နားအလယ်ပိုင်းပိုးဝင်ခြင်း

ရောဂါရှာဖွေခြင်း

သင်ပြောပြသော လက္ခဏာများနှင့် စမ်းသပ်စစ်ဆေးမှုအပေါ် မူတည်၍ ဆရာဝန်က သင့်တွင် နားပိုးဝင်ခြင်း ရှိမရှိ ဆုံးဖြတ်နိုင်သည်။ ဆရာဝန်သည် မီးပါသော နားကြည့်ကိရိယာ (otoscope) ကို အသုံးပြု၍ နား၊ လည်ချောင်းနှင့် နှာခေါင်းလမ်းကြောင်းတို့ကို စစ်ဆေးပါလိမ့်မည်။ ကလေး၏ အသက်ရှူသံကို နားထောင်ရန် နားကြပ်ကိုလည်း အသုံးပြုနိုင်သည်။

လေဖိအားသုံး နားကြည့်ကိရိယာ

ဤကိရိယာသည် နားပိုးဝင်ခြင်းကို ခွဲခြားသိရှိရန် ဆရာဝန်လိုအပ်သော တစ်ခုတည်းသော အထူးကိရိယာ ဖြစ်လေ့ရှိသည်။ ဤကိရိယာဖြင့် ဆရာဝန်သည် နားစည်နောက်တွင် အရည်များ ရှိမရှိ စစ်ဆေးနိုင်သည်။ ဆရာဝန်သည် ကိရိယာကို အသုံးပြု၍ နားစည်ပေါ်သို့ လေအနည်းငယ် မှုတ်ထည့်သည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် လေမှုတ်လိုက်သောအခါ နားစည်သည် လှုပ်ရှားရမည်။ နားအလယ်ပိုင်းတွင် အရည်များ ပြည့်နေပါက နားစည် လှုပ်ရှားမှု မရှိသလောက် နည်းပါးသည်ကို တွေ့ရမည်။

အခြား စစ်ဆေးမှုများ

ရောဂါရှာဖွေမှု မသေချာလျှင်၊ ကုသမှုများဖြင့် မသက်သာလျှင် သို့မဟုတ် အခြား ပြင်းထန်သော ပြဿနာများ ရှိနေလျှင် ဆရာဝန်က အခြားစစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားနိုင်သည်။

• နားစည်လှုပ်ရှားမှု တိုင်းတာခြင်း – ဤစစ်ဆေးမှုသည် နားစည်၏ လှုပ်ရှားမှုကို တိုင်းတာသည်။ ကိရိယာသည် နားလမ်းကြောင်းကို ပိတ်ဆို့ပြီး လေဖိအားကို ပြောင်းလဲပေးခြင်းဖြင့် နားစည်ကို လှုပ်ရှားစေသည်။ ၎င်းက နားစည် မည်မျှ ကောင်းစွာ လှုပ်ရှားသည်ကို တိုင်းတာပြီး နားအလယ်ပိုင်း ဖိအားကို ခန့်မှန်းပေးသည်။
• အသံပြန်ကန်မှု တိုင်းတာခြင်း – ဤစစ်ဆေးမှုသည် နားစည်မှ ပြန်ကန်ထွက်လာသော အသံပမာဏကို တိုင်းတာသည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် အသံအများစုကို နားစည်က စုပ်ယူလေ့ရှိသည်။ သို့သော် နားအလယ်ပိုင်းရှိ အရည်များကြောင့် ဖိအားများနေပါက အသံပိုမို ပြန်ကန်ထွက်လာမည်။
• နားစည်ဖောက်၍ အရည်ဖယ်ရှားခြင်း – ရှားပါးသော အခြေအနေများတွင် ဆရာဝန်သည် နားစည်ကို ပြွန်ငယ်ဖြင့် ဖောက်၍ နားအလယ်ပိုင်းမှ အရည်ကို စုပ်ထုတ်သော ကုသမှုကို ပြုလုပ်နိုင်သည်။ ထိုအရည်ကို ပိုးမွှားများ ရှိမရှိ စစ်ဆေးသည်။ ယခင်ကုသမှုများဖြင့် မသက်သာသောအခါ ဤနည်းလမ်းသည် အသုံးဝင်နိုင်သည်။
• အခြား စစ်ဆေးမှုများ – ကလေးတွင် နားပိုးဝင်ခြင်း မကြာခဏ ဖြစ်နေလျှင် သို့မဟုတ် အရည်များ စုပုံနေလျှင် ဆရာဝန်က အကြားအာရုံ၊ စကားပြောစွမ်းရည် သို့မဟုတ် ဖွံ့ဖြိုးမှုဆိုင်ရာ စစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်ရန် အကြံပြုနိုင်သည်။

