ခရုရောဂါ

ရောဂါရှာဖွေခြင်း

ခရု (Croup) ရောဂါကို ရှာဖွေရာတွင် ရောဂါလက္ခဏာများကို ဆန်းစစ်ခြင်း၊ ကိုယ်ခန္ဓာအား စစ်ဆေးခြင်းနှင့် လိုအပ်သော စမ်းသပ်မှုများ ပြုလုပ်ခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။

• ကိုယ်ခန္ဓာအား စစ်ဆေးခြင်း (Physical examination): ကလေးတွင် ပြသနေသော လက္ခဏာရပ်များကို ကြည့်ခြင်းဖြင့် ဆရာဝန်က ခရုရောဂါ ဟုတ်၊ မဟုတ်ကို များသောအားဖြင့် သိရှိနိုင်သည်။ ဖျံဟောင်သံကဲ့သို့ ချောင်းဆိုးခြင်းနှင့် အသက်ရှူတိုင်း လေချွန်သံ (Stridor) ထွက်ခြင်းတို့သည် အထင်ရှားဆုံး လက္ခဏာများဖြစ်သည်။ ရောဂါအတည်ပြုနိုင်ရန် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်သူသည် ကလေး၏ အသက်ရှူပုံကို အနီးကပ်စောင့်ကြည့်ခြင်း၊ နားကြပ် (Stethoscope) ကိုအသုံးပြု၍ ရင်ဘတ်ကို နားထောင်ခြင်းနှင့် လည်ချောင်းကို စစ်ဆေးခြင်းတို့ ပြုလုပ်ပါလိမ့်မည်။
• အခြားစစ်ဆေးမှုများ (Other tests): ကလေး၏ အခြေအနေမှာ အလွန်ပြင်းထန်နေပါက ဆရာဝန်သည် ဓာတ်မှန်ရိုက်ခြင်း (X-rays) နှင့် ဓာတ်ခွဲခန်း စစ်ဆေးမှုများကို ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားနိုင်သော်လည်း ဤသို့ပြုလုပ်ရန် လိုအပ်ခြင်းမှာ ရှားပါးပါသည်။

ကုသမှု

ခရုရောဂါအတွက် ကုသမှုသည် ကလေး၏ အခြေအနေ မည်မျှပြင်းထန်သည်နှင့် အခြေအနေမှာ ရုတ်တရက် ပိုမိုဆိုးရွားလာနိုင်ခြင်း ရှိ၊ မရှိပေါ်တွင် မူတည်သည်။ ထို့ပြင် ကလေး၏ ယခင်အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါရာဇဝင် သို့မဟုတ် လမစေ့ဘဲ မွေးဖွားခဲ့ခြင်း ရှိ၊ မရှိတို့သည်လည်း ကုသမှုအပေါ် သက်ရောက်မှု ရှိနိုင်သည်။

ရောဂါလက္ခဏာ မပြင်းထန်သော ဖြစ်ရပ်အများစုကို အိမ်တွင်ပင် ကုသနိုင်ပါသည်။ သို့သော် လက္ခဏာများ ပိုမိုဆိုးရွားလာခြင်း ရှိ၊ မရှိ သို့မဟုတ် ဆေးရုံတက်ရန် လိုအပ်ခြင်း ရှိ၊ မရှိကို စောင့်ကြည့်ရန် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။

• သက်တောင့်သက်သာဖြစ်စေရန် ဆောင်ရွက်ခြင်း: ကလေးသည် ရေဓာတ်ပြည့်ဝနေစေရန် အရည်လုံလောက်စွာ ရရှိရန် ဂရုစိုက်ဖို့ အရေးကြီးသည်။ ထို့ပြင် ကလေးကို ငြိမ်သက်အောင် ချော့မြူပေးရန် လိုအပ်သည်၊ အကြောင်းမှာ ငိုခြင်းနှင့် စိတ်လှုပ်ရှားခြင်းတို့သည် အသက်ရှူလမ်းကြောင်း ရောင်ရမ်းမှုကို ပိုမိုဆိုးရွားစေပြီး အသက်ရှူရ ပိုမိုခက်ခဲစေနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

အိမ်တွင်း စောင့်ရှောက်မှု: ခြောက်သွေ့ပြီး ယားယံနေသော အသက်ရှူလမ်းကြောင်းအတွင်း မသက်မသာဖြစ်မှုကို လျှော့ချရန်အတွက် cool-mist humidifier (အေးမြသော အငွေ့ပျံစက်) ကို အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။ သို့မဟုတ်ပါက ရေပူဖြင့် ချိုးရေဖွင့်ထားသော ရေချိုးခန်းအတွင်းရှိ ရေနွေးငွေ့များထဲတွင် ကလေးနှင့်အတူ ခေတ္တနေပေးနိုင်ပါသည်။

