ခါးရိုးဆစ်ကျဉ်းခြင်း

ရောဂါရှာဖွေခြင်း

ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အကဲဖြတ်မှု မပြုလုပ်မီ ဆရာဝန်သည် သင့်လက္ခဏာများနှင့် ဆေးမှတ်တမ်းကို မေးမြန်းပါမည်။ ကျောရိုးကျဉ်းခြင်းကို ကောင်းစွာရောဂါရှာဖွေရန်အတွက် စစ်ဆေးမှုအချို့ကိုလည်း ညွှန်ကြားနိုင်ပါသည်။

ပုံရိပ်ဖော်စစ်ဆေးမှုများ

ရောဂါရှာဖွေစစ်ဆေးမှုများတွင် အောက်ပါတို့ပါဝင်သည်-

• ဓာတ်မှန်ရိုက်ခြင်း (X-rays)- ကျောရိုးမကြီးအတွင်း လမ်းကြောင်းကျဉ်းမြောင်းစေသည့် အရိုးအတက်များကို စစ်ဆေးနိုင်ပြီး ခန္ဓာကိုယ်ကို ဓာတ်ရောင်ခြည် အနည်းငယ် ထိတွေ့စေနိုင်ပါသည်။
• သံလိုက်ဓာတ်မှန်ရိုက်ခြင်း (MRI)- ဤစစ်ဆေးမှုသည် ကျောရိုးဆစ်ကြားရှိ အရိုးနုပြား (Disk) နှင့် အရွတ်များ ထိခိုက်ပျက်စီးမှုအပြင် အကျိတ်များကိုလည်း သိရှိနိုင်ပါသည်။ အဓိကအားဖြင့် ကျောရိုးမကြီးအတွင်းရှိ အာရုံကြောမကြီး သို့မဟုတ် အာရုံကြောများ ဖိမိနေခြင်းကို ပြသနိုင်ပါသည်။ MRI သည် အားကောင်းသော သံလိုက်စက်ကွင်းနှင့် ရေဒီယိုလှိုင်းများကို အသုံးပြု၍ ကျောရိုးမကြီး၏ ကန့်လန့်ဖြတ်ပုံရိပ်များကို ဖော်ထုတ်ပြသပေးပါသည်။
• ကွန်ပျူတာဓာတ်မှန်ရိုက်ခြင်း (CT Scan) သို့မဟုတ် CT myelogram- MRI ရိုက်ရန် မဖြစ်နိုင်သော အခြေအနေများတွင် ဆရာဝန်မှ CT Scan ရိုက်ရန် ညွှန်ကြားနိုင်ပါသည်။ ၎င်းသည် ရှုထောင့်အမျိုးမျိုးမှ ရိုက်ကူးထားသော ဓာတ်မှန်ပုံရိပ်များကို ပေါင်းစပ်၍ ပြည့်စုံသော ပုံရိပ်များကို ဖော်ဆောင်ပေးခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ တစ်ဖက်တွင်လည်း CT myelogram သည် ဆိုးဆေး (Contrast dye) ထိုးသွင်းခြင်းအားဖြင့် ကျောရိုးမကြီးနှင့် အာရုံကြောများ၏ ပုံသဏ္ဌာန်ကို ပေါ်လွင်စေပြီး အရိုးအတက်

ကုသမှု (Treatment)