နားအလယ်ပိုင်း ပိုးဝင်ခြင်း ရောဂါရှာဖွေမှု အမျိုးအစားများ

• နားအလယ်ပိုင်း ကာလတို ရောင်ရမ်းခြင်း – ပုံမှန်အားဖြင့် “နားပိုးဝင်ခြင်း” ဟုဆိုရာတွင် ဤအမျိုးအစားကို ဆိုလိုသည်။ နားအလယ်ပိုင်းတွင် အရည်ရှိသော လက္ခဏာများ၊ ပိုးဝင်သော လက္ခဏာများရှိပြီး လက္ခဏာများ လျင်မြန်စွာ ဖြစ်ပေါ်လာပါက ဤရောဂါဟု သတ်မှတ်သည်။
• နားအလယ်ပိုင်း အရည်စု ရောင်ရမ်းခြင်း – ပိုးဝင်သော လက္ခဏာများ မရှိသော်လည်း နားအလယ်ပိုင်းတွင် အရည်များ ရှိနေခြင်း ဖြစ်သည်။
• နာတာရှည် ပြည်တည် နားကိုက်ခြင်း – ကြာရှည်စွာ နားပိုးဝင်ခြင်းကြောင့် နားစည်ပေါက်သွားခြင်း ဖြစ်သည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် နားမှ ပြည်ယိုခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေသည်။

ကုသခြင်း

အချို့သော နားပိုးဝင်ခြင်းများသည် ပဋိဇီဝဆေးမလိုဘဲ အလိုအလျောက် ပျောက်ကင်းနိုင်သည်။ သင့်ကလေးအတွက် အကောင်းဆုံး ကုသမှုလမ်းကြောင်းသည် အသက်အရွယ်နှင့် လက္ခဏာ ပြင်းထန်မှုအပေါ် မူတည်သည်။

စောင့်ကြည့်သော နည်းလမ်း

နားပိုးဝင်ခြင်း အများစုသည် ဆေးဝါးမပါဘဲ ၁ ပတ် ၂ ပတ် အတွင်း ပျောက်ကင်းလေ့ရှိပြီး လက္ခဏာများသည် ရက်အနည်းငယ်အတွင်း သက်သာလာတတ်သည်။ အမေရိကန် ကလေးအထူးကု အကယ်ဒမီနှင့် မိသားစု ဆရာဝန်များ အကယ်ဒမီတို့က အောက်ပါ အခြေအနေများတွင် “စောင့်ကြည့်ခြင်း” နည်းလမ်းကို အကြံပြုထားသည် –

• အသက် ၆ လ မှ ၂၃ လ အရွယ် ကလေးများတွင် အဖျား ၁၀၂.၂ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက် (၃၉ ဒီဂရီ စင်တီဂရိတ်) အောက်ရှိပြီး နားတစ်ဖက်တွင် အနည်းငယ် ကိုက်ခဲမှုသည် ၄၈ နာရီအတွင်းသာ ရှိသေးလျှင်။
• အသက် ၂၄ လ (၂ နှစ်) နှင့် အထက် ကလေးများတွင် အဖျား ၁၀၂.၂ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက် (၃၉ ဒီဂရီ စင်တီဂရိတ်) အောက်ရှိပြီး နားတစ်ဖက် (သို့မဟုတ် နှစ်ဖက်လုံး) တွင် အနည်းငယ် ကိုက်ခဲမှုသည် ၄၈ နာရီအောက်သာ ရှိသေးလျှင်။