အခြားသော အိမ်တွင်းကုထုံးများမှာ-

• ညဘက်တွင် တံခါး သို့မဟုတ် ပြတင်းပေါက်ဖွင့်ပေးခြင်းဖြင့် ကလေးကို လတ်ဆတ်အေးမြသော လေကို ရှူရှိုက်စေခြင်း။
• ကလေးဖျားပါက Acetaminophen သို့မဟုတ် Ibuprofen ကဲ့သို့သော ဆိုင်ဝယ်ဆေးများဖြင့် အဖျားချပေးခြင်း။
• ကလေး၏ အသံကြိုးများပေါ်ရှိ ချွဲသလိပ်များကို ဖယ်ရှားပေးနိုင်ရန် နွေးထွေးကြည်လင်သော အရည်များ (Warm, clear liquids) တိုက်ကျွေးပြီး ချောင်းဆိုးခြင်းကို သက်သာစေခြင်း။
• ဆေးလိပ်ငွေ့သည် ကလေး၏ ချောင်းဆိုးခြင်းကို ပိုမိုဆိုးရွားစေနိုင်သောကြောင့် အိမ်အတွင်း ဆေးလိပ်သောက်ခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်း။
• ခေါင်းအုံး တစ်လုံးပိုသုံး၍ ကလေး၏ ဦးခေါင်းကို မြှင့်ထားပေးခြင်း (အသက် ၁၂ လအောက် ကလေးငယ်များအတွက် ခေါင်းအုံး အသုံးမပြုပါနှင့်)။

ဆေးဝါးများ (Medicines)

ရောဂါလက္ခဏာများ သက်သာစေရန် အောက်ပါဆေးများကို ညွှန်ကြားနိုင်သည်-

• ကော်တီကိုစတီးရွိုက် (Corticosteroid): စတီးရွိုက်ဆေးတစ်မျိုးဖြစ်သော Glucocorticoids ကို ကလေး၏ အသံအိုးရောင်ရမ်းမှုကို လျှော့ချရန် အသုံးပြုသည်။ အသုံးအများဆုံး ဆေးများမှာ Dexamethasone နှင့် Prednisolone တို့ ဖြစ်ကြသည်။ ဤဆေးသည် စတင်သောက်သုံးပြီး ၆ နာရီခန့်အကြာတွင် ရောင်ရမ်းမှုကို သက်သာစေပြီး နာရီအနည်းငယ်အတွင်း ရောဂါလက္ခဏာများ တိုးတက်ကောင်းမွန်လာလေ့ရှိသည်။ များသောအားဖြင့် ကလေးသည် သောက်ဆေးတစ်ကြိမ်သာ လိုအပ်ပါသည်။ အကယ်၍ ကလေးက အန်နေလျှင် သို့မဟုတ် ဆေးမဝင်လျှင် ဆရာဝန်က Dexamethasone ကို သွေးကြောသွင်းဆေး သို့မဟုတ် အသားဆေးအဖြစ် ထိုးပေးနိုင်ပါသည်။
• အပီနက်ဖရင် (Epinephrine): ၎င်းကို များသောအားဖြင့် ရှူဆေးအငွေ့ (Nebulizer) အဖြစ် ပေးလေ့ရှိသည်။ ၎င်းသည် ၁၀ မိနစ်အတွင်း စတင်အာနိသင်ပြပြီး အသက်ရှူလမ်းကြောင်း ရောင်ရမ်းမှုကို လျော့ကျစေသည်။ ရောဂါလက္ခဏာ ပြင်းထန်ပါက ၁၅ မိနစ်မှ မိနစ် ၂၀ လျှင် တစ်ကြိမ် ကုသမှုပေးနိုင်ပါသည်။ ဤဆေးအာနိသင်သည် ၂ နာရီထက် ပိုမကြာတတ်ပါ။ အိမ်မပြန်မီတွင် နောက်ထပ်တစ်ကြိမ် ဆေးထပ်ပေးရန် လို၊ မလို သိရှိနိုင်ရန် အရေးပေါ်ဌာနတွင် နာရီအနည်းငယ်ကြာ စောင့်ကြည့်စစ်ဆေးမှု ခံယူရပါမည်။

ဆေးရုံတက်ရောက် ကုသခြင်း: ကလေး၏ အခြေအနေကို အနီးကပ်စောင့်ကြည့်ရန်နှင့် နောက်ထပ်ကုသမှုများ လိုအပ်ပါက လုပ်ဆောင်နိုင်ရန် ဆေးရုံတက်ရန် လိုအပ်နိုင်ပါသည်။ ၎င်းကို များသောအားဖြင့် ခရုရောဂါ ပြင်းထန်သော ဖြစ်ရပ်များအတွက် အကြံပြုလေ့ရှိပါသည်။

Doctors who treat this condition