ဘိုကင်တင်ရန်
ဆရာ၀◌န်နဲ့တွေ့ဆုံရန်အကျဉ်းချုပ်အကြောင်းအရာ
ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါဟုလည်း သိကြသော သွားဖုံးရောင်ရောဂါ ဆိုသည်မှာ သွားများကို ဝန်းရံထားသည့် ပျော့ပျောင်းသော တစ်ရှူးများကို ထိခိုက်စေသည့် ပြင်းထန်သော ဘက်တီးရီးယားပိုးဝင်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းသည် ထိုတစ်ရှူးများတွင် ရောင်ရမ်းခြင်းအဖြစ် စတင်ဖြစ်ပေါ်ပြီး ကုသမှုမခံယူဘဲ ထားရှိပါက သွားကို ထောက်ကူပေးထားသော အရိုးကို တဖြည်းဖြည်း ပျက်စီးစေကာ သွားလှုပ်ခြင်း သို့မဟုတ် သွားကျွတ်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါသည်။ ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါကို ကာကွယ်ရန်အတွက် တစ်နေ့လျှင် အနည်းဆုံး နှစ်ကြိမ် သွားတိုက်ခြင်း၊ နေ့စဉ် သွားကြားပွတ်ကြိုးအသုံးပြုခြင်းနှင့် သွားနှင့်ခံတွင်းကို ပုံမှန်စစ်ဆေးခြင်း အပါအဝင် ခံတွင်းသန့်ရှင်းရေး အလေ့အထများကို လိုက်နာရန် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။
ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါသည် အဆင့်လေးဆင့်ဖြင့် တဖြည်းဖြည်း ပြင်းထန်လာတတ်ပါသည်-
- သွားဖုံးရောင်ခြင်း (Gingivitis)။ ၎င်းသည် အစောပိုင်းအဆင့်ဖြစ်ပြီး သွားဖုံးများ နီမြန်းကာ ဖောရောင်လာသော်လည်း အရိုးထိခိုက်ပျက်စီးမှု မရှိသေးပါ။ သွားဖုံးရောင်ခြင်းသည် ခံတွင်းသန့်ရှင်းရေး ပိုမိုကောင်းမွန်အောင် ပြုလုပ်ခြင်းနှင့် ပုံမှန်သွားသန့်ရှင်းရေးလုပ်ခြင်းတို့ဖြင့် ပြန်လည်သက်သာကောင်းမွန်နိုင်ပါသည်။
- အပျော့စား ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ (Mild periodontitis)။ သွားဖုံးရောင်ခြင်းကို မကုသဘဲထားပါက ဤအဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာပါသည်။ သွားဖုံးများ နိမ့်ဆင်းသွားပြီး (သွားဖုံးကျုံ့ခြင်း) ချေးများနှင့် ဘက်တီးရီးယားများ စုပုံနိုင်သည့် အိတ်ငယ်လေးများ ဖြစ်ပေါ်လာပါသည်။ အရိုးအနည်းငယ် စတင်ပျက်စီးလာပါသည်။
- အလယ်အလတ် ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ (Moderate periodontitis)။ အရိုးပိုမိုပျက်စီးလာပြီး သွားဖုံးများ နာကျင်ကိုင်ရခက်လာတတ်ပါသည်။ သွားကို ထောက်ကူပေးထားသော အရွတ်များနှင့် ပျော့ပျောင်းသော တစ်ရှူးများ ဆက်လက်ပျက်စီးလာပါသည်။
- ပြင်းထန်သော ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ (Severe periodontitis)။ ကုသမှုမခံယူသော ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါသည် ဤပြင်းထန်သည့် အဆင့်သို့ ရောက်ရှိသွားနိုင်ပါသည်။ အရိုးအမြောက်အမြား ပျက်စီးသွားခြင်းကြောင့် သွားများလှုပ်လာနိုင်ပြီး ပိုးဝင်ခြင်းကြောင့် နာတာရှည် ခံတွင်းနံဆိုးခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါသည်။