အချို့သော အချက်အလက်များအရ အချို့ကလေးများသည် ပဋိဇီဝဆေး ကုသမှု ခံယူခြင်းဖြင့် အကျိုးရှိနိုင်သည်။ သို့သော် ပဋိဇီဝဆေးများကို အလွန်အကျွံ သုံးစွဲခြင်းသည် ဆေးယဉ်ပါးသော ပိုးမွှားများကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။ ပဋိဇီဝဆေး သုံးစွဲခြင်း၏ ကောင်းကျိုးနှင့် ဆိုးကျိုးများကို ဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်ပါ။

နာကျင်မှု သက်သာစေရန် စီမံခြင်း

ဆရာဝန်က နားကိုက်ခြင်းကို သက်သာစေရန် အောက်ပါတို့ကို အကြံပြုနိုင်သည် –

• အကိုက်အခဲပျောက်ဆေးများ – ပါရာစီတမော သို့မဟုတ် အိုင်ဗျူပရိုဖန် ကဲ့သို့သော ဆေးများကို အသုံးပြုနိုင်သည်။ ဆေးညွှန်းအတိုင်း သောက်သုံးပါ။ ကလေးများနှင့် လူငယ်များကို အက်စပရင် (Aspirin) တိုက်ကျွေးရာတွင် သတိထားပါ။ ရေကျောက် သို့မဟုတ် တုပ်ကွေးကဲ့သို့ လက္ခဏာများမှ ပြန်လည်သက်သာလာသော ကလေးများနှင့် လူငယ်များကို အက်စပရင် လုံးဝ မတိုက်ကျွေးသင့်ပါ (Reye’s syndrome ဖြစ်ပွားနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်)။ စိုးရိမ်မှုရှိပါက ဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်ပါ။
• ထုံဆေး အစက်ချဆေးရည် – နားစည်ပေါက်နေခြင်း မရှိပါက နာကျင်မှု သက်သာစေရန် အသုံးပြုနိုင်သည်။

ပဋိဇီဝဆေး

ကနဦး စောင့်ကြည့်ပြီးနောက် အောက်ပါ အခြေအနေများတွင် ဆရာဝန်က ပဋိဇီဝဆေး ကုသမှုကို အကြံပြုနိုင်သည် –

• အသက် ၆ လနှင့် အထက် ကလေးများတွင် အဖျား ၁၀၂.၂ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက် (၃၉ ဒီဂရီ စင်တီဂရိတ်) နှင့် အထက်ရှိခြင်း သို့မဟုတ် နားတစ်ဖက် (သို့မဟုတ် နှစ်ဖက်လုံး) တွင် အလယ်အလတ်မှ ပြင်းထန်သော နားကိုက်ခြင်းသည် ၄၈ နာရီ နှင့် အထက် ရှိနေလျှင်။
• အသက် ၆ လ မှ ၂၃ လ အရွယ် ကလေးများတွင် အဖျား ၁၀၂.၂ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက် (၃၉ ဒီဂရီ စင်တီဂရိတ်) အောက်ရှိပြီး နားတစ်ဖက် (သို့မဟုတ် နှစ်ဖက်လုံး) တွင် နားအနည်းငယ် ကိုက်ခြင်းသည် ၄၈ နာရီအောက် ရှိနေလျှင်။
• အသက် ၂၄ လနှင့် အထက် ကလေးများတွင် အဖျား ၁၀၂.၂ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက် (၃၉ ဒီဂရီ စင်တီဂရိတ်) အောက်ရှိပြီး နားတစ်ဖက် (သို့မဟုတ် နှစ်ဖက်လုံး) တွင် နားအနည်းငယ် ကိုက်ခြင်းသည် ၄၈ နာရီအောက် ရှိနေလျှင်။

