မိန်းမကိုယ်ကန်ဒီဒါမှိုစွဲခြင်း
မိန်းမကိုယ်ကန်ဒီဒါမှိုစွဲခြင်း (vaginal candidiasis) အကြောင်း
ဗိုင်းရပ်စ်မဟုတ်သော မှိုပိုးကြောင့်ဖြစ်သည့် မိန်းမကိုယ်မှိုစွဲခြင်းသည် မိန်းမကိုယ်အဝရှိ တစ်ရှူးများကို ထိခိုက်စေပြီး ယားယံခြင်း၊ အရည်ဆင်းခြင်းနှင့် ပြင်းထန်စွာယားယံခြင်းတို့ကို ဖြစ်စေသည်။ အမျိုးသမီးများထဲမှ လေးပုံသုံးပုံအထိသည် ၎င်းတို့၏ဘဝတစ်လျှောက်တွင် မိန်းမကိုယ်ကန်ဒီဒါမှိုစွဲခြင်း (vaginal candidiasis) ဟုလည်းသိကြသော မိန်းမကိုယ်မှိုပိုးဝင်ခြင်းကို ခံစားရနိုင်သည်။ အမျိုးသမီးအများစုတွင် နှစ်ကြိမ် သို့မဟုတ် နှစ်ကြိမ်ထက်ပို၍ ဖြစ်ပွားတတ်သည်။ “လိင်မှတစ်ဆင့်ကူးစက်တတ်သောရောဂါ” ဟူသော ဝေါဟာရတွင် မိန်းမကိုယ်မှိုပိုးဝင်ခြင်း မပါဝင်ပါ။ သို့သော်လည်း ပုံမှန်လိင်မှုကိစ္စကို ပထမဆုံးစတင်ချိန်တွင် မိန်းမကိုယ်မှိုပိုးဝင်နိုင်ခြေ ပိုမိုမြင့်မားသည်။ ထို့အပြင် ပါးစပ်နှင့် လိင်အင်္ဂါထိတွေ့မှု (ပါးစပ်ဖြင့် လိင်ဆက်ဆံခြင်း) ကြောင့် ပိုးဝင်ခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြသည့် အထောက်အထားအချို့ ရှိသည်။ မိန်းမကိုယ်မှိုပိုးဝင်ခြင်းကို ဆေးဝါးများဖြင့် အောင်မြင်စွာ ကုသနိုင်သည်။ အကယ်၍ သင်သည် တစ်နှစ်အတွင်း လေးကြိမ် သို့မဟုတ် လေးကြိမ်ထက်ပို၍ မှိုပိုးပြန်လည်ဝင်ရောက်ပါက ပိုမိုရှည်လျားသော ကုသမှုသင်တန်းနှင့် ရောဂါထိန်းသိမ်းမှုအစီအစဉ် လိုအပ်နိုင်သည်။
ရောဂါလက္ခဏာများ
အောက်ပါတို့သည် ပေါ့ပါးသည်မှ အသင့်အတင့်အဆင့်အထိရှိသော မိန်းမကိုယ်မှိုပိုးဝင်ခြင်း၏ လက္ခဏာများ ဖြစ်ကြသည်-
- မိန်းမကိုယ်တွင် အဖုအပိမ့်ထွက်ခြင်း၊ နာကျင်ကိုက်ခဲခြင်းနှင့် နာကျင်ခြင်း
- မိန်းမကိုယ်နှင့် မိန်းမကိုယ်အဝ ယားယံခြင်းနှင့် စပ်ဖျဉ်းဖျဉ်းဖြစ်ခြင်း
- မိန်းမကိုယ်အဝ နီမြန်းပြီး ရောင်ရမ်းလာခြင်း
- မိန်းမကိုယ်မှ ရေကဲ့သို့ကျဲသော အရည်များဆင်းခြင်း
- အထူးသဖြင့် ဆီးသွားစဉ် သို့မဟုတ် လိင်ဆက်ဆံစဉ် ပူစပ်ပူလောင် ခံစားရခြင်း
- ကော့တေ့ချိစ် (cottage cheese) နှင့်တူသော ပျစ်ချွဲဖြူပြီး အနံ့မရှိသော မိန်းမကိုယ်မှ အရည်များဆင်းခြင်း
