စအိုလမ်းကြောင်းအတွင်း အနာဖြစ်ခြင်း

ရောဂါရှာဖွေခြင်း (Diagnosis)

စအိုလမ်းကြောင်းအတွင်း အနာဖြစ်ခြင်း ကို သိရှိနိုင်ရန်အတွက် အောက်ပါစစ်ဆေးမှုများကို ပြုလုပ်လေ့ရှိပါသည်။

• Sigmoidoscopy။ ဤသည်မှာ ကင်မရာအသေးစားပါဝင်သည့် ပါးလွှာပြီး ပျော့ပျောင်းသော ပြွန်တစ်ခုကို စအိုလမ်းကြောင်းမှတစ်ဆင့် ထည့်သွင်း၍ စအိုလမ်းကြောင်းနှင့် အူမကြီးတစ်စိတ်တစ်ပိုင်းကို စစ်ဆေးသည့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ မူမမှန်သည့်အခြေအနေ တစ်စုံတစ်ရာတွေ့ရှိပါက ဆရာဝန်သည် ဓာတ်ခွဲခန်းတွင် ထပ်မံစစ်ဆေးရန် တစ်ရှူးနမူနာကို ယူဆောင်သွားနိုင်ပါသည်။
• အာထရာဆောင်း (Ultrasound)။ အသံလှိုင်းများကို အသုံးပြု၍ ပုံရိပ်ဖော်ပေးသည့် စစ်ဆေးမှုမျိုးဖြစ်ပါသည်။ သင့်ဆရာဝန်သည် စအိုလမ်းကြောင်းအတွင်း အနာဖြစ်ခြင်း ဖြစ်နေသည်ဟု သံသယရှိပြီး အခြားသော ရောဂါအခြေအနေများနှင့် ခွဲခြားရန် လိုအပ်ပါက အာထရာဆောင်းရိုက်ရန် အကြံပြုနိုင်ပါသည်။
• အခြားသော ပုံရိပ်ဖော်စစ်ဆေးမှုများ။ သင့်ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုပေးသူသည် ကြွက်သားများ ညှိနှိုင်းလုပ်ဆောင်မှု (သို့မဟုတ်) အူလမ်းကြောင်းထွက်ကျခြင်း (prolapse) ပြဿနာများကို စစ်ဆေးရန် Defecation proctography ဟုခေါ်သော စစ်ဆေးမှုမျိုးကို အကြံပြုနိုင်ပါသည်။ ဤစစ်ဆေးမှုတွင် Barium ခေါ် ဆေးရည်ပြစ်တစ်ခုကို စအိုလမ်းကြောင်းထဲသို့ ထည့်သွင်းမည်ဖြစ်ပြီး ဝမ်းသွားသကဲ့သို့ ပြန်လည်စွန့်ထုတ်ရပါမည်။ Barium သည် X-ray ဓာတ်မှန်တွင် ပေါ်နေမည်ဖြစ်သောကြောင့် ဆရာဝန်အနေဖြင့် ပြဿနာများကို ဖော်ထုတ်နိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။ အချို့သော အထူးပြုစင်တာများတွင် Magnetic resonance defecography ဟုခေါ်သော အလားတူစစ်ဆေးမှုမျိုးကို ပြုလုပ်နိုင်ပြီး ၎င်းတွင် MRI စက်ကို အသုံးပြု၍ စအိုလမ်းကြောင်း၏ 3D ပုံရိပ်ကို ဖန်တီးပေးပါသည်။

ကုသခြင်း (Treatment)

စအိုလမ်းကြောင်းအတွင်း အနာဖြစ်ခြင်း အတွက် ကုသမှုမှာ သင့်ရောဂါ၏ ပြင်းထန်မှုအပေါ် မူတည်ပါသည်။ ရောဂါလက္ခဏာ ပိုမိုပြင်းထန်သူများသည် ဆေးဝါး (သို့မဟုတ်) ခွဲစိတ်ကုသမှု လိုအပ်နိုင်သော်လည်း ရောဂါလက္ခဏာ ပိုမိုပေါ့ပါးသူများသည် အစားအသောက် (သို့မဟုတ်) လူနေမှုဘဝပုံစံ ပြောင်းလဲခြင်းဖြင့် သက်သာနိုင်ပါသည်။

