုတ် လိင်တံ၏ ထိပ်ဖျား သို့မဟုတ် လိင်တံတစ်လျှောက်တွင် ပေါ်လာနိုင်သည်။ ၎င်းသည် ပေါင်ခြံ၊ နှုတ်ခမ်း၊ ပါးစပ်၊ လျှာ သို့မဟုတ် လည်ချောင်းတို့တွင်လည်း ကူးစက်နိုင်သည်။
ပိုးကူးစက်ခံရပါက အဖြစ်များသော လက္ခဏာရပ်များနှင့် ရောဂါလက္ခဏာများတွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်သည် –
- လိင်အင်္ဂါဧရိယာတွင် သေးငယ်သော၊ အရေပြားအရောင်၊ အညိုရောင် သို့မဟုတ် ပန်းရောင်ရှိသော ရောင်ရမ်းမှုများ ရှိနေခြင်း။
- လိင်အင်္ဂါဧရိယာတွင် ပြားချပ်နေသော သို့မဟုတ် ကြွတက်နေသော၊ အဖုအထစ်များသော ပန်းဂေါ်ဖီသဏ္ဌာန် အသွင်အပြင် ရှိနေခြင်း။
- လိင်အင်္ဂါဧရိယာတွင် ယားယံခြင်း သို့မဟုတ် စပ်ဖျဉ်းဖျဉ်း ဖြစ်ခြင်း။
- လိင်အင်္ဂါဧရိယာတွင် ပူစပ်ပူလောင်ဖြစ်ခြင်း သို့မဟုတ် နာကျင်ကိုက်ခဲခြင်း။
- လိင်ဆက်ဆံစဉ်အတွင်း အနည်းငယ် သွေးထွက်ခြင်း။
ကိုယ်ခံအားစနစ် အားနည်းသူများတွင် လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့များသည် တစ်ခါတစ်ရံတွင် အစုလိုက်အပြုံလိုက် အဆမတန် ကြီးထွားလာနိုင်သည်။ အမျိုးသမီးများတွင် ကိုယ်ခံအားစနစ်က ဗိုင်းရပ်စ်ကို မည်သို့ကိုင်တွယ်ပုံပေါ်မူတည်၍ ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ်အတွင်း ကြွက်နို့များ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း သို့မဟုတ် ပြန်လည်ဖြစ်ပွားခြင်းတို့ မကြာခဏ ရှိတတ်သည်။
အကယ်၍ မိမိနှင့် မိမိ၏ အဖော်တွင် လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့ လက္ခဏာများ ရှိနေသည်ဟု သံသယရှိပါက သို့မဟုတ် ကြုံတွေ့နေရပါက ဆရာဝန်နှင့် ပြသတိုင်ပင်ရန် သို့မဟုတ် ဒေသတွင်း လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ဝန်ဆောင်မှုများထံ ဆက်သွယ်ရန် အကြံပြုထားသည်။
ဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းများ
လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့များသည် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိတွေ့မှုမှတစ်ဆင့် ကူးစက်နိုင်သော လူသားပါပလိုမာဗိုင်းရပ်စ် (HPV) ကြောင့် ဖြစ်ပွားခြင်း ဖြစ်သည်။ သတ်မှတ်ထားသော အိပ်ချ်ပီဗွီ အမျိုးအစားအချို့သာ လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့ကို ဖြစ်စေနိုင်သည်။ အချို့သောသူများသည် မည်သည့် ရောဂါလက္ခဏာ သို့မဟုတ် ထင်ရှားသော ကြွက်နို့မျှ မရှိနိုင်သော်လည်း ရောဂါပိုးကို ဆက်လက်ကူးစက်စေနိုင်စွမ်း ရှိပါသည်။
ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော အချက်များ
