ဆီးအိမ်အတွင်းကျောက်တည်ခြင်း

ခြုံငုံသုံးသပ်ချက်

ဆီးအိမ်အတွင်း ကျောက်တည်ခြင်းဆိုသည်မှာ ဆီးထဲတွင် ပါဝင်သော သတ္တုဓာတ်များ ခဲသွားပြီး ဆီးအိမ်အတွင်း၌ အနည်ကျ ကျောက်တည်လာခြင်း ဖြစ်သည်။ ဆီးသွားပြီးသည့်တိုင်အောင် ဆီးအိမ်ထဲတွင် ဆီးအချို့ ကျန်ရှိနေတတ်သူများ၌ ဤသို့ အဖြစ်များပါသည်။ ဆီးအိမ်ကျောက်ကို မကုသဘဲ ထားပါက ပိုးဝင်ခြင်း၊ သွေးထွက်ခြင်းနှင့် ဆီးသွားရခက်ခဲခြင်း ပြဿနာများကို ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။

ကျောက်အသေးလေးများသည် ဆီးနှင့်အတူ ပါသွားနိုင်သော်လည်း ကျောက်အကြီးများကိုမူ ကုသမှု ခံယူရန် လိုအပ်ပါသည်။ ကုသမှုနည်းလမ်းများတွင် ဆေးဝါးများ၊ ခွဲစိတ်မှု မဟုတ်သော နည်းလမ်းများ သို့မဟုတ် ခွဲစိတ်ကုသမှုများ ပါဝင်နိုင်သည်။ ထို့အပြင် နေထိုင်မှုပုံစံ ပြောင်းလဲရန်လည်း လိုအပ်နိုင်ပါသည်။

ရောဂါလက္ခဏာများ

ကျောက်အကြီးများသည် ဆီးအိမ်ကို ထိခိုက်စေနိုင်သဖြင့် ပြင်းထန်စွာ နာကျင်ခြင်း၊ သွေးထွက်ခြင်းနှင့် ဆီးသွားရခက်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်စေသည်။ အချို့သော ကျောက်များသည် ဆီးနှင့်အတူ အလွယ်တကူ ပါသွားနိုင်သဖြင့် မည်သည့်လက္ခဏာမျှ မပြတတ်ပါ။ သို့သော် ကျောက်က ဆီးအိမ်နံရံကို ထိခိုက်မိလျှင်သော်လည်းကောင်း၊ ဆီးလမ်းကြောင်းကို ပိတ်ဆို့လျှင်သော်လည်းကောင်း အောက်ပါ လက္ခဏာများ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည် –

• ဆီးခုံ (သို့မဟုတ်) ဗိုက်အောက်ပိုင်း တချက်တချက် နာကျင်ခြင်း။
• ဆီးသွားစဉ် နာကျင်ခြင်း သို့မဟုတ် ပူစပ်ပူလောင် ဖြစ်ခြင်း။
• ဆီးခဏခဏ သွားချင်ခြင်း။
• ဆီးသွားရ ခက်ခဲခြင်း။
• ဆီးသွားနေစဉ် ပြတ်တောက်သွားခြင်း။
• ဆီးအရောင် ပြောင်းလဲခြင်း (ဥပမာ – ဆီးထဲသွေးပါခြင်း၊ ဆီးနောက်ခြင်း သို့မဟုတ် ဆီးအရောင် ရင့်ခြင်း)။
• ဆီးလမ်းကြောင်း ပိုးခဏခဏ ဝင်ခြင်း။

ဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းများ

ဆီးအိမ်ထဲတွင် ဆီးများ အချိန်ကြာမြင့်စွာ ကျန်ရှိနေသောအခါ ကျောက်တည်လာတတ်သည်။ ဆီးအိမ်ထဲတွင် ဆီးများကြာရှည်စွာ ရှိနေပါက ဆီးသည် ပို၍ ပျစ်လာကာ သတ္တုဓာတ်များ အနည်ကျပြီး ကျောက်အဖြစ်သို့ ပြောင်းလဲသွားခြင်း ဖြစ်သည်။

ဆီးအိမ်ထဲသို့ ပြင်ပပစ္စည်းများ ရောက်ရှိခြင်းနှင့် အချို့သော ပိုးဝင်ခြင်းများကြောင့်လည်း ကျောက်တည်နိုင်ပါသည်။ ထို့အပြင် ဆီးကို သိုလှောင်ခြင်း သို့မဟုတ် စွန့်ထုတ်ခြင်းကို ထိခိုက်စေသည့် နောက်ခံရောဂါများကြောင့်လည်း ဆီးအိမ်ကျောက် တည်နိုင်ပါသည်။

