ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်းလှုံ့ဆော်မှုပေးခွဲစိတ်ကုသခြင်း (Deep Brain Stimulation – DBS Surgery): ဤခွဲစိတ်မှုမှာ အဘယ်နည်း၊ မည်သူတို့အတွက် သင့်တော်သနည်း။
ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ စာစောင်များ
ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်း လှုံ့ဆော်မှုပေး ခွဲစိတ်ကုသခြင်း (Deep Brain Stimulation – DBS Surgery) ဆိုသည်မှာ အဘယ်နည်း။ ခန္ဓာကိုယ် တုန်ရင်ခြင်း၊ ကြွက်သားများ တောင့်တင်းခြင်းနှင့် လှုပ်ရှားသွားလာရ ခက်ခဲခြင်းတို့သည် နေ့စဉ်ပုံမှန် လူမှုဘဝကို အနှောင့်အယှက် ဖြစ်လာသည့်အခါ ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်း လှုံ့ဆော်မှုပေး ခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) သည် ကုသမှုနည်းလမ်းသစ် တစ်ခုအဖြစ် ကူညီပေးနိုင်ပါသည်။ ဤဆန်းသစ်သော ကုသမှုလုပ်ငန်းစဉ်သည် ဦးနှောက်၏ သီးခြားနေရာများကို အဓိကထား ထိန်းချုပ်ပေးခြင်းဖြင့် ပါကင်ဆန်ရောဂါ (Parkinson’s Disease)၊ ခေါင်းတုန်လက်တုန်ရောဂါ (Essential Tremor) နှင့် အခြားသော အာရုံကြောဆိုင်ရာ ရောဂါလက္ခဏာများကို သက်သာစေရန် ကူညီပေးနိုင်ပါသည်။
ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်းလှုံ့ဆော်မှုပေးခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) ဆိုသည်မှာ အဘယ်နည်း။ ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်း လှုံ့ဆော်မှုပေး ခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) ဆိုသည်မှာ ဦးနှောက်၏ ပုံမှန်မဟုတ်သော အာရုံကြောလှုပ်ရှားမှုများကို ထိန်းညှိပေးနိုင်ရန် ဦးနှောက်၏ သီးခြားနေရာများသို့ လျှပ်စစ်ဓာတ်ပေးစက် အသေးစားလေးတစ်ခု ခွဲစိတ်မြှုပ်နှံတပ်ဆင်သည့် အဆင့်မြင့် ခွဲစိတ်ကုသမှု နည်းလမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ ဤကုသမှုသည် တုန်ရင်ခြင်း၊ ကြွက်သားများ တောင့်တင်းခြင်း၊ လှုပ်ရှားမှု နှေးကွေးခြင်းနှင့် မလိုလားအပ်ဘဲ လှုပ်ရှားခြင်း စသည့် ရောဂါလက္ခဏာများကို သက်သာစေရန် ကူညီပေးနိုင်ပါသည်။ ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်း လှုံ့ဆော်မှုပေး ခွဲစိတ်ကုသခြင်းကို ဆေးဝါးများဖြင့် လုံလောက်စွာ သက်သာမှု မရှိတော့သည့် ပါကင်ဆန်ရောဂါ (Parkinson’s Disease)၊ ခေါင်းတုန်လက်တုန်ရောဂါ (Essential Tremor) နှင့် အခြားသော အာရုံကြောဆိုင်ရာ ရောဂါခံစားနေရသူများတွင် အများဆုံး အသုံးပြုကြပါသည်။
ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်းလှုံ့ဆော်မှုပေးခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) မည်သို့ အလုပ်လုပ်သနည်း။ ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်း လှုံ့ဆော်မှုပေး ခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) သည် “ဦးနှောက်အတွက် နှလုံးခုန်စက် (Pacemaker)” ကဲ့သို့ အလုပ်လုပ်ပါသည်။ ၎င်းသည် လှုပ်ရှားမှုဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းချက်များနှင့် ဆက်စပ်နေသော ပုံမှန်မဟုတ်သည့် ဦးနှောက်လှုပ်ရှားမှုများကို ထိန်းညှိပေးရန် လျှပ်စစ်ဓာတ်အားဖြင့် ထိန်းချုပ်လှုံ့ဆော်ပေးခြင်းဖြစ်ပါသည်။
သီးခြားနေရာများသို့ လျှပ်စစ်ငုတ်များ တပ်ဆင်ခြင်း- ကုသမည့် ရောဂါအခြေအနေပေါ် မူတည်၍ လှုပ်ရှားမှုကို ထိန်းချုပ်ပေးသော ဦးနှောက်၏ သီးခြားနေရာများဖြစ်သည့် Subthalamic Nucleus (STN)၊ Globus Pallidus Internus (GPi) သို့မဟုတ် Thalamus တို့အတွင်းသို့ လျှပ်စစ်ငုတ်အသေးစားလေးများကို ခွဲစိတ်မြှုပ်နှံပေးပါသည်။ရောဂါလက္ခဏာများကို စဉ်ဆက်မပြတ် ထိန်းချုပ်ပေးခြင်း- ထိုလျှပ်စစ်ငုတ်များကို ညှပ်ရိုး သို့မဟုတ် ရင်ဘတ် အရေပြားအောက်တွင် တပ်ဆင်ထားသည့် လျှပ်စစ်စက်ပစ္စည်း (Pulse Generator) အသေးစားလေးနှင့် ဆက်သွယ်ပေးထားပါသည်။ စက်ကို စတင်လိုက်သည်နှင့် အာရုံကြောကွန်ရက်များ၏ စနစ်ကို ပြန်လည်မျှတစေရန်နှင့် တုန်ရင်ခြင်း၊ တောင့်တင်းခြင်း၊ လှုပ်ရှားမှု နှေးကွေးခြင်းနှင့် မလိုလားအပ်ဘဲ လှုပ်ရှားခြင်း စသည့် ရောဂါလက္ခဏာများကို သက်သာစေရန် လျှပ်စစ်လှိုင်းများကို စဉ်ဆက်မပြတ် ပေးပို့ပေးပါသည်။ချိန်ညှိပြောင်းလဲနိုင်သော ကုသမှုနည်းလမ်းဖြစ်ခြင်း- ခွဲစိတ်မှုအပြီးတွင် လူနာတစ်ဦးစီ၏ လိုအပ်ချက်နှင့် ကိုက်ညီစေရန် လှုံ့ဆော်မှု ပမာဏများကို အသေးစိတ် ချိန်ညှိပေးနိုင်သည့်အပြင် နောက်ပိုင်းတွင် ရောဂါလက္ခဏာများ ပြောင်းလဲလာပါကလည်း ထပ်မံချိန်ညှိပေးနိုင်ပါသည်။မူလအတိုင်း ပြန်လည် ပြင်ဆင်နိုင်ခြင်း- ဦးနှောက်တစ်ရှူးများကို အပြီးတိုင် ဖျက်ဆီးပစ်သည့် အခြားခွဲစိတ်မှုများနှင့် မတူဘဲ DBS သည် ဦးနှောက်၏ မည်သည့်နေရာကိုမျှ ပျက်စီးစေခြင်း မရှိပါ။ ထို့ကြောင့် ဤကုသမှုသည် အချို့သော အာရုံကြောဆိုင်ရာ ရောဂါများအတွက် ပြုပြင်ပြောင်းလဲနိုင်ပြီး မူလအတိုင်း ပြန်လည်ဖယ်ရှားနိုင်သော လိုက်လျောညီထွေရှိသည့် ကုသမှုနည်းလမ်းတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။
ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်းလှုံ့ဆော်မှုပေးခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) လုပ်ငန်းစဉ် – အဆင့်လိုက် ဖော်ပြချက် DBS ခွဲစိတ်ကုသမှုကို တိကျသေချာမှုနှင့် ဘေးကင်းလုံခြုံမှုရှိစေရန်အတွက် အများအားဖြင့် သီးခြားအဆင့်များခွဲ၍ ဆောင်ရွက်လေ့ရှိပါသည်။