လိင်မှုကိစ္စ တက်ကြွစွာ လှုပ်ရှားသူများသည် ယေဘုယျအားဖြင့် လိင်အင်္ဂါဆိုင်ရာ အိပ်ချ်ပီဗွီ ပိုးကို သယ်ဆောင်ထားနိုင်သူများ သို့မဟုတ် ကူးစက်ခံရနိုင်ခြေ မြင့်မားသူများအဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ခံရသည်။ မိမိ၏ အန္တရာယ်ဖြစ်နိုင်ခြေကို တိုးမြင့်စေသော အခြားအချက်များမှာ –
- အခြား လိင်မှတစ်ဆင့် ကူးစက်တတ်သော ရောဂါ (STI) တစ်ခုခု ကူးစက်ခံထားရကြောင်း ရောဂါရှာဖွေတွေ့ရှိခြင်း။
- ငယ်ရွယ်သော အသက်အရွယ်တွင် လိင်မှုကိစ္စ တက်ကြွစွာ ပြုလုပ်ခြင်း။
- မိမိအဖော်၏ လိင်မှုရေးရာ ရာဇဝင်ကို မသိရှိခြင်း။
- အဖော်အများအပြားနှင့် လိင်ဆက်ဆံခြင်း။
- အကာအကွယ်မဲ့ လိင်ဆက်ဆံခြင်း။
- အိပ်ချ်အိုင်ဗွီ (HIV) ကြောင့် သို့မဟုတ် ကိုယ်တွင်းအင်္ဂါ အစားထိုးကုသမှုအပြီး သောက်သုံးရသော ဆေးဝါးများကဲ့သို့သော အချက်များကြောင့် ကိုယ်ခံအားစနစ် အားနည်းခြင်း။
ရောဂါရှာဖွေခြင်း (Diagnosis)
- ပက်စမီးယား စစ်ဆေးခြင်း (Pap tests) – အမျိုးသမီးများအတွက် ဆီးခုံကွင်းတွင်း စစ်ဆေးခြင်းနှင့် ပက်စမီးယား အသားစယူစစ်ဆေးခြင်း ကဲ့သို့သော ကာကွယ်ရေး ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ဝန်ဆောင်မှုများသည် လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့များ သို့မဟုတ် သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ၏ ကနဦးအဆင့်များကြောင့် ဖြစ်ပွားရသော မိန်းမကိုယ်နှင့် သားအိမ်ခေါင်း ပုံမှန်မဟုတ်မှုများကို စောင့်ကြည့်ရန်နှင့် ဖော်ထုတ်ရန်အတွက် အလွန်အရေးကြီးသည်။ ဆရာဝန်သည် သားအိမ်ခေါင်းနှင့် မိန်းမကိုယ်တို့ကို ဆန်းစစ်ရန်နှင့် အသားစယူရန်အတွက် မှန်ပြောင်းဖြင့် စစ်ဆေးခြင်း (colposcopy) ကို ပြုလုပ်နိုင်သည်။ ပက်စမီးယား စစ်ဆေးမှုကို ဆရာဝန်က မိန်းမကိုယ်နှင့် သားအိမ်ကြားရှိ လမ်းကြောင်းကို မြင်တွေ့နိုင်စေရန် မိန်းမကိုယ်အား ဖွင့်ဟထားပေးသည့် ကိရိယာ (speculum) ကို အသုံးပြု၍ ပြုလုပ်သည်။
- အိပ်ချ်ပီဗွီ စစ်ဆေးခြင်း (HPV test) – သားအိမ်ခေါင်းကင်ဆာ ဖြစ်ပွားရခြင်း၏ အဓိကအကြောင်းရင်းမှာ အိပ်ချ်ပီဗွီ အမျိုးအစား တစ်ဆယ့်ခြောက် နှင့် တစ်ဆယ့်ရှစ် တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ပက်စမီးယား စစ်ဆေးမှု ပြုလုပ်စဉ်အတွင်း ဆရာဝန်သည် သားအိမ်ခေါင်းမှ ဆဲလ်များကို ရယူ၍ ကင်ဆာဖြစ်နေခြင်း သို့မဟုတ် ကင်ဆာဖြစ်နိုင်ခြေ ရှိနေခြင်း အပါအဝင် ပုံမှန်မဟုတ်သော အခြေအနေများ ရှိမရှိ စစ်ဆေးသည်။