ရောဂါလက္ခဏာများ
ကျန်းမာသော သွားဖုံး၏အရောင်မှာ လူတစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး မတူညီဘဲ အချို့တွင် ပန်းရောင်နုနုရှိပြီး အချို့တွင် ပန်းရောင်ရင့်ရင့် သို့မဟုတ် အညိုရောင် ရှိနိုင်ပါသည်။ ကျန်းမာသော သွားဖုံးများသည် ထိတွေ့လိုက်လျှင် မာကျောပြီး သွားများကို တင်းတင်းကြပ်ကြပ် ဝန်းရံထားပါသည်။
ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ ရှိနေပါက သွားဖုံးများမှာ ဖောရောင်ခြင်း သို့မဟုတ် ရောင်ရမ်းခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်တတ်ပါသည်။ အခြားလက္ခဏာများတွင် အောက်ပါတို့ ပါဝင်နိုင်ပါသည်-
- သွားဖုံးများ ထိခိုက်လွယ်ပြီး ထိတွေ့လိုက်လျှင် ပျော့နေခြင်း
- သွားဖုံးများ သွေးထွက်လွယ်ခြင်း
- ခံတွင်းနံခြင်း
- သွားဖုံးများ နီရဲခြင်း သို့မဟုတ် ခရမ်းရောင်သန်းနေခြင်း
- သွားပိုးစားခြင်း
- သွားကျွတ်ခြင်း
- ဝါးရခက်ခဲခြင်း
- သွားနှင့် သွားဖုံးကြားတွင် ပြည်တည်ခြင်း သို့မဟုတ် ပိုးဝင်ခြင်း
- သွားတိုက်စဉ် သို့မဟုတ် သွားကြားပွတ်ကြိုး သုံးစဉ် သွေးထွက်ခြင်း
- သွားတိုက်ပြီးနောက် သွားတိုက်တံတွင် ပန်းရောင် သွေးစွန်းနေခြင်း
- သွားဖုံးကျုံ့ခြင်း သို့မဟုတ် သွားဖုံးများ သွားမှ ခွာထွက်သွားခြင်း
- သွားများကြားတွင် အပေါက်များ သို့မဟုတ် ဟာကွက်များ အသစ်ပေါ်လာခြင်း
- သွားများ စိလိုက်သည့်အခါ ပုံမှန်နှင့်မတူဘဲ ပြောင်းလဲသွားခြင်း
အကယ်၍ သင့်သွားဖုံးများ နီမြန်းခြင်း၊ နာကျင်ခြင်း သို့မဟုတ် သွေးထွက်ခြင်းကဲ့သို့သော ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ လက္ခဏာများကို သတိပြုမိပါက ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုပေးသူထံတွင် ချက်ချင်း ရောဂါရှာဖွေကုသမှု ခံယူရန် အကြံပြုပါသည်။ ကုသရန် အချိန်ဆွဲခြင်းသည် ပိုးဝင်မှုကို ပိုမိုမြန်ဆန်လာစေပြီး ပိုမိုကြီးမားသော ကုသမှုများ လိုအပ်လာနိုင်ပါသည်။ ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါကြောင့် ပျက်စီးသွားမှုများကို အစောပိုင်းတွင် ကုသမှုခံယူခြင်းက ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာစေရန် အခွင့်အလမ်း ပိုများစေပါသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် သတ်မှတ်ထားသော ပုံမှန်သွားစစ်ဆေးသည့် အချိန်ဇယားအတိုင်း လိုက်နာရန် လိုအပ်ပါသည်။
ဖြစ်ပွားရသောအကြောင်းရင်းများ
ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ ဖြစ်ပွားရသည့် အဓိကအကြောင်းရင်းမှာ သွားနှင့်ခံတွင်း သန့်ရှင်းရေး အားနည်းခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။ သွားမျက်နှာပြင်များပေါ်တွင် သွားချေး (Plaque) နှင့် ကျောက် (Tartar) များ စုပုံလာခြင်းက အန္တရာယ်ရှိသော ဘက်တီးရီးယားများကို ခိုအောင်းစေပြီး ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါကို စတင်ဖြစ်ပေါ်စေသည့် အခြေခံအကြောင်းရင်း ဖြစ်လာပါသည်။ ထိုအန္တရာယ်ရှိသော ဘက်တီးရီးယားများသည် သွားကို ထောက်ကူပေးထားသော ဖွဲ့စည်းပုံများကို တိုက်စားဖျက်ဆီးပြီး ပိုးဝင်ခြင်း၊ အရိုးပြုန်းခြင်းနှင့် နောက်ဆုံးတွင် သွားကျွတ်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်စေပါသည်။ သွားချေးများကို မဖယ်ရှားဘဲ ထားရှိပါက ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါအဖြစ်သို့ ကူးပြောင်းသွားနိုင်ပါသည်။
- သွားမျက်နှာပြင်တွင် သွားချေးများ စုပုံလာခြင်း။ စားသောက်လိုက်သော အစားအစာများတွင်ပါသည့် သကြားနှင့် ကစီဓာတ်များသည် ခံတွင်းထဲတွင် သဘာဝအတိုင်းရှိနေသော ဘက်တီးရီးယားများနှင့် ရောနှောသွားသောအခါ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်ပါသည်။ တစ်နေ့နှစ်ကြိမ် သွားတိုက်ခြင်းနှင့် တစ်နေ့တစ်ကြိမ် သွားကြားပွတ်ကြိုး သုံးခြင်းဖြင့် သွားချေးများကို ဖယ်ရှားနိုင်သော်လည်း ၎င်းတို့သည် အလွန်လျင်မြန်စွာ ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်တတ်ပါသည်။
- သွားချေးများမှာ သွားဖုံးအောက်တွင် သွားကျောက်အဖြစ် မာကျောသွားခြင်း။ သွားချေးများကို သွားပေါ်တွင် ကြာရှည်စွာ ထားရှိပါက ၎င်းတို့သည် ဘက်တီးရီးယားများဖြင့် ပြည့်နှက်နေသဖြင့် သွားများကို ပိုမိုထိခိုက်စေနိုင်ပါသည်။ သွားတိုက်ခြင်းနှင့် သွားကြားပွတ်ကြိုးသုံးရုံဖြင့် သွားကျောက်များကို မဖယ်ရှားနိုင်ဘဲ ကျွမ်းကျင်သော သွားဆရာဝန်ဖြင့် သန့်ရှင်းရေးလုပ်ရန် လိုအပ်ပါသည်။ သွားကျောက်များကို ဖယ်ရှားရန် ပိုမိုခက်ခဲပါသည်။
- သွားချေးများကြောင့် သွားဖုံးရောင်ခြင်းကို ဖြစ်စေခြင်း။ သွားအောက်ခြေတစ်ဝိုက်ရှိ သွားဖုံးတစ်ရှူးများ ယားယံပြီး ဖောရောင်လာသော အခြေအနေဖြစ်ပါသည်။ သွားဖုံးရောင်ခြင်းကို ကျွမ်းကျင်သူ၏ အကူအညီနှင့် အိမ်တွင် စနစ်တကျ ဂရုစိုက်ခြင်းဖြင့် ပြန်လည်ကောင်းမွန်အောင် ပြုလုပ်နိုင်သော်လည်း အရိုးထိခိုက်မှုကို ကာကွယ်ရန် ချက်ချင်းကုသရပါမည်။ ၎င်းကို အပျော့ဆုံးသော ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ အမျိုးအစားအဖြစ် သိကြပါသည်။