အဆင့် (၁) – ဦးနှောက်ခွဲစိတ်ခြင်း (လျှပ်စစ်ငုတ်များ တပ်ဆင်ခြင်း) သံလိုက်ဓာတ်မှန် (MRI) သို့မဟုတ် ကွန်ပျူတာဓာတ်မှန် (CT) စသည့် အဆင့်မြင့် ပုံရိပ်ဖော် နည်းပညာများကို အသုံးပြု၍ အာရုံကြောခွဲစိတ်ဆရာဝန်သည် လှုပ်ရှားမှုကို ထိန်းချုပ်သည့် ဦးနှောက်၏ တိကျသော နေရာများကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်ပါသည်။ ထို့နောက် အမှန်တကယ် လိုအပ်သော ဦးနှောက်ဧရိယာအတွင်းသို့ လျှပ်စစ်ငုတ်အသေးစားလေးများကို ခွဲစိတ်မြှုပ်နှံပေးပါသည်။ ခွဲစိတ်ကုသနေစဉ်အတွင်း အာရုံကြောစနစ် လှုပ်ရှားပုံကို စောင့်ကြည့်ရန်နှင့် လျှပ်စစ်ငုတ်များ မှန်ကန်စွာ တည်ရှိမှုကို အတည်ပြုနိုင်ရန်အတွက် အများအားဖြင့် လူနာအား ထုံဆေး (Local Anesthesia) ဖြင့် သတိရှိနေစေလျက် ခွဲစိတ်လေ့ရှိပါသည်။
အဆင့် (၂) – လျှပ်စစ်စက်ပစ္စည်း ( Pulse Generator) တပ်ဆင်ခြင်း သီးခြား ခွဲစိတ်မှုတစ်ရပ်အနေဖြင့် ခန္ဓာကိုယ်တစ်ခုလုံး မေ့ဆေး (General Anesthesia) ပေး၍ ညှပ်ရိုး သို့မဟုတ် ရင်ဘတ် အရေပြားအောက်တွင် လျှပ်စစ်စက်ပစ္စည်းအသေးစား (DBS စနစ်ကို ဓာတ်အားပေးသည့် ဘက်ထရီ) ကို ခွဲစိတ်မြှုပ်နှံပါသည်။ ဦးနှောက်အတွင်းရှိ လျှပ်စစ်ငုတ်များကို အရေပြားအောက်မှတစ်ဆင့် သွယ်တန်းထားသော ကြိုးများဖြင့် ထိုစက်ပစ္စည်းနှင့် ဆက်သွယ်ပေးပါသည်။
အဆင့် (၃) – စက်ပစ္စည်းကို ချိန်ညှိခြင်းနှင့် နောက်ဆက်တွဲ စောင့်ကြည့်ကုသခြင်း ခွဲစိတ်မှုအပြီး သီတင်းပတ်အနည်းငယ်အကြာတွင် အထူးကုဆရာဝန်က DBS စက်ပစ္စည်းကို စတင်ဖွင့်လှစ်ပြီး ရောဂါလက္ခဏာများကို အကောင်းဆုံး ထိန်းချုပ်နိုင်ရန် စနစ်တကျ ချိန်ညှိပေးပါသည်။ ထို့နောက် လူနာတစ်ဦးစီ၏ ပြောင်းလဲလာသော လိုအပ်ချက်များနှင့် ကိုက်ညီစေရန် လှုံ့ဆော်မှု ပမာဏများကို အချိန်နှင့်အမျှ အသေးစိတ် ထပ်မံချိန်ညှိပေးသွားနိုင်ပါသည်။
ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်းလှုံ့ဆော်မှုပေးခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) မှ မည်သူများ အကျိုးကျေးဇူး ရရှိနိုင်သနည်း။ ယေဘုယျအားဖြင့် DBS ခွဲစိတ်ကုသမှုသည် ဆေးဝါးများဖြင့် လုံလောက်စွာ သက်သာမှု မရှိတော့သည့် လူနာများအတွက် အကျိုးကျေးဇူး ရှိစေနိုင်ပါသည်။ လှုပ်ရှားသွားလာမှု၊ နေ့စဉ် လူမှုဘဝနှင့် ဘဝအရည်အသွေးတို့ကို သိသာစွာ ထိခိုက်စေသည့် ပါကင်ဆန်ရောဂါ၊ ခေါင်းတုန်လက်တုန်ရောဂါနှင့် ကြွက်သားပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ စုံဆွဲကျုံ့သည့်ရောဂါတို့ ခံစားနေရသူများကို DBS ခွဲစိတ်ကုသရန် ဆရာဝန်များက အများအားဖြင့် အကြံပြုလေ့ရှိကြပါသည်။
ပါကင်ဆန်ရောဂါ ( Parkinson’s Disease)
ဆေးဝါးများဖြင့် လုံလောက်စွာ ထိန်းချုပ်ရန် ခက်ခဲလာသည့်အခါ ပါကင်ဆန်ရောဂါအတွက် DBS ခွဲစိတ်ကုသခြင်း သည် တုန်ရင်ခြင်း၊ ကြွက်သားများ တောင့်တင်းခြင်း၊ လှုပ်ရှားမှု နှေးကွေးခြင်းနှင့် မတည်ငြိမ်သော လှုပ်ရှားမှု အပြောင်းအလဲများကို လျှော့ချပေးပါသည်။