အကယ်၍ ထိုသူ (များသောအားဖြင့် အသက်ငယ်ရွယ်သော အမျိုးသမီးများ) တွင် ဗိုင်းရပ်စ်ကို အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ ဖယ်ရှားနိုင်သည့် သို့မဟုတ် ဟန့်တားနိုင်သည့် သန်မာသော ကိုယ်ခံအားစနစ် ရှိနေပါက အိပ်ချ်ပီဗွီသည် နောက်ဆုံးတွင် အလိုအလျောက် ပျောက်ကင်းသွားပါလိမ့်မည်။ ထို့ကြောင့် ဆရာဝန်များသည် အသက်သုံးဆယ်နှင့် ထိုထက်ကြီးသော အမျိုးသမီးများအတွက် အိပ်ချ်ပီဗွီ စစ်ဆေးမှုကို မကြာခဏ အကြံပြုလေ့ရှိသည်။
ကုသခြင်း (Treatment)
လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့အတွက် ကုသမှုသည် ကြွက်နို့များ၏ သဘာဝ၊ ၎င်းတို့တည်ရှိရာနေရာနှင့် မိမိ၏ လက်ရှိကျန်းမာရေး အခြေအနေကဲ့သို့သော အခြားအချက်များပေါ်တွင် မူတည်သည်။ သို့သော်လည်း အိပ်ချ်ပီဗွီအတွက် အမြစ်ပြတ်ပျောက်ကင်းစေမည့် ကုထုံးမရှိသောကြောင့် ကုသမှုခံယူပြီးနောက်တွင်လည်း ကြွက်နို့များ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားနိုင်ပါသည်။ ကြွက်နို့များကို ကုသပေးသော်လည်း ကြွက်နို့ဖြစ်စေသော ဗိုင်းရပ်စ်သည် ပိုးကူးစက်ခံရသူထံတွင် ဆက်လက်ရှိနေမည် ဖြစ်သည်။
လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့များကို ကုသရန်အတွက် များသောအားဖြင့် ဆေးဝါးများ သို့မဟုတ် ခွဲစိတ်မှုပုံစံဖြင့် နည်းလမ်းများစွာကို အသုံးပြုကြသည်။ အိပ်ချ်ပီဗွီ ပိုးရှိကြောင်း စစ်ဆေးတွေ့ရှိရသော်လည်း ထင်ရှားသော ကြွက်နို့များ မရှိသူများသည် ပိုးကူးစက်မှုကို ထိရောက်စွာ စီမံခန့်ခွဲရန်နှင့် ၎င်းတို့၏ အဖော်ထံသို့ ပိုးမကူးစက်စေရန် ရှောင်လွှဲနိုင်မည့် နည်းလမ်းများအကြောင်း မိမိတို့၏ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်သူများနှင့် တိုင်ပင်ဆွေးနွေးနိုင်ပါသည်။
ဆေးဝါးများဖြင့် ကုသခြင်း (Medications)
လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့ပေါ်သို့ တိုက်ရိုက် လိမ်းပေးနိုင်သော ခရင်မ် သို့မဟုတ် အရည်ပုံစံဖြင့် ရရှိနိုင်သော ကုသမှုများစွာ ရှိပြီး ၎င်းတို့မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည် –
- အီမီကွီမော့ဒ် / အယ်လ်ဒါရာ၊ ဇိုင်ကလာရာ (Imiquimod – Aldara, Zyclara) – ဤခရင်မ်ကို ကြွက်နို့ပေါ်သို့ တိုက်ရိုက်လိမ်းရပြီး (များသောအားဖြင့် ညဘက်တွင်) ထိုနေရာကို ရေဖြင့် မဆေးကြောမီ ခြောက်နာရီမှ တစ်ဆယ်နာရီခန့်အထိ ထားရှိရသည်။ ၎င်းသည် ကြွက်နို့ကို ဖယ်ရှားပစ်ရန် ကိုယ်ခံအားစနစ်ကို လှုံ့ဆော်ပေးရန် ရည်ရွယ်သည်။ အရေပြားပေါ်တွင် ခရင်မ်ရှိနေစဉ်အတွင်း လိင်ဆက်ဆံခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ရန် အကြံပြုထားသည်။ ၎င်းသည် အဖော်၏ အရေပြားကို ယားယံစေနိုင်ပြီး ကွန်ဒုံးနှင့် သားအိမ်ခေါင်းအဖုံး (diaphragms) များကို အားနည်းပျက်စီးစေနိုင်သည်။ ဤခရင်မ်ကို ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီးများအတွက် အသုံးပြုရန် အကြံမပြုပါ။