- သွားဖုံးရောင်ရမ်းမှု ဆက်တိုက်ဖြစ်ပေါ်နေခြင်းကြောင့် ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ (Periodontitis) သို့ ရောက်ရှိသွားခြင်း။ ရောင်ရမ်းမှု ဆက်တိုက်ဖြစ်ပေါ်နေခြင်းသည် ကိုယ်ခံအားစနစ်ကို ဝန်ပိစေပြီး အခြားသော ကျန်းမာရေးပြဿနာများကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါသည်။ မကုသဘဲထားပါက ပြင်းထန်သော ပိုးဝင်မှုများကြောင့် သွားဖုံးတစ်ရှူးများနှင့် အရိုးများ ဆုံးရှုံးသွားကာ နောက်ဆုံးတွင် သွားတစ်ချောင်း သို့မဟုတ် တစ်ချောင်းထက်ပို၍ ကျွတ်သွားနိုင်ပါသည်။ ၎င်းသည် သွားဖုံးနှင့် သွားများကြားတွင် နက်ရှိုင်းသော ဟာကွက်များကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး ထိုနေရာများတွင် သွားချေး၊ သွားကျောက်နှင့် ဘက်တီးရီးယားများ စုပုံလာကာ အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ ပိုမိုနက်ရှိုင်းလာတတ်ပါသည်။
ဖြစ်နိုင်ခြေရှိသောအချက်များ
ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ ဖြစ်နိုင်ခြေကို မြင့်မားစေသော အချက်များစွာ ရှိပါသည်။ ၎င်းတို့တွင်-
- သွားနှင့်ခံတွင်း သန့်ရှင်းရေး အားနည်းခြင်း
- မျိုးရိုးဗီဇနှင့် မိသားစုရာဇဝင်
- ဆေးလိပ်သောက်ခြင်း
- သွားဖုံးရောင်ခြင်း (Gingivitis) ရှိနေခြင်း
- ကိုယ်အလေးချိန် များလွန်းခြင်း
- အမျိုးသမီးများတွင် ကိုယ်ဝန်ဆောင်ခြင်း သို့မဟုတ် သားဆက်ခြားဆေးများ သုံးခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်သော ဟော်မုန်းပြောင်းလဲမှုများ
- အီးစီးကရက် သို့မဟုတ် ဆေးခြောက်သုံးခြင်းကဲ့သို့သော အပျော်အပါး မူးယစ်ဆေးဝါးများ သုံးစွဲခြင်း
- သွေးကင်ဆာ၊ HIV/AIDS နှင့် ကင်ဆာကုသမှု ခံယူနေရခြင်းကဲ့သို့သော ကိုယ်ခံအား ကျဆင်းသည့် အခြေအနေများ
- အာဟာရချို့တဲ့ခြင်း၊ အထူးသဖြင့် ဗီတာမင်စီ ချို့တဲ့ခြင်း
- လေးဖက်နာ၊ ဆီးချို၊ အူလမ်းကြောင်းရောင်ရမ်းသည့်ရောဂါ (Crohn’s disease)၊ COVID-19 နှင့် နှလုံးသွေးကြောဆိုင်ရာ ရောဂါများ
- သွားဖုံးကို ထိခိုက်စေသော သို့မဟုတ် ခံတွင်းခြောက်စေသော အချို့သော ဆေးဝါးများ သုံးစွဲခြင်းတို့ ပါဝင်ပါသည်။
ရောဂါရှာဖွေခြင်း
ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါကို ရောဂါရှာဖွေရာတွင် ခံစားနေရသော လက္ခဏာများကို မေးမြန်းခြင်း၊ ရောဂါလက္ခဏာများနှင့် ဆက်စပ်နိုင်သည့် အချက်များ ရှိ၊ မရှိ သိရှိနိုင်ရန် ကျန်းမာရေးရာဇဝင်ကို စစ်ဆေးခြင်း၊ ခံတွင်းအတွင်း သွားချေးနှင့် သွားကျောက်များ စုပုံနေခြင်း ရှိ၊ မရှိ ကြည့်ရှုခြင်းနှင့် သွေးထွက်လွယ်သည့် လက္ခဏာများကို ရှာဖွေခြင်းတို့ ပါဝင်ပါသည်။
ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ၏ အဆင့်ကို သတ်မှတ်ရာတွင် ရောဂါအခြေအနေ ပြင်းထန်မှု၊ လိုအပ်သော ကုသမှု၏ ခက်ခဲမှု၊ လူနာ၏ ကိုယ်ပိုင်အန္တရာယ်ရှိနိုင်ခြေ အချက်များနှင့် အထွေထွေကျန်းမာရေးတို့အပေါ် မူတည်၍ ဆုံးဖြတ်ပါသည်။ ရောဂါအတည်ပြုရန်အတွက် အောက်ပါအတိုင်း အခြားသော စစ်ဆေးမှုများ လိုအပ်နိုင်ပါသည်-