သင့်တော်သော လူနာများတွင် ရောဂါလက္ခဏာများကို ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ ထိန်းချုပ်ပေးနိုင်ခြင်း၊ နေ့စဉ် လုပ်ငန်းဆောင်တာများကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်ခြင်းနှင့် ဘဝအရည်အသွေးကို တိုးတက်စေခြင်း စသည့် အကျိုးကျေးဇူးများ ရရှိနိုင်ပါသည်။
ခေါင်းတုန်လက်တုန်ရောဂါ ( Essential Tremor)
ဆေးဝါးများဖြင့် ထိရောက်မှု မရှိတော့သည့်အခါ သို့မဟုတ် မလိုလားအပ်သော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ ဖြစ်ပေါ်စေသည့်အခါ ပင်ကိုတုန်ရင်သည့်ရောဂါအတွက် DBS ခွဲစိတ်ကုသခြင်းသည် လက်၊ ဦးခေါင်း၊ အသံ သို့မဟုတ် ခန္ဓာကိုယ်၏ အခြားအပိုင်းများတွင် ဖြစ်ပေါ်သော မထိန်းချုပ်နိုင်သည့် တုန်ရင်မှုများကို လျှော့ချပေးပါသည်။
ထို့ပြင် တုန်ရင်မှုကို သက်သာစေသဖြင့် အစားသောက်စားခြင်း၊ စာရေးခြင်းနှင့် အဝတ်အစားဝတ်ဆင်ခြင်း စသည့် နေ့စဉ်လှုပ်ရှားမှုများကို ပိုမိုလွယ်ကူစွာ ပြုလုပ်နိုင်စေပါသည်။
DBS ခွဲစိတ်ကုသမှုသည် အထူးသဖြင့် ဆေးဝါးများဖြင့် သက်သာမှု မရှိသော အခြေအနေများတွင် ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ ကြွက်သားကျုံ့ခြင်း၊ ထပ်တလဲလဲ လှုပ်ရှားခြင်းနှင့် ခန္ဓာကိုယ်ဟန်ချက် ပုံပျက်ခြင်းတို့ကို လျှော့ချရာ၌ ကူညီပေးနိုင်ပါသည်။
Globus Pallidus Internus (GPi) ဧရိယာကို အဓိကထား၍ DBS ခွဲစိတ်ကုသခြင်းသည် ခန္ဓာကိုယ်တစ်ပြင်လုံး (Generalized Dystonia) သို့မဟုတ် လည်ပင်းပိုင်း (Cervical Dystonia) တွင် ဖြစ်ပွားသော ကြွက်သားစုံဆွဲကျုံ့သည့် ရောဂါလက္ခဏာများကို သိသာစွာ တိုးတက်ကောင်းမွန်စေကြောင်း လေ့လာတွေ့ရှိချက်များက ဖော်ပြထားပါသည်။
ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်းလှုံ့ဆော်မှုပေးခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) ၏ အောင်မြင်မှုနှုန်းနှင့် ရရှိနိုင်သော အကျိုးကျေးဇူးများ ဆေးဝါးများဖြင့် လုံလောက်စွာ သက်သာမှု မရှိတော့သည့်အခါတွင် DBS ခွဲစိတ်ကုသခြင်းသည် လူနာအများအပြားအတွက် ရောဂါလက္ခဏာများကို ပိုမိုထိန်းချုပ်နိုင်စေပြီး ဘဝအရည်အသွေးကို သိသာစွာ တိုးတက်ကောင်းမွန်စေပါသည်။ ကုသမှု ရလဒ်များသည် ခံစားနေရသော ရောဂါအခြေအနေနှင့် လူနာတစ်ဦးစီ၏ သီးခြားအချက်အလက်များပေါ် မူတည်၍ ကွဲပြားနိုင်သော်လည်း သင့်တော်သော လူနာများတွင် ရေရှည်အကျိုးကျေးဇူးများ ပေးစွမ်းနိုင်ကြောင်း တွေ့ရှိရပါသည်။
DBS ခွဲစိတ်ကုသခြင်း၏ အဓိက အကျိုးကျေးဇူးများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည်-
တုန်ရင်ခြင်း၊ တောင့်တင်းခြင်းနှင့် မလိုလားအပ်ဘဲ လှုပ်ရှားခြင်းများကို လျှော့ချပေးခြင်း
သွားလာလှုပ်ရှားနိုင်မှုနှင့် နေ့စဉ် လုပ်ငန်းဆောင်တာများ ဆောင်ရွက်နိုင်မှုကို တိုးတက်စေခြင်း