- အယ်လ်ဒါရာ (Aldara) အတွက်မူ ခရင်မ်ကို တစ်ပတ်လျှင် သုံးရက်နှုန်းဖြင့် တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါတ်အထိ လိမ်းရပြီး၊ ဇိုင်ကလာရာ (Zyclara) သည် ရှစ်ပတ်အထိ နေ့စဉ်လိမ်းရန် လိုအပ်သည်။ အီမီကွီမော့ဒ်၏ အဖြစ်များသော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများတွင် အနည်းငယ်ယားယံခြင်း၊ နီမြန်းခြင်း၊ ကိုယ်လက်ကိုက်ခဲခြင်း၊ မောပန်းခြင်း သို့မဟုတ် ချောင်းဆိုးခြင်းတို့ ပါဝင်ပြီး ၎င်းသည် ဆေးဝါးအလုပ်လုပ်နေကြောင်း ပြသသည့် လက္ခဏာ ဖြစ်သည်။
- ပိုဒိုဖလင်နှင့် ပိုဒိုဖီလောက်စ် (Podophyllin and podofilox) – ဤဂျဲလ်အမျိုးအစား သို့မဟုတ် အရည်ဖျော်စပ်ထားသော ဆေးဝါးသည် လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့၏ တစ်ရှူးများကို သတ်ပစ်ရန် ပစ်မှတ်ထားသည်။ ပိုဒိုဖီလောက်စ်ကို အိမ်တွင် ကိုယ်တိုင်လိမ်းနိုင်ပြီး ပိုဒိုဖလင်ကိုမူ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပေးသူက လိမ်းပေးရသည်။ ပိုဒိုဖလင်သည် လေးပတ်မှ ခြောက်ပတ်အထိ သို့မဟုတ် ကြွက်နို့များ ပျောက်ကင်းသွားသည်အထိ တစ်ပတ်လျှင် တစ်ကြိမ် လိမ်းရန် လိုအပ်သည်။ ပိုဒိုဖီလောက်စ် အရည်သည် ပြင်ပအသုံးပြုရန်အတွက်သာ ဖြစ်ပြီး တစ်နေ့လျှင် နှစ်ကြိမ်ဖြင့် သုံးရက်ဆက်တိုက် လိမ်းရသည်။ ထို့နောက် လေးရက်ခန့် ဆေးလိမ်းခြင်းကို ရပ်နားရပြီး ကြွက်နို့များ ကင်းစင်သွားသည်အထိ ဤလုပ်ငန်းစဉ်ကို ပြန်လည်လုပ်ဆောင်ရသည်။ ဆေးဝါးနှစ်ခုလုံးကို ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ်အတွင်း အသုံးပြုရန် အကြံမပြုပါ။ အဖြစ်များသော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများမှာ အရေပြားအနည်းငယ် ယားယံခြင်း၊ နာကျင်ခြင်းနှင့် အရေပြား အနာဖြစ်ခြင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။