- သွားဓာတ်မှန်ရိုက်ခြင်း (Dental X-rays)။ ဤပုံရိပ်ဖော်စစ်ဆေးမှုသည် သွားပိုးစားခြင်းနှင့် ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါကဲ့သို့သော ခံတွင်းကျန်းမာရေး ပြဿနာများကို ပိုမိုဆိုးရွားမလာမီ ကြိုတင်သိရှိနိုင်စေပါသည်။ များသောအားဖြင့် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုပေးသူက သွားဖုံးအိတ်များ ကျယ်လာသည်ကို သတိပြုမိပါက အရိုးပြုန်းတီးမှု ရှိ၊ မရှိ စစ်ဆေးရန် ဓာတ်မှန်ရိုက်ရန် တောင်းဆိုလေ့ရှိပါသည်။
- သွားနှင့် သွားဖုံးကြားရှိ အိတ်ငယ်များ၏ အနက်ကို တိုင်းတာခြင်း။ ကျန်းမာသော ခံတွင်းတွင် သွားဖုံးအိတ်၏အနက်မှာ ပုံမှန်အားဖြင့် ၁ မီလီမီတာမှ ၃ မီလီမီတာကြားတွင် ရှိတတ်ပါသည်။ ၄ မီလီမီတာထက် ပိုနက်သော အိတ်ငယ်များသည် ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ၏ လက္ခဏာတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ ၅ မီလီမီတာ သို့မဟုတ် ၎င်းထက် ပိုနက်သော အိတ်ငယ်များကို သာမန်ကုသမှုများဖြင့် ထိရောက်စွာ သန့်ရှင်းရေး မလုပ်နိုင်ပါ။ ဤလုပ်ဆောင်ချက်တွင် သွားနှင့် သွားဖုံးကြားရှိ အိတ်ငယ်များ၏ အနက်ကို သိရှိနိုင်ရန် သွားနှင့် သွားဖုံးစပ်ကြားသို့ သွားတိုင်းတံ (Dental probe) ဟုခေါ်သော ပေတံငယ်လေးကို ထည့်သွင်းတိုင်းတာရပါသည်။
ကုသခြင်း
ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ ကုသမှုသည် ရောဂါ မည်မျှအထိ ပြန့်နှံ့နေသနည်း ဆိုသည့်အပေါ် မူတည်ပါသည်။ ကုသမှု၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ သွားပတ်လည်ရှိ အိတ်ငယ်များကို လုံးဝပျောက်ကင်းစေရန်နှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ရှိ အရိုးနှင့် သွားဖုံးတစ်ရှူးများ ထိခိုက်ပျက်စီးခြင်းမှ ကာကွယ်ရန် ဖြစ်ပါသည်။ နေ့စဉ် ခံတွင်းသန့်ရှင်းရေးကို ပုံမှန်ပြုလုပ်ခြင်း၊ သွားကျန်းမာရေးကို ထိခိုက်စေနိုင်သည့် ကျန်းမာရေးအခြေအနေများကို ကုသခြင်းနှင့် ဆေးလိပ်ဖြတ်ခြင်းတို့သည် ရောဂါကို ထိန်းချုပ်ရာတွင် အကျိုးရှိနိုင်ပါသည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါ ကုသမှုတွင် ခွဲစိတ်ရန်မလိုသော ကုသမှုနှင့် ခွဲစိတ်ကုသမှုများကို ပေါင်းစပ်အသုံးပြုလေ့ရှိပါသည်။
- ခွဲစိတ်ရန်မလိုသော ကုသမှုများ။ အပျော့စားမှ အလယ်အလတ်အဆင့် ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါများအတွက်-