ခန္ဓာလှုပ်ရှားမှုစနစ်ဆိုင်ရာ ရောဂါလက္ခဏာများနှင့် မတည်ငြိမ်သော အပြောင်းအလဲများကို ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ ထိန်းချုပ်နိုင်ခြင်း
အချို့သော လူနာများတွင် ဆေးဝါးများအပေါ် မှီခိုအားထားရမှုကို လျှော့ချပေးနိုင်ခြင်း
လူနေမှုဘဝအရည်အသွေး ကို ပိုမိုကောင်းမွန်လာစေခြင်း
DBS ခွဲစိတ်ကုသမှု၏ အောင်မြင်မှုနှုန်းသည် လူနာ၏ ရောဂါအခြေအနေ၊ ရောဂါလက္ခဏာ ပြင်းထန်မှုနှင့် အထွေထွေ ကျန်းမာရေး အပါအဝင် အချက်အလက်များစွာပေါ်တွင် မူတည်ပါသည်။ အထူးသဖြင့် အတွေ့အကြုံရှိသော ဆေးရုံ/ဆေးခန်းများတွင် စနစ်တကျ စိစစ်ရွေးချယ်ထားသော ပါကင်ဆန်ရောဂါနှင့် ခေါင်းတုန်လက်တုန်ရောဂါ ခံစားနေရသော လူနာများ၌ သိသာထင်ရှားသော တိုးတက်မှုရလဒ်များကို အများဆုံး တွေ့ရှိရလေ့ရှိပါသည်။
ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်းလှုံ့ဆော်မှုပေးခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) ၏ စွန့်စားရမှုများနှင့် ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများမှာ အဘယ်နည်း။ ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်း လှုံ့ဆော်မှုပေး ခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) သည် ယေဘုယျအားဖြင့် ဘေးကင်းပြီး အောင်မြင်စွာ တည်ဆောက်ထားပြီးဖြစ်သော ကုသမှု နည်းလမ်းတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားပါသည်။ သို့သော်လည်း အခြား ခွဲစိတ်မှုများကဲ့သို့ပင် စွန့်စားရမှုများနှင့် ဖြစ်လာနိုင်ခြေရှိသော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ ရှိနိုင်ပါသည်။ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုး အများစုမှာ ခဏတာမျှသာ ဖြစ်ပြီး DBS စက်ပစ္စည်း၏ စနစ်များကို ပြန်လည်ချိန်ညှိပေးခြင်းဖြင့် အလွယ်တကူ ထိန်းချုပ်ကုသနိုင်ပါသည်။
ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်းလှုံ့ဆော်မှုပေးခွဲစိတ်ကုသခြင်း ၏ စွန့်စားရမှုများပြင်းထန်သော နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများ ဖြစ်ပွားခဲသော်လည်း DBS ခွဲစိတ်ကုသမှုတွင် ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော စွန့်စားရမှုများမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်ပါသည်-
ပိုးဝင်ခြင်း
ဦးနှောက်အတွင်း သွေးယိုစိမ့်ခြင်း လေဖြတ်ခြင်း
အတက်ရောဂါထခြင်း
အသက်ရှူလမ်းကြောင်း သို့မဟုတ် နှလုံးဆိုင်ရာ နောက်ဆက်တွဲ ပြဿနာများ
စက်ပစ္စည်း သို့မဟုတ် လျှပ်စစ်ငုတ်များ တပ်ဆင်ရာတွင် ပြဿနာရှိခြင်း
ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်းလှုံ့ဆော်မှုပေးခွဲစိတ်ကုသခြင်း ၏ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများအချို့သော လူနာများတွင် ခွဲစိတ်မှုအပြီး၌ လည်းကောင်း၊ လှုံ့ဆော်မှုဆိုင်ရာ စနစ်များကို ပြန်လည်ချိန်ညှိချိန်၌ လည်းကောင်း အောက်ပါ ခဏတာ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများကို ခံစားရနိုင်ပါသည်-