- ဘိုင်ကလိုရိုအက်ဆစ်တစ်အက်ဆစ် နှင့် ထရိုင်ကလိုရိုအက်ဆစ်တစ်အက်ဆစ် (BCA and TCA) – ဤအက်ဆစ်များကို အတွင်းပိုင်းကြွက်နို့များကို ဖယ်ရှားရန် အကြံပြုထားပြီး ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးများတွင် အသုံးပြုရန် ဘေးကင်းပါသည်။ ၎င်းသည် ကြွက်နို့များ၏ တစ်ရှူးများကို အရည်ပျော်စေရန် ပစ်မှတ်ထားသည်။ ၎င်းနှစ်ခုအနက် တီစီအေ (TCA) ကို အသုံးများသည်။ လေးပတ်မှ ခြောက်ပတ်အထိ သို့မဟုတ် ကြွက်နို့များ ပျောက်ကွယ်သွားသည်အထိ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပေးသူသည် ကြွက်နို့ပေါ်သို့ တစ်ပတ်လျှင် တစ်ကြိမ် အက်ဆစ် ဖြန်းပေးသည်။ တီစီအေ ကြောင့် ယားယံခြင်း၊ ပူစပ်ပူလောင်ဖြစ်ခြင်းနှင့် နာကျင်ခြင်းတို့ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးအနေဖြင့် ဖြစ်ပွားနိုင်သည်။
- ဆိုင်းနီကက်တစ်ချင် (Sinecatechins) – ၎င်းသည် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပေးသူ၏ အကူအညီမပါဘဲ ကိုယ်တိုင်လိမ်းနိုင်သော သဘာဝအပင်မှထုတ်လုပ်ထားသည့် လိမ်းဆေးဆီ ဖြစ်သည်။ ၎င်းတွင် ပြင်းထန်သော အာနိသင်ရှိသည့် ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်း ပါဝင်ပြီး ကိုယ်ခံအားကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်သော ဂုဏ်သတ္တိများ ရှိကြောင်း လူသိများသည်။ ဤကုသမှုကို ယေဘုယျအားဖြင့် ပြင်ပကြွက်နို့များအတွက် အသုံးပြုသည်။ တစ်ဆယ့်ခြောက်ပါတ်အထိ ဤလိမ်းဆေးဆီကို ကြွက်နို့တစ်ခုချင်းစီပေါ်သို့ တစ်နေ့လျှင် သုံးကြိမ် လိမ်းရသည်။ ၎င်းကို မိန်းမကိုယ်အတွင်း၊ စအိုအတွင်း၊ ရေယုန်ရောဂါ အကွက်များရှိနေသူများနှင့် ကိုယ်ခံအားကျဆင်းနေသူများတွင် အသုံးပြုရန် အကြံမပြုပါ။ ဆေးသောက်/လိမ်းနေစဉ်အတွင်း လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ ထိတွေ့မှုကို ရှောင်ကြဉ်ပါ သို့မဟုတ် လိင်မဆက်ဆံမီ ဆေးကို ဆေးကြောပစ်ပါ။ အဖြစ်များသော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများသည် အနည်းငယ်မှသည် ပြင်းထန်သော အဆင့်အထိ ရှိနိုင်ပြီး ယားယံခြင်း၊ နီမြန်းခြင်း၊ နာကျင်ခြင်း၊ ရောင်ရမ်းခြင်း၊ အနာဖြစ်ခြင်း၊ ဖောရောင်ခြင်း၊ ပူစပ်ပူလောင်ဖြစ်ခြင်းနှင့် အရည်ကြည်ဖုအသေးလေးများ ထွက်ခြင်းတို့ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
- အင်တာဖရွန် (Interferon) – ဤဆေးဝါးကို များသောအားဖြင့် ခွဲစိတ်မှုဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းစဉ်များနှင့် တွဲဖက်၍လည်းကောင်း၊ ကနဦးဆေးဝါးများ ထိရောက်မှုမရှိသည့် အခြေအနေမျိုးတွင်လည်းကောင်း အသုံးပြုသည်။ ဤဆေးသည် မိမိ၏ ကိုယ်ခံအားစနစ်ကို လှုံ့ဆော်ပေးသည်။ ၎င်းကို ဂျဲလ်အဖြစ် ထိပ်တွင်းလိမ်းခြင်း သို့မဟုတ် ကြွက်နို့အတွင်းသို့ ဆေးထိုးခြင်းဖြင့် ပေးပို့သည်။ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများမှာ တုပ်ကွေးကဲ့သို့ လက္ခဏာများ ခံစားရခြင်း၊ အစာစားချင်စိတ် လျော့နည်းခြင်းနှင့် နာကျင်ကိုက်ခဲခြင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။