• အစားအသောက်ပုံစံ ပြောင်းလဲခြင်း။ ဝမ်းချုပ်ခြင်းကို ကူညီပေးနိုင်ရန်အတွက် အမျှင်ဓာတ်ပါသော အစားအစာများကို ပိုမိုစားသုံးရန် အကြံပေးနိုင်ပါသည်။
• အပြုအမူဆိုင်ရာ ကုထုံး (Behavior therapy)။ ဝမ်းသွားစဉ် အားစိုက်ထုတ်ခြင်းမှာ အလေ့အကျင့်မှားကြောင့် ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ အပြုအမူဆိုင်ရာ ကုထုံးသည် ဝမ်းသွားစဉ် တင်ပါးဆုံ ကြွက်သားများကို ပြေလျော့အောင် သင်ယူနိုင်ရန် ကူညီပေးနိုင်ပါသည်။ Biofeedback ဟုခေါ်သော နည်းပညာတွင် ဝမ်းသွားစဉ် တင်ပါးဆုံ (သို့မဟုတ်) စအိုကြွက်သားများ တင်းလာခြင်းကဲ့သို့သော ခန္ဓာကိုယ်၏ မလိုလားအပ်သော တုံ့ပြန်မှုများကို ထိန်းချုပ်ရန် ကျွမ်းကျင်သူတစ်ဦးက လေ့ကျင့်ပေးပါသည်။ Biofeedback မှတစ်ဆင့် သင်သည် ဝမ်းသွားစဉ် အားစိုက်ထုတ်မိသည်ကို ပိုမိုသိရှိလာနိုင်ပြီး ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ ထိန်းချုပ်နိုင်လာမည်ဖြစ်ပါသည်။
• ဆေးဝါးများ။ Topical steroids၊ sulfasalazine enemas နှင့် onabotulinumtoxinA (Botox) ကဲ့သို့သော ကုသမှုအချို့သည် စအိုလမ်းကြောင်းအတွင်း အနာဖြစ်ခြင်းလက္ခဏာများကို လျော့ကျစေနိုင်ပါသည်။ သို့သော်လည်း လူတိုင်းက ဤကုသမှုများကို တုံ့ပြန်မှုမကောင်းကြသလို အချို့ကိုလည်း စမ်းသပ်ဆဲ ကုသမှုအဖြစ်သာ သတ်မှတ်ထားဆဲဖြစ်ပါသည်။

Solitary rectal ulcer syndrome ကို ခွဲစိတ်ကုသရာတွင် အောက်ပါနည်းလမ်းများကို အသုံးပြုပါသည်-

• Rectal prolapse ကို ပြင်ဆင်ရန် ခွဲစိတ်ခြင်း။ အကယ်၍ သင့်တွင် ရောဂါလက္ခဏာဖြစ်စေသော စအိုလမ်းကြောင်းထွက်ကျခြင်း (rectal prolapse) ရှိနေပါက ဆရာဝန်က rectopexy ခွဲစိတ်မှုကို အကြံပြုနိုင်ပါသည်။ Rectopexy ဖြင့် စအိုလမ်းကြောင်းကို ခန္ဓာကိုယ်ဗေဒအရ မှန်ကန်သောနေရာတွင် ရှိနေစေရန် ထိန်းထားပေးပါသည်။
• စအိုလမ်းကြောင်းကို ခွဲစိတ်ဖယ်ရှားခြင်း။ အကယ်၍ သင်သည် သာမန်ကုသမှုများဖြင့် သက်သာမှုမရှိသည့် ပြင်းထန်သော ရောဂါလက္ခဏာများ ခံစားနေရပါက စအိုလမ်းကြောင်းကို ဖယ်ရှားသည့် ခွဲစိတ်မှုမျိုးကို ပြုလုပ်နိုင်ပါသည်။ ခွဲစိတ်ဆရာဝန်သည် အူမကြီးကို ဝမ်းဗိုက်တွင် ဖောက်ထားသည့် အပေါက်တစ်ခုနှင့် ချိတ်ဆက်ပေးခြင်းဖြင့် စွန့်ပစ်ပစ္စည်းများကို ခန္ဓာကိုယ်အပြင်သို့ ထွက်စေနိုင်ပါသည်။ အကယ်၍ သင့်တွင် အူမကြီးဖောက်ထုတ်လမ်းကြောင်း colostomy ရှိပါက စွန့်ပစ်ပစ္စည်းများကို စုဆောင်းရန်အတွက် ဝမ်းဗိုက်တွင် အိတ်တစ်ခုကို တပ်ဆင်ထားရမည်ဖြစ်ပါသည်။

Doctors who treat this condition