မှိုပိုးဝင်ခြင်း၏ နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများ
အောက်ပါတို့သည် မှိုပိုးဝင်ခြင်း၏ နောက်ဆက်တွဲပြဿနာများကို ပြသခြင်း သို့မဟုတ် ဖြစ်စေခြင်း ဖြစ်နိုင်သည်-
- ပြဲပြဲ၊ ကွဲကြောင်းများ သို့မဟုတ် အနာများဖြစ်စေသည့် အလွန်အမင်းနီမြန်းခြင်း၊ ရောင်ရမ်းခြင်းနှင့် ယားယံခြင်းကဲ့သို့သော ပြင်းထန်သောလက္ခဏာများ ပြသခြင်း။
- တစ်နှစ်အတွင်း လေးကြိမ် သို့မဟုတ် လေးကြိမ်ထက်ပို၍ မှိုပိုးဝင်ခြင်းကို ခံစားရခြင်း
- ရှားပါးသော မှိုအမျိုးအစားကြောင့် ဖြစ်ပွားသည့် မှိုပိုးဝင်ခြင်း
- ကိုယ်ဝန်ရှိနေခြင်း
- မထိန်းချုပ်နိုင်သော ဆီးချိုရောဂါရှိခြင်း
- သီးခြားဆေးဝါးများ သုံးစွဲခြင်းကြောင့် သို့မဟုတ် အိပ်ချ်အိုင်ဗွီ ပိုးကူးစက်ခံရခြင်းကြောင့် ကိုယ်ခံအားကျဆင်းနေခြင်း။ မိန်းမကိုယ်မှိုပိုးဝင်ခြင်း၏ လက္ခဏာများနှင့် ဝေဒနာများကို ခံစားရပါက သင့်ဆရာဝန် သို့မဟုတ် သားဖွားမီးယပ်အထူးကုဆရာဝန်နှင့် တိုင်ပင်ပါ။
ဖြစ်ပွားရသည့် အကြောင်းရင်းများ
မိန်းမကိုယ်မှိုပိုးဝင်ခြင်း အများစုသည် ကန်ဒီဒါ အယ်လ်ဘီကန် (candida albicans) မှိုကြောင့် ဖြစ်ပွားသည်။ သင့်မိန်းမကိုယ်တွင် ကန်ဒီဒါအပါအဝင် ဘက်တီးရီးယားနှင့် မှိုတို့၏ ကျန်းမာသောမျှခြေကို သဘာဝအတိုင်း တွေ့ရှိနိုင်သည်။ လက်တိုဘာဆီးလပ်စ် (lactobacillus) အပါအဝင် ဘက်တီးရီးယားအချို့သည် မှိုများ အလွန်အမင်း မပေါက်ပွားစေရန် တားဆီးပေးသည်။ သို့သော် ထိုမျှခြေသည် ပျက်စီးသွားနိုင်သည်။ မိန်းမကိုယ်မှိုပိုးဝင်ခြင်း၏ လက္ခဏာများနှင့် ဝေဒနာများသည် ကန်ဒီဒါမှိုများ အလွန်အမင်း ပေါက်ပွားလာခြင်းကြောင့် သို့မဟုတ် မိန်းမကိုယ်ဆဲလ်တစ်ရှူးများ၏ ပိုမိုနက်ရှိုင်းသော အလွှာများအတွင်းသို့ မှိုများထိုးဖောက်ဝင်ရောက်ခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာရသည်။
အောက်ပါတို့သည် မှိုများအလွန်အမင်း ပေါက်ပွားရခြင်း၏ အကြောင်းရင်းများ ဖြစ်ကြသည်-
- မိန်းမကိုယ်အတွင်းရှိ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို ပျက်ပြားစေသော ပဋိဇီဝဆေးများ သုံးစွဲခြင်း။
- ကိုယ်ဝန်ရှိခြင်း