သာမန်ကြွက်နို့များနှင့် လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့များသည် ကွဲပြားခြားနားသော ကုသမှုများ လိုအပ်သည်။ သာမန်ကြွက်နို့များအတွက် အိမ်တွင်းကုထုံးများနှင့် ဆရာဝန်ညွှန်ကြားချက်မပါဘဲ ဝယ်ယူရရှိနိုင်သော ဆေးဝါးများသည် လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့များအတွက် အသုံးပြုရန် မသင့်တော်ပါ။ မည်သည့်ဆေးဝါးကိုမဆို မသုံးစွဲမီ ကျွမ်းကျင်သော ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကြံဉာဏ်ကို ရယူပါ။
ခွဲစိတ်ကုသခြင်း (Surgery)
ခွဲစိတ်ကုသမှုများကို အရွယ်အစား ကြီးမားသော ကြွက်နို့များ၊ ဆေးဝါးများဖြင့် ကုသ၍ မတုံ့ပြန်သော ကြွက်နို့များ၊ မိန်းမကိုယ်၊ ဆီးပြွန် သို့မဟုတ် စအိုအတွင်း တည်ရှိနေသော ကြွက်နို့များနှင့် ကင်ဆာအကြိုအဆင့် ပြောင်းလဲမှုများ ရှိနေသည့် နေရာများအတွက် အကြံပြုနိုင်ပါသည်။ ခွဲစိတ်ကုသခြင်းသည် ယေဘုယျအားဖြင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင် အမျိုးသမီးများတွင် ဘေးကင်းပါသည်။
အဖြစ်များသော ခွဲစိတ်ကုသမှုများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည် –
- အအေးပေးစနစ်ဖြင့် ကုသခြင်း (Cryotherapy) – ၎င်းသည် အရည်ပျော်နေသော နိုက်ထရိုဂျင်ကို အသုံးပြု၍ ကြွက်နို့များကို အေးခဲစေခြင်းဖြင့် ဖျက်ဆီးသည့် နည်းလမ်းတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ပြုလုပ်ခြင်းကြောင့် သေဆုံးသွားသော တစ်ရှူးများသည် ရက်သတ္တပတ်ခန့်အကြာတွင် ကွာကျသွားနိုင်သည်။ ကုသမှုအကြိမ်ရေ အထပ်ထပ် လိုအပ်နိုင်ပြီး များသောအားဖြင့် လေးပတ်အတွင်း အပတ်စဉ် ပြုလုပ်ရလေ့ရှိသည်။ နာကျင်ခြင်းသည် ဤကုထုံး၏ အဖြစ်များသော ဆိုးကျိုးတစ်ခုဖြစ်ပြီး ၎င်းသည် အရေပြားယားယံခြင်း၊ ဖောရောင်ခြင်း၊ အရည်ကြည်ဖုထခြင်းနှင့် အနာဖြစ်ခြင်းတို့ကိုလည်း ဖြစ်စေနိုင်သည်။ လုပ်ငန်းစဉ်အတွင်း ထုံဆေးပေးရန် မလိုအပ်ပါ။
- လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ဖြင့် ဖျက်ဆီးခြင်း (Electrocautery) – ဤလုပ်ငန်းစဉ်ကို ခွဲစိတ်ခန်းအတွင်း ဒေသန္တရထုံဆေးကို အသုံးပြု၍ ပြုလုပ်သည်။ ၎င်းသည် လျှပ်စစ်စွမ်းအင်ကို အသုံးပြု၍ ကြွက်နို့တစ်ရှူးများကို လောင်ကျွမ်းစေသည်။ လုပ်ငန်းစဉ်အပြီးတွင် လူနာသည် ရောင်ရမ်းခြင်းနှင့် နာကျင်ခြင်းတို့ကို ကြုံတွေ့ရနိုင်သည်။