ဆေးဝါးများ

သင့်အတွက် အောက်ပါဆေးဝါးများ ညွှန်ကြားပေးနိုင်ပါသည်။

• နာကျင်မှုသက်သာဆေးများ- နာကျင်မှုနှင့် မသက်မသာဖြစ်မှုကို ibuprofen၊ naproxen နှင့် acetaminophen ဖြင့် ယာယီထိန်းချုပ်နိုင်ပါသည်။
• စိတ်ကျရောဂါကုဆေးများ- နာတာရှည်နာကျင်မှုကို tricyclic antidepressants ဖြင့် သက်သာစေနိုင်ပါသည်။
• အတက်ရောဂါကျဆေး- Gabapentin နှင့် pregabalin တို့သည် အာရုံကြောပျက်စီးမှုကြောင့် နာကျင်မှုကို သက်သာစေရန် ကူညီပေးနိုင်ပါသည်။
• Opioids- oxycodone နှင့် hydrocodone ကဲ့သို့သော ဆေးဝါးများတွင်ပါဝင်သော codeine နှင့်ဆက်စပ်သော ပါဝင်ပစ္စည်းသည် ရေတိုနာကျင်မှုသက်သာဆေးဖြစ်နိုင်သော်လည်း ၎င်းတို့ကို ရေရှည်အသုံးပြုပါက စွဲလမ်းမှုအပါအဝင် ပြင်းထန်သောဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများကြောင့် သတိထားအသုံးပြုသင့်သည်။

ကာယကုထုံး

နာကျင်မှုကြောင့်ဖြစ်ပေါ်လာသော မလှုပ်ရှားနိုင်ခြင်းမှာ ကျောရိုးကျဉ်းခြင်းတွင် အလွန်အဖြစ်များပြီး ကြွက်သားများ အားနည်းစေပြီး နာကျင်မှုကို ပိုမိုဖြစ်ပေါ်စေသည်။ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာကုထုံးပညာရှင်များသည် သင့်ခံနိုင်ရည်၊ ခွန်အား၊ ပျော့ပြောင်းမှု၊ တည်ငြိမ်မှုနှင့် ဟန်ချက်ညီမှုကို ပြန်လည်ရရှိရန် သို့မဟုတ် တိုးတက်ကောင်းမွန်စေရန် လေ့ကျင့်ခန်းများကို သင်ကြားပေးနိုင်ပါသည်။

စတီးရွိုက်ထိုးဆေးများ

စတီးရွိုက်ထိုးဆေးသည် နာကျင်မှုနှင့် ရောင်ရမ်းမှုကို သက်သာစေရန် ကူညီပေးသော်လည်း ကျောရိုးကျဉ်းခြင်းကို မပြုပြင်နိုင်ပါ။ ထို့အပြင်၊ တစ်ကြိမ်ထပ်ခါတလဲလဲအသုံးပြုပါက အရိုးများနှင့် တွယ်ဆက်တစ်ရှူးများကို အားနည်းစေနိုင်သည်။

ခွဲစိတ်ကုသမှု

အခြားကုသမှုများ မအောင်မြင်သည့်အခါ ခွဲစိတ်ကုသမှုသည် နောက်ထပ်ရွေးချယ်မှုဖြစ်သည်။ ကျောရိုးဆစ်ကြောနှင့် အာရုံကြောများပေါ်တွင် ဖိအားကို သက်သာစေရန် ခွဲစိတ်ကုသမှုကို ပြုလုပ်သည်။ ၎င်းကို ကျောရိုးဆစ်လမ်းကြောင်းအတွင်း နေရာလွတ်ပိုမိုဖန်တီးခြင်းဖြင့် ပြုလုပ်နိုင်သည်။ နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများ နည်းပါးစေရန်အတွက် ကျောရိုးဆစ်ကျဉ်းခြင်းအတွက် အတွေ့အကြုံရှိ ကျောရိုးခွဲစိတ်ဆရာဝန်တစ်ဦးကို စဉ်းစားသင့်သည်။

ကျောရိုးဆစ်ကျဉ်းခြင်းကို ဤနည်းစနစ်များမှတစ်ဆင့် ခွဲစိတ်ကုသမှုဖြင့် ပြုပြင်နိုင်သည်-