ဆီးအိမ်ကျောက်တည်စေသော အချက်များမှာ –

• ကျိတ်ကြီးခြင်း (Prostate enlargement): အမျိုးသားများ အသက်ကြီးလာသောအခါ ဆီးကျိတ်ကြီးလာခြင်း (BPH) ကြောင့် ဆီးလမ်းကြောင်းကို ဖိမိစေပြီး ဆီးအိမ်ထဲမှ ဆီးများ အကုန်အစင် မထွက်နိုင်ဘဲ ကျန်ရှိနေတတ်သည်။ အမျိုးသားများ အသက်ကြီးလာသည်နှင့်အမျှ ဆီးကျိတ်ကြီးလာခြင်း သို့မဟုတ် ဆီးကျိတ်အကျိတ်ရောင်ရောဂါ (Benign Prostatic Hyperplasia – BPH) ဖြစ်ပွားနိုင်ပြီး၊ ၎င်းသည် ဆီးပြွန် (Urethra) ကို ဖိမိစေသဖြင့် ဆီးအိမ်အတွင်းရှိ ဆီးများကို အကုန်အစင် စွန့်ထုတ်ရန် ခက်ခဲစေပါသည်။
• အာရုံကြော ထိခိုက်ခြင်း: လေဖြတ်ခြင်း၊ ကျောရိုးအာရုံကြော ထိခိုက်ခြင်း သို့မဟုတ် အခြားသော ကျန်းမာရေး အခြေအနေများကြောင့် ဆီးအိမ်၏ ကျုံ့ခြင်း၊ ဆန့်ခြင်းကို ထိန်းချုပ်မရတော့သည့် အခြေအနေ (Neurogenic bladder) ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်။ ထိုသူများသည် ဆီးပိုက် (Catheter) အသုံးပြုရန် လိုအပ်တတ်ပြီး ဆီးပိုက်သည် ဆီးအားလုံးကို အမြဲတမ်း အကုန်အစင် မစွန့်ထုတ်နိုင်ပါ။

အခြားသော အကြောင်းရင်းများ –

• ရောင်ရမ်းခြင်း: ဆီးလမ်းကြောင်း ပိုးဝင်ခြင်း သို့မဟုတ် တင်ပါးဆုံပိုင်း ဓာတ်ရောင်ခြည်ဖြင့် ကုသမှု ခံယူခြင်းတို့ကြောင့် ဆီးအိမ်ရောင်ရမ်းကာ ကျောက်တည်နိုင်ပါသည်။
• ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ကိရိယာများ: ဆီးပိုက်ကဲ့သို့သော ကိရိယာများကို အချိန်ကြာမြင့်စွာ ထည့်ထားပါက ၎င်းတို့ပေါ်တွင် သတ္တုဓာတ်များ စုပုံလာပြီး ကျောက်တည်နိုင်ပါသည်။ ထို့အပြင် သားဆက်ခြားပစ္စည်း သို့မဟုတ် ဆီးလမ်းကြောင်းအတွင်း ထည့်ထားသော ပိုက် (Stent) များ ဆီးအိမ်ထဲသို့ မှားယွင်းရောက်ရှိသွားပါကလည်း ပြဿနာဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။
• ကျောက်ကပ်ကျောက်: ကျောက်ကပ်ကျောက်နှင့် ဆီးအိမ်ကျောက်မှာ မတူညီပါ။ သို့သော် ကျောက်ကပ်ကျောက်သည် ဆီးအိမ်ထဲသို့ ဆင်းလာနိုင်ပါသည်။ ဆီးသွားရ ခက်ခဲသူများတွင် ထိုကျောက်သည် ဆီးအိမ်ထဲ၌ ပိတ်မိနေပြီး ပိုမိုကြီးထွားလာကာ နာကျင်ခြင်းနှင့် ဆီးသွားရ ခက်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်စေသည်။

ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများစေသည့် အချက်များ

မည်သူမဆို ဆီးအိမ်ကျောက်တည်နိုင်သော်လည်း အသက် ၅၀ ကျော် အမျိုးသားများတွင် ပို၍ အဖြစ်များသည်။ အသက် ၅၀ ကျော် အမျိုးသားများ၏ ထက်ဝက်နီးပါးမှာ ဆီးကျိတ်ကြီးခြင်း (BPH) ဝေဒနာကို ခံစားရလေ့ရှိသည်။ ဆီးအိမ်အတွင်း ကျောက်တည်နိုင်ခြေကို အချက်အလက်များစွာက သက်ရောက်မှုရှိစေနိုင်ပါသည်။ ထိုသို့ ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော အချက်များ တစ်ခုထက်ပို၍ စုပေါင်းဖြစ်ပေါ်နေခြင်းလည်း ရှိနိုင်ပါသည်။ ၎င်းတို့တွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်သည် –

• ပိတ်ဆို့မှု (Obstruction): ဆီးကျိတ်ကြီးခြင်း (BPH) ကြောင့် ဆီးကျိတ်သည် အရွယ်အစား ကြီးမားလာတတ်ပါသည်။ ထိုသို့ ဆီးကျိတ်ကြီးလာခြင်းက ဆီးအိမ်အတွင်းမှ ဆီးများကို စွန့်ထုတ်ရန် ပိုမိုခက်ခဲစေပါသည်။ ဤကဲ့သို့သော အခြေအနေမျိုးသည် ဆီးအိမ်မှ ဆီးပြွန်အတွင်းသို့ ဆီးစီးဆင်းမှုကို ဟန့်တားစေပြီး ဆီးအိမ်အတွင်း ကျောက်တည်ခြင်းကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါသည်။
• အာရုံကြော ထိခိုက်ခြင်း (Nerve damage): ကျောရိုးအာရုံကြော ထိခိုက်မိခြင်းကဲ့သို့သော ဆီးအိမ်၏ လုပ်ဆောင်ချက်ကို ထိန်းချုပ်သည့် အာရုံကြောများ ချို့ယွင်းနေသူများတွင် ဆီးအိမ်ကျောက်တည်နိုင်ခြေ ပိုများပါသည်။ ၎င်းအပြင် ပါကင်န်ဆန်ရောဂါ (Parkinson’s disease)၊ ဆီးချိုရောဂါ၊ ခါးဆစ်ရိုးကျွံခြင်းနှင့် လေဖြတ်ခြင်းတို့ ခံစားနေရသူများလည်း ပါဝင်ပါသည်။