- ခွဲစိတ်၍ ဖြတ်ထုတ်ခြင်း (Surgical excision) – မျက်စိဖြင့် မြင်တွေ့နိုင်သော လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့များကို ဖြတ်ထုတ်ခြင်းဖြင့် ဖယ်ရှားနိုင်သည်။ ဆရာဝန်သည် ကြွက်နို့များကို ဖြတ်တောက်ရန် ခွဲစိတ်ဓား သို့မဟုတ် ဦးခေါင်းခွံခွဲဓားကို အသုံးပြုနိုင်သည်။ အမျိုးသမီး၏ သားအိမ်ခေါင်းတွင် ကြွက်နို့များ ရှိနေသည့် အခြေအနေမျိုးတွင် လျှပ်စစ်ကွင်းဖြင့် သားအိမ်ခေါင်းတစ်ရှူးကို ဖြတ်ထုတ်ခြင်း (LEEP) ဟုခေါ်သော နည်းလမ်းကို အသုံးပြုသည်။ လျှပ်စစ်ဖြင့် အပူပေးထားသော လျှပ်ကာဝါယာကြိုးကွင်းကို အသုံးပြု၍ ပုံမှန်မဟုတ်သော တစ်ရှူးများကို ဖြတ်ထုတ်သည်။ ဖြတ်ထုတ်ပြီးနောက် လူနာသည် နာကျင်ခြင်းနှင့် ခေါင်းမူးခြင်းတို့ကို ခံစားရနိုင်သည်။ ဤလုပ်ငန်းစဉ်ကို ဒေသန္တရထုံဆေး သို့မဟုတ် မေ့ဆေးဖြင့် ပြုလုပ်သည်။
- လေဆာဖြင့် ကုသခြင်း (Laser treatments) – ဤကုသမှုကို ကြွက်နို့များစွာ ပြန့်နှံ့နေပြီး ကုသရန် ခက်ခဲသော အခြေအနေများအတွက် အကြံပြုထားသည်။ လိင်အင်္ဂါကြွက်နို့များကို လေဆာမှ ထုတ်လွှတ်သော ပြင်းထန်သည့် အလင်းစွမ်းအင်ဖြင့် ဖျက်ဆီးပစ်သည်။ ၎င်းသည် ကြွက်နို့များအတွင်းရှိ သေးငယ်သော သွေးကြောများ၏ သွေးထောက်ပံ့မှုကို ဖြတ်တောက်လိုက်သည်။
လေဆာကုထုံးကို အထူးပြုလေ့ကျင့်ထားသော ကျွမ်းကျင်ဆရာဝန်များသာ လုပ်ဆောင်ခွင့်ရှိသည်။ နာကျင်မှုကို လျှော့ချရန် ကုသမှုအတွင်း ဒေသန္တရထုံဆေးကို အသုံးပြုသည်။ လူနာများသည် ကုသမှုခံယူပြီးနောက် နာကျင်ခြင်း၊ အမာရွတ်ကျန်ခြင်းနှင့် အရေပြားအရောင် ပြောင်းလဲခြင်းတို့ကို ကြုံတွေ့ရနိုင်သည်။
အောင်မြင်စွာ ကုသနိုင်ခြင်းသည် အိပ်ချ်ပီဗွီ ပိုး လုံးဝဥဿုံ ပျောက်ကွယ်သွားခြင်းကို မဆိုလိုပါ။ ကြွက်နို့များသည် ကုသမှုခံယူပြီးနောက် လအနည်းငယ် သို့မဟုတ် နှစ်အနည်းငယ်အကြာတွင် ပြန်လည်ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေ ရှိသည်။ ၎င်းသည် ကိုယ်ခံအားစနစ် အားနည်းသော လူနာများတွင် အဖြစ်များသည်။ အချို့သောအခြေအနေများတွင် ကျန်းမာသောခန္ဓာကိုယ်သည် အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ ဗိုင်းရပ်စ်ကို အလိုအလျောက် ရှင်းလင်းပေးနိုင်ပါသည်။ လူနေမှုပုံစံ ပြောင်းလဲမှုများ လိုအပ်နိုင်ပါသည်။ အိပ်ချ်ပီဗွီ ရှိသူများသည် ဗိုင်းရပ်စ်ပိုး ကင်းစင်သွားနိုင်မည့် အခွင့်အလမ်းများကို မည်သို့မြှင့်တင်ရမည်နည်းဟူသော အချက်ကို ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပေးသူထံ မေးမြန်းနိုင်ပါသည်။