အသက် ၆ လအောက် ကလေးများတွင် နားအလယ်ပိုင်း ကာလတို ရောင်ရမ်းခြင်း ဟု အတည်ပြုနိုင်ပါက စောင့်ကြည့်မနေဘဲ ပဋိဇီဝဆေး ပေးလေ့ရှိသည်။

ရောဂါလက္ခဏာများ သက်သာသွားလျှင်သော်မှ ဆေးကို ညွှန်ကြားထားသည့်အတိုင်း ကုန်ဆုံးအောင် သောက်ပါ။ ဆေးပတ်လည်အောင် မသောက်ပါက ပိုးပြန်ဝင်ခြင်းနှင့် ဆေးယဉ်ပါးခြင်းများ ဖြစ်စေနိုင်သည်။ ဆေးသောက်ရန် မေ့သွားပါက မည်သို့လုပ်ဆောင်ရမည်ကို ဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်ပါ။

နားပြွန်ထည့်ခြင်း

သင့်ကလေးတွင် သီးခြားရောဂါအခြေအနေများ ရှိပါက နားအလယ်ပိုင်းမှ အရည်ထုတ်ရန် ခွဲစိတ်မှု ပြုလုပ်ရန် ဆရာဝန်က အကြံပြုနိုင်သည်။ ပိုးဝင်ခြင်း ပျောက်ကင်းသွားသော်လည်း အရည်များ ဆက်လက် စုပုံနေခြင်း သို့မဟုတ် မကြာခဏ နားပိုးဝင်ခြင်းများ ရှိနေပါက ဤနည်းလမ်းကို အကြံပြုလေ့ရှိသည်။

Myringotomy ဟုခေါ်သော ခွဲစိတ်မှု အသေးစားဖြင့် နားစည်တွင် အပေါက်ငယ်တစ်ခု ဖောက်၍ အရည်များကို စုပ်ထုတ်သည်။ ထို့နောက် လေဝင်လေထွက် ကောင်းစေရန်နှင့် အရည်ထပ်မံ မစုပုံစေရန် ပြွန်ငယ်လေး (tympanostomy tube) ကို ထည့်သွင်းပေးသည်။ အချို့သော ပြွန်များသည် ၄ လ မှ ၁၈ လ အထိ နေနိုင်ပြီး အလိုအလျောက် ပြုတ်ကျသွားတတ်သည်။ အချို့သော ပြွန်များသည် ပိုကြာရှည်ခံပြီး ဖယ်ရှားရန် ခွဲစိတ်မှု လိုအပ်နိုင်သည်။

ပြွန်ပြုတ်ကျသွားပြီးနောက် သို့မဟုတ် ဖယ်ရှားပြီးနောက် နားစည်သည် ပုံမှန်အားဖြင့် ပြန်ပိတ်သွားလေ့ရှိသည်။

နာတာရှည် ပြည်တည် နားကိုက်ခြင်း ကုသမှု

ဤအခြေအနေသည် ကုသရခက်ခဲပြီး နားစည်ပေါက်ခြင်း ဖြစ်စေသည်။ ပုံမှန်အားဖြင့် ပဋိဇီဝဆေး အစက်ချဆေးရည်များဖြင့် ကုသလေ့ရှိသည်။ ဆေးမထည့်မီ နားအတွင်းမှ အရည်များကို မည်သို့ သန့်စင်ရမည်ကို ညွှန်ကြားချက် ပေးလိမ့်မည်။

စောင့်ကြည့်ခြင်း

မကြာခဏ ဖျားနာတတ်သော ကလေးများ သို့မဟုတ် နားအလယ်ပိုင်းတွင် အရည်မပျောက်သော ကလေးများကို သေချာစွာ စောင့်ကြည့်ရန် လိုအပ်သည်။ နောက်ဆက်တွဲ ပြသရန် ရက်ချိန်းများကို ဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်ပါ။ ဆရာဝန်သည် ပုံမှန် အကြားအာရုံနှင့် စကားပြောစွမ်းရည် စစ်ဆေးမှုများကို အကြံပြုနိုင်သည်။

Doctors who treat this condition