စက်မြှုပ်နှံထားသည့် နေရာ၌ ခေါင်းကိုက်ခြင်း သို့မဟုတ် မသက်မသာ ဖြစ်ခြင်း
ယာယီ ရောင်ရမ်းခြင်း သို့မဟုတ် နာကျင်ခြင်း
ဟန်ချက်ထိန်းရခက်ခြင်း သို့မဟုတ် ခန္ဓာကိုယ် ပူးပေါင်းလှုပ်ရှားမှုခက်ခဲခြင်း
စကားပြောရခက်ခဲခြင်း
ထုံကျဉ်ခြင်း
အမြင်အာရုံ အပြောင်းအလဲဖြစ်ခြင်း
စိတ်ခံစားချက် သို့မဟုတ် အမူအကျင့် ပြောင်းလဲခြင်း
ဆရာဝန်များသည် DBS လှုံ့ဆော်မှု စနစ်များကို ပြန်လည်ချိန်ညှိပေးခြင်းနှင့် ပုံမှန် နောက်ဆက်တွဲ စောင့်ကြည့်ကုသမှုများ ပြုလုပ်ပေးခြင်းဖြင့် ဤဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများကို လျှော့ချပေးနိုင်သကဲ့သို့ ပျောက်ကင်းအောင်လည်း ဆောင်ရွက်ပေးနိုင်ပါသည်။
ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်းလှုံ့ဆော်မှုပေးခွဲစိတ်ကုသမှုအပြီး – ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာမှုနှင့် နောက်ဆက်တွဲ စောင့်ကြည့်ကုသခြင်း ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်း လှုံ့ဆော်မှုပေး ခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) အပြီး ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာမှု ကာလသည် သီးခြားလူနာတစ်ဦးစီပေါ် မူတည်၍ ကွဲပြားနိုင်ပါသည်။ ခွဲစိတ်ပြီးနောက်ပိုင်း ပြုစုစောင့်ရှောက်မှုတွင် အနာကျက်နှုန်းကို စောင့်ကြည့်ခြင်း၊ စက်ပစ္စည်းကို စတင်ဖွင့်လှစ်ခြင်းနှင့် ရောဂါလက္ခဏာများကို အကောင်းဆုံး ထိန်းချုပ်နိုင်ရန် စနစ်များကို အချိန်နှင့်အမျှ ဆက်လက်ချိန်ညှိခြင်းတို့ ပါဝင်ပါသည်။
အထူးကုဆရာဝန်သည် အများအားဖြင့် ခွဲစိတ်မှုအပြီး (၂) ပတ်မှ (၄) ပတ်အတွင်း DBS စက်ပစ္စည်းကို စတင်ဖွင့်လှစ်ပေးလေ့ရှိပါသည်။ ခွဲစိတ်ပြီး ပထမတစ်နှစ်အတွင်း လူနာများသည် လှုံ့ဆော်မှု ပမာဏများကို အသေးစိတ် ထပ်မံချိန်ညှိရန်နှင့် ကုသမှုအပေါ် တုံ့ပြန်ပုံကို အကဲဖြတ်ရန်အတွက် နောက်ဆက်တွဲ ပြသမှုများ ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်နိုင်ပါသည်။ ရောဂါလက္ခဏာများ တိုးတက်ကောင်းမွန်လာသည်နှင့်အမျှ ဆရာဝန်များသည် သောက်သုံးနေရသော ဆေးဝါးများကိုလည်း လျှော့ချပေးနိုင်ပါသည်။
အာရုံကြောအထူးကု ဆရာဝန် (Neurologist) နှင့် အာရုံကြောခွဲစိတ်ဆရာဝန် (Neurosurgeon) တို့နှစ်ဦးလုံးထံတွင် ရေရှည် ပုံမှန်ပြသ၍ နောက်ဆက်တွဲ စောင့်ကြည့်ကုသမှု ခံယူခြင်းသည် ကုသမှု၏ အကောင်းဆုံး ရလဒ်ကို ရရှိစေရန်အတွက် အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ပါသည်။