- ပိုးသတ်ဆေးများ (Antibiotics)။ ပိုးဝင်မှုကို တိုက်ဖျက်ရန်အတွက် သောက်ဆေးများကို ညွှန်ကြားနိုင်ပါသည်။ ထိခိုက်နေသော နေရာကို တိုက်ရိုက်ကုသရန်အတွက် လိမ်းဆေး သို့မဟုတ် ထည့်ဆေးများကို လူနာ၏ သွားဖုံးအောက်တွင် ထည့်သွင်းပေးနိုင်ပါသည်။ ထို့ပြင် ပိုးသတ်ဆေးပါသော ခံတွင်းသန့်ဆေးရည် (Mouthwash) ပုံစံဖြင့်လည်း အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။
- သွားကျောက်ခြစ်ခြင်း (Scaling)။ ဤလုပ်ဆောင်ချက်တွင် အာထရာဆောင်း သွားကျောက်ခြစ်စက် (Ultrasonic scaler) ဟုခေါ်သော တုန်ခါကိရိယာကို အသုံးပြုပါသည်။ ကိရိယာ၏ တုန်ခါနေသော သတ္တုထိပ်ဖျားသည် သွားဖုံးအထက်ရှိ သွားကျောက်များကို ဖယ်ရှားပေးပြီး ရေဖြန်းထုတ်ခြင်းဖြင့် ဆေးကြောပေးကာ ကျန်ရှိနေသော သွားကျောက်အစအနများကို လက်ကိုင်ကိရိယာ (Curette) ဖြင့် ခြစ်ထုတ်ဖယ်ရှားပေးပါသည်။
- သွားအမြစ် မျက်နှာပြင်ညှိခြင်း (Root planning)။ ဤလုပ်ဆောင်ချက်သည် သွားများအတွက် အတွင်းကျကျ သန့်ရှင်းရေးလုပ်ခြင်းနှင့် တူပါသည်။ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုပေးသူက သွားဖုံးအောက်ရှိ သွားအမြစ်များကို သေချာစွာ သန့်ရှင်းရေးလုပ်ပြီး ချောမွေ့အောင် ပြုလုပ်ပေးပါသည်။ အချို့သောအခြေအနေများတွင် ပိုးဝင်ခြင်းကို ကူညီသက်သာစေရန် ပိုးသတ်ဆေးကို သွားဖုံးအိတ်များထဲသို့ တိုက်ရိုက်ထည့်သွင်းပေးပါသည်။ ၎င်းသည် သွားဖုံးနှင့် သွားများကို ပြန်လည်ကပ်တွဲသွားစေရန် ကူညီပေးပါသည်။
- ခွဲစိတ်ကုသမှုများ။ အလယ်အလတ်မှ ပြင်းထန်သော ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါများအတွက်-
- သွားဖုံးလှန်၍ ကုသခြင်း (Flap surgery)။ ဤခွဲစိတ်မှုတွင် သွားဖုံးစပ်တစ်လျှောက်ကို အနည်းငယ် ခွဲစိတ်ပြီး သွားဖုံးတစ်ရှူးကို သွားမှ ခဏတာ လှန်ပေးပါသည်။ ၎င်းသည် သွားအမြစ်များကို ပေါ်လာစေသဖြင့် သွားကျောက်ခြစ်ခြင်းနှင့် အမြစ်မျက်နှာပြင်ညှိခြင်းတို့ကို ပိုမိုထိရောက်စွာ ပြုလုပ်နိုင်စေပါသည်။ အကယ်၍ ပိုးဝင်ခြင်းကြောင့် အရိုးပြုန်းတီးမှု ဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပါက ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုပေးသူက အရိုးအနားသတ်ကို ပြန်လည်ပုံဖော်ပေးပါလိမ့်မည်။ ဤသို့ ပြောင်းလဲပေးခြင်းဖြင့် ရောဂါပျောက်ကင်းသွားသောအခါ ထိုနေရာများကို သန့်ရှင်းရေးလုပ်ရန် သိသိသာသာ ပိုမိုလွယ်ကူသွားစေပါသည်။ ဤလုပ်ဆောင်ချက်ကို သွားဖုံးအိတ် လျှော့ချသည့်ခွဲစိတ်မှု (Pocket reduction surgery) ဟုလည်း ခေါ်ဆိုပါသည်။