• Laminectomy (ကျောရိုးဆစ်အနောက်ခြမ်း ဖယ်ထုတ်ခြင်း)- ပျက်စီးနေသော ကျောရိုးဆစ်၏ အနောက်ဘက်အပိုင်း (Lamina) ကို ဖယ်ထုတ်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းသည် အာရုံကြောများအပေါ် ဖိမိနေသော ဖိအားများကို လျော့ကျစေပြီး ကျောရိုးမကြီးအတွင်း လမ်းကြောင်းအတွက် နေရာပိုမိုရရှိစေသောကြောင့် ဖိအားလျှော့ချခြင်းဆိုင်ရာ ခွဲစိတ်မှု (Decompression surgery) ဟုလည်း ခေါ်ဆိုပါသည်။ အချို့သောလူနာများတွင် ကျောရိုးဆစ်များ ပိုမိုခိုင်ခံ့စေရန်အတွက် သတ္တုပစ္စည်းများနှင့် အရိုးအစားထိုးပစ္စည်း (Bone graft) များကို အသုံးပြု၍ ကျောရိုးဆစ်များကို တစ်ဆက်တည်းဖြစ်အောင် စုစည်းပေးနိုင်ပါသည်။
• Laminotomy (ကျောရိုးဆစ်အနောက်ခြမ်း အနည်းငယ်ဖယ်ထုတ်ခြင်း)- ကျောရိုးဆစ် အနောက်ဘက်အပိုင်း၏ သေးငယ်သော အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုကိုသာ ဖယ်ထုတ်ခြင်းဖြစ်ပြီး သတ်မှတ်ထားသော နေရာတစ်ခုရှိ ဖိအားများကို လျော့ကျစေရန် အပေါက်ငယ်တစ်ခု ပြုလုပ်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။
• Laminoplasty (ကျောရိုးဆစ်အနောက်ခြမ်း ပုံဖော်ခြင်း)- ဤနည်းလမ်းကို လည်ပင်းကျောရိုးဆစ်များတွင်သာ ပြုလုပ်လေ့ရှိပြီး ကျောရိုးဆစ် အနောက်ဘက်အပိုင်းကို ချိတ်ကဲ့သို့ ပုံဖော်ခြင်းအားဖြင့် ကျောရိုးမကြီးအတွင်း လမ်းကြောင်းနေရာ ပိုမိုရရှိအောင် ပြုလုပ်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ဟာနေသော နေရာများကို သတ္တုပစ္စည်းများ အသုံးပြု၍ ဖြည့်တင်းပေးပါသည်။
• ထိခိုက်ဒဏ်ရာအနည်းဆုံးဖြင့် ခွဲစိတ်ကုသခြင်း (Minimally invasive surgery)- ဘေးပတ်ဝန်းကျင်ရှိ ပုံမှန်တစ်ရှူးများကို ထိခိုက်မှုမရှိစေဘဲ အရိုး သို့မဟုတ် ကျောရိုးဆစ်အနောက်ခြမ်းကို ဖယ်ထုတ်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ဤနည်းလမ်းသည် အရိုးများကို တစ်ဆက်တည်းဖြစ်အောင် စုစည်းပေးရန် (Fusion) လိုအပ်နိုင်ခြေ နည်းပါးပါသည်။
• မှန်ပြောင်းသုံး၍ အာရုံကြောဖိအားလျှော့ချခြင်း (Endoscopic decompression)- မှန်ပြောင်း (Endoscope) ကို အသုံးပြု၍ အာရုံကြောအဖွဲ့အစည်းများပေါ်ရှိ ဖိအားများကို လျော့ကျစေခြင်း ဖြစ်ပါသည်။
• အဏုကြည့်မှန်ပြောင်းသုံး၍ အာရုံကြောဖိအားလျှော့ချခြင်း (Microscopic decompression)။ အဏုကြည့်မှန်ပြောင်း (Microscope) ကို အသုံးပြု၍ အာရုံကြောများအပေါ် ဖိမိနေသော ဖိအားများကို လျော့ကျစေခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

ကျောရိုး ပေါင်းစည်းခြင်း သည် ကျောရိုးဆစ်ကို တည်ငြိမ်စေပြီး နာကျင်မှုကို သက်သာစေနိုင်သော်လည်း ခွဲစိတ်မှု သို့မဟုတ် ကျောရိုးပတ်လည်ရှိ နေရာများတွင် ပျက်စီးပြီးနောက် နာကျင်မှုနှင့် ရောင်ရမ်းမှုဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုများသည်။ ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာရန် အချိန်အနည်းငယ်သာ လိုအပ်သောကြောင့် အနည်းဆုံးထိုးဖောက်ခွဲစိတ်မှုသည် ပိုမိုအဆင်ပြေပါသည်။

Doctors who treat this condition