ထိုင်းနိုင်ငံတွင် ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်းလှုံ့ဆော်မှုပေးခွဲစိတ်ကုသခြင်း (DBS) – လူနာများ သိရှိထားသင့်သည့် အချက်များ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် DBS ခွဲစိတ်ကုသမှု ခံယူရန် စဉ်းစားနေသည့် လူနာများအနေဖြင့် လှုပ်ရှားမှုဆိုင်ရာ ချို့ယွင်းချက် ရောဂါများကို ကုသရာတွင်လည်းကောင်း၊ ရှုပ်ထွေးသော အာရုံကြော ခွဲစိတ်ကုသမှုများ ပြုလုပ်ရာတွင်လည်းကောင်း အတွေ့အကြုံ ရင့်ကျက်သည့် ဆေးရုံကို ရွေးချယ်ရန် အကြံပြုလိုပါသည်။ အောင်မြင်သော ကုသမှုဆိုသည်မှာ ခွဲစိတ်မှု သက်သက်ပေါ်တွင်သာ မကဘဲ ခွဲစိတ်မှုမတိုင်မီ ပြည့်စုံစွာ စိစစ်အကဲဖြတ်ခြင်း၊ လျှပ်စစ်ငုတ်များကို တိကျစွာ တပ်ဆင်ခြင်း၊ စက်ပစ္စည်းစနစ်များကို လူနာနှင့် ကိုက်ညီအောင် သီးခြားချိန်ညှိပေးခြင်း၊ ခွဲစိတ်ပြီးနောက်ပိုင်း ပြုစုစောင့်ရှောက်ခြင်းနှင့် ရေရှည် အနီးကပ် စောင့်ကြည့်ကုသခြင်းတို့အပေါ်၌လည်း မူတည်ပါသည်။
ဆန်းသစ်သော ဆေးဝါးစိုက်ထူမှု နည်းပညာများနှင့် အထူးကုဘာသာရပ်စုံ ကျွမ်းကျင်သူများ၏ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကြောင့် ထိုင်းနိုင်ငံသည် နိုင်ငံတကာမှ လူနာများအတွက် အရည်အသွေးမြင့် ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်း လှုံ့ဆော်မှုပေး ခွဲစိတ်ကုသခြင်းနှင့် ဘက်စုံပြည့်စုံသော အာရုံကြောဆိုင်ရာ ပြုစုစောင့်ရှောက်မှုများကို ပေးအပ်လျက် ရှိပါသည်။
သင် သို့မဟုတ် သင့်မိသားစုဝင်တစ်ဦးဦးသည် ဆေးဝါးများဖြင့် ကုသနေသော်လည်း ရောဂါလက္ခဏာများ ပိုမိုဆိုးရွားလာပါက ဝေ့ဌာနီနိုင်ငံတကာအထူးကုဆေးရုံကြီး၏ ဦးနှောက်နှင့်အာရုံကြောအထူးကုဌာန တွင် ဦးနှောက်နှင့်အာရုံကြောအထူးကု ဆရာဝန်များ၊ ဦးနှောက်နှင့်အာရုံကြောခွဲစိတ် ဆရာဝန်များနှင့် အခြားသော အထူးကုများ ပါဝင်သည့် ဘာသာရပ်စုံအဖွဲ့မှ ဘက်စုံ စိစစ်အကဲဖြတ်ခြင်းနှင့် သီးသန့် ကုသမှုအစီအစဉ် ရေးဆွဲခြင်းများကို ပေးအပ်လျက် ရှိပါသည်။
DBS ခွဲစိတ်ကုသမှုဆိုင်ရာ အသေးစိတ် အချက်အလက်များနှင့် သင့်အခြေအနေအတွက် အသင့်တော်ဆုံးသော ကုသမှု နည်းလမ်းများကို လေ့လာစုံစမ်းနိုင်ရန် ဝေ့ဌာနီနိုင်ငံတကာအထူးကုဆေးရုံကြီးသို့ ယနေ့ပင် ဆက်သွယ်လိုက်ပါ။
မကြာခဏ မေးလေ့ရှိသော မေးခွန်းများ (FAQs)DBS ခွဲစိတ်ကုသမှုသည် ပါကင်ဆန်ရောဂါကို အမြစ်ပြတ် ပျောက်ကင်းစေနိုင်ပါသလား။ ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်း လှုံ့ဆော်မှုပေး ခွဲစိတ်ကုသခြင်းသည် ပါကင်ဆန်ရောဂါ သို့မဟုတ် အခြားသော အာရုံကြောဆိုင်ရာ ရောဂါများကို အမြစ်ပြတ် ပျောက်ကင်းစေခြင်း မဟုတ်ပါ။ သို့သော် သင့်တော်သော လူနာများတွင် ရောဂါလက္ခဏာများကို လျှော့ချပေးနိုင်ခြင်း၊ နေ့စဉ် လုပ်ငန်းဆောင်တာများ ဆောင်ရွက်နိုင်မှုကို တိုးတက်စေခြင်းနှင့် ဘဝအရည်အသွေးကို မြှင့်တင်ပေးနိုင်ခြင်း စသည့် အကျိုးကျေးဇူးများ ရရှိစေနိုင်ပါသည်။