- ပျော့ပျောင်းသော တစ်ရှူး အစားထိုးခြင်း (Soft tissue grafts)။ ဤလုပ်ဆောင်ချက်သည် သွားဖုံးများ ထပ်မံပြုန်းတီးခြင်းမှ ကာကွယ်ပေးခြင်း၊ ပေါ်နေသော သွားအမြစ်များကို ဖုံးအုပ်ပေးခြင်းနှင့် သွားများ၏ အလှအပကို မြှင့်တင်ပေးခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်နိုင်ပါသည်။ ၎င်းတွင် အာခေါင်မှ တစ်ရှူးအနည်းငယ်ကို ယူ၍ဖြစ်စေ သို့မဟုတ် အခြားသော အလှူရှင်ထံမှ ရရှိသော တစ်ရှူးကို အသုံးပြု၍ဖြစ်စေ ထိခိုက်နေသော နေရာတွင် အစားထိုးကပ်တွဲခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ သွားဖုံးတစ်ရှူး ဆုံးရှုံးသွားသောအခါ သွားဖုံးကျုံ့သွားပြီး သွားအမြစ်များကို ပေါ်လာစေနိုင်ပါသည်။ ထိုသို့ ထိခိုက်သွားသော တစ်ရှူးအချို့ကို ဤနည်းလမ်းဖြင့် ပြန်လည်အားဖြည့်ပေးရန် လိုအပ်နိုင်ပါသည်။
- အရိုးအစားထိုးခြင်း (Bone grafting)။ အစားထိုးလိုက်သော အရိုးသည် အရိုးအသစ်များ ပြန်လည်ကြီးထွားလာရန် အထောက်အကူပြုဖွဲ့စည်းပုံအဖြစ် ဆောင်ရွက်ပေးပြီး နောင်တွင် ပိုးဝင်ခြင်းနှင့် သွားကျွတ်ခြင်း အန္တရာယ်များကို လျှော့ချရန် ရည်ရွယ်ပါသည်။ ဤဖြစ်စဉ်တွင် အရိုးပြုန်းတီးသွားသော နေရာများ၌ မိမိ၏ကိုယ်ပိုင်အရိုး၊ အလှူရှင်ထံမှရသောအရိုး သို့မဟုတ် လူလုပ်အရိုး (Synthetic material) များကို အစားထိုး ထည့်သွင်းပေးပါသည်။ ရေစီးကမ်းပြိုရောဂါကြောင့် သွားအမြစ်ပတ်လည်ရှိ အရိုးများ ပျက်စီးသွားသောအခါ အရိုးအစားထိုးခြင်းကို အကြံပြုလေ့ရှိပါသည်။
- တစ်ရှူးပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်စေရန် လမ်းညွှန်ခြင်း (Guided tissue regeneration)။ ဤလုပ်ဆောင်ချက်တွင် ရှိရင်းစွဲအရိုးနှင့် သွားကြား၌ အထူးအမြှေးပါးတစ်ခုကို ထည့်သွင်းပါသည်။ ထိုအမြှေးပါးသည် မလိုအပ်သော တစ်ရှူးများ ကြီးထွားလာခြင်းကို တားဆီးပေးပြီး ဘက်တီးရီးယားကြောင့် ပျက်စီးသွားသော အရိုးများကို ၎င်းအစား ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်လာစေရန် ကူညီပေးပါသည်။
- တစ်ရှူးလှုံ့ဆော်ပရိုတင်းများ (Tissue-stimulating proteins)။ ကျန်းမာသော အရိုးနှင့် တစ်ရှူးများ ဖြစ်ပေါ်လာရန် အားပေးသည့် ဂျယ်လ်ကို ထိခိုက်နေသော သွားအမြစ်တွင် တိုက်ရိုက်လိမ်းပေးနိုင်ပါသည်။ ၎င်းတွင် သွားကြွေလွှာ (Enamel) ဖြစ်ပေါ်ချိန်တွင် ပါဝင်သော ပရိုတင်းဓာတ်များအတိုင်း ပါဝင်ပါသည်။
- ပလတ်စမာဓာတ်အားမြှင့်ကုထုံး (PRP)။ ဤလုပ်ဆောင်ချက်တွင် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုပေးသူက လူနာထံမှ သွေးနမူနာယူပြီး စက် (Centrifuge) ဖြင့် လည်ထုတ်ကာ သွေးဖြူဥ၊ သွေးနီဥများနှင့် ပလတ်စမာ (Platelet-rich plasma) ကို သီးခြားစီ ခွဲထုတ်ပါသည်။ ထို့နောက် ထိုပလတ်စမာကို အရိုးအသစ်များ ကြီးထွားလာစေရန် လှုံ့ဆော်ပေးရန်အတွက် လိုအပ်နေသော နေရာများတွင် ထည့်သွင်းပေးပါသည်။ PRP သည် အရိုး သို့မဟုတ် သွားဖုံးတစ်ရှူးများ ဆုံးရှုံးသွားသောသူများတွင် ပြန်လည်ဖြစ်ပေါ်လာစေရေး ဖြစ်စဉ်ကို အထောက်အကူပြုနိုင်ပါသည်။