DBS ခွဲစိတ်ကုသမှု၏ အောင်မြင်မှုနှုန်းမှာ မည်မျှရှိသနည်း။ DBS ခွဲစိတ်ကုသမှု၏ အောင်မြင်မှုနှုန်းသည် ကုသသည့် ရောဂါအခြေအနေ၊ ရောဂါလက္ခဏာ ပြင်းထန်မှုနှင့် လူနာတစ်ဦးစီ၏ သီးခြား အချက်အလက်များပေါ် မူတည်၍ ကွဲပြားပါသည်။ ပါကင်ဆန်ရောဂါနှင့် ပင်ကိုတုန်ရင်သည့်ရောဂါ ခံစားနေရသော လူနာအများအပြားသည် ကုသမှုအပြီးတွင် ရောဂါလက္ခဏာ ထိန်းချုပ်နိုင်မှုနှင့် နေ့စဉ် လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်နိုင်မှုတို့၌ သိသာထင်ရှားသော တိုးတက်မှုများကို ခံစားရရှိကြပါသည်။
DBS ခွဲစိတ်ပြီးပါက မည်သို့ ဆက်လက် လုပ်ဆောင်ရမည်နည်း။ DBS ခွဲစိတ်မှုအပြီးတွင် လူနာများသည် ဒဏ်ရာကျက်နှုန်းကို စောင့်ကြည့်ရန်၊ စက်ပစ္စည်းကို စတင်ဖွင့်လှစ်ရန်နှင့် စနစ်များ ချိန်ညှိရန်အတွက် နောက်ဆက်တွဲ ရက်ချိန်းများအတိုင်း ပြသရမည်ဖြစ်ပါသည်။ အထူးကုဆရာဝန်သည် အများအားဖြင့် ခွဲစိတ်အပြီး (၂) ပတ်မှ (၄) ပတ်အတွင်း DBS စက်ပစ္စည်းကို စတင်ဖွင့်လှစ်ပေးပြီး ရောဂါလက္ခဏာများကို အကောင်းဆုံး ထိန်းချုပ်နိုင်ရန် စနစ်များကို အချိန်နှင့်အမျှ ဆက်လက်ချိန်ညှိပေးသွားမည် ဖြစ်ပါသည်။
DBS ခွဲစိတ်ကုသမှုသည် ဆေးဝါးသောက်သုံးရမှုကို လျှော့ချပေးနိုင်ပါသလား။ အချို့သော အခြေအနေများတွင် DBS ခွဲစိတ်ကုသမှုသည် ရောဂါလက္ခဏာ ထိန်းချုပ်ရန် သောက်သုံးရသည့် ဆေးဝါးပမာဏကို လျှော့ချရာ၌ ကူညီပေးနိုင်ပါသည်။ သို့သော်လည်း လူနာအများအပြားမှာ ခွဲစိတ်ပြီးနောက်တွင်လည်း ဆေးဝါးများကို ဆက်လက်သောက်သုံးရန် လိုအပ်ဆဲဖြစ်ပြီး ကုသမှုအစီအစဉ်များကို လူနာတစ်ဦးစီ၏ လိုအပ်ချက်ပေါ် မူတည်၍ သီးခြား ရေးဆွဲပေးပါသည်။
DBS ခွဲစိတ်ကုသမှုသည် ဘေးကင်းလုံခြုံမှု ရှိပါသလား။ ဦးနှောက်အတွင်းပိုင်း လှုံ့ဆော်မှုပေး ခွဲစိတ်ကုသခြင်းကို အတွေ့အကြုံရှိ အထူးကုဆရာဝန်များ ဆောင်ရွက်သည့်အခါ ယေဘုယျအားဖြင့် ဘေးကင်းပြီး အောင်မြင်စွာ တည်ဆောက်ထားပြီးဖြစ်သော ကုသမှု နည်းလမ်းတစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ထားပါသည်။ အခြား ခွဲစိတ်မှုများကဲ့သို့ပင် ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသော စွန့်စားရမှုများနှင့် ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ ရှိနိုင်သော်လည်း အများစုကို အနီးကပ် စောင့်ကြည့်ကုသခြင်းနှင့် နောက်ဆက်တွဲ ပြုစုစောင့်ရှောက်မှုများဖြင့် ထိရောက်စွာ ထိန်းချုပ်ကုသနိုင်ပါသည်။
အသေးစိတ် အချက်အလက်များ ထပ်မံသိရှိလိုပါက ဆက်သွယ်နိုင်ပါသည်- ဦးနှောက်နှင့်အာရုံကြောအထူးကုဌာန ၊ ဝေ့ဌာနီနိုင်ငံတကာအထူးကုဆေးရုံကြီး
Medically Reviewed by
DR. EKKAPOT JITPUN
Surgery
Neuroscience Surgery
Readers’ Rating
5.0 out of 5 stars (based on 2 reviews)