- မထိန်းချုပ်နိုင်သော ဆီးချိုရောဂါ
- ကိုယ်ခံအားစနစ် အားနည်းနေခြင်း (ကိုယ်ခံအားကျဆင်းခြင်း)
- ကိုယ်ဝန်တားဆေးများကဲ့သို့ အီစထရိုဂျင်ပမာဏကို မြင့်တက်စေသော သောက်ဆေးအမျိုးအစား
ဟော်မုန်းကုသမှုများ မှိုပိုးဝင်ခြင်းကို ဖြစ်စေသော အတွေ့ရအများဆုံးမှိုမှာ ကန်ဒီဒါ အယ်လ်ဘီကန် ဖြစ်သည်။ အခြားသော ကန်ဒီဒါမှိုအမျိုးအစားများသည်လည်း မှိုပိုးဝင်ခြင်းကို ဖြစ်စေနိုင်ပြီး ၎င်းတို့သည် ကုသရန် ပိုမိုခက်ခဲနိုင်ကာ ပုံမှန်အားဖြင့် ပိုမိုပြင်းထန်သော ဆေးဝါးများ လိုအပ်တတ်သည်။
ရောဂါရှာဖွေခြင်း
မှိုပိုးဝင်ခြင်းကို ရောဂါရှာဖွေရန် အထောက်အကူဖြစ်စေရန် ဆရာဝန်သည် မေးခွန်းများမေးမြန်းမည်ဖြစ်ပြီး အောက်ပါတို့ကို လုပ်ဆောင်လိမ့်မည်-
- သင်၏ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ နောက်ခံရာဇဝင်ကို မေးမြန်းခြင်း။ ယခင်က ဖြစ်ပွားခဲ့ဖူးသော မိန်းမကိုယ်ပိုးဝင်ခြင်း သို့မဟုတ် လိင်မှတစ်ဆင့် ကူးစက်တတ်သောရောဂါ (STD) နှင့်ပတ်သက်သည့် အချက်အလက်များကို ဤလုပ်ငန်းစဉ်တွင် စုဆောင်းနိုင်သည်။
- ကိုယ်ခန္ဓာပိုင်းဆိုင်ရာ စစ်ဆေးခြင်း။ ပြင်ပလိင်အင်္ဂါများကို စစ်ဆေးခြင်း လုပ်ဆောင်မည်။ သားအိမ်နှင့် မျိုးဥအိမ်တို့ကို စမ်းသပ်သိရှိနိုင်ရန် အခြားလက်တစ်ဖက်ဖြင့် ဝမ်းဗိုက်ပေါ်မှ ဖိပြီး လက်ညှိုးနှင့် လက်ခလယ်ကို မိန်းမကိုယ်အတွင်းသို့ ထည့်သွင်းစစ်ဆေးလိမ့်မည်။ သားအိမ်ခေါင်းနှင့် မိန်းမကိုယ်အတွင်းရှိ ပုံမှန်မဟုတ်မှု တစ်စုံတစ်ရာကို ရှာဖွေစစ်ဆေးရန် မိန်းမကိုယ်ကြည့်မှန်ပြောင်း (speculum) ကိရိယာကို ထည့်သွင်းလိမ့်မည်။
- မိန်းမကိုယ်မှ ထွက်သောအရည်များကို စစ်ဆေးခြင်း။ မှိုပိုးဝင်ခြင်းကို ဖြစ်စေသည့် သီးခြားမှိုအမျိုးအစားကို ဖော်ထုတ်ရန် သင့်ဆရာဝန်သည် မိန်းမကိုယ်မှ ထွက်သောအရည် နမူနာကို ဓာတ်ခွဲဆန်းစစ်ရန် ပေးပို့နိုင်သည်။ အကယ်၍ ထိုမှိုကို ဖော်ထုတ်နိုင်ပါက သင့်ဆရာဝန်သည် ထပ်ခါတလဲလဲဖြစ်ပွားသော မှိုပိုးဝင်ခြင်းအတွက် ပိုမိုထိရောက်သော ကုသမှုကို ညွှန်ကြားနိုင်သည်။
ကုသခြင်း
(Treatment)
သင့်မှိုပိုးဝင်ခြင်း၏ ပြင်းထန်မှုနှင့် အကြိမ်ရေပေါ်မူတည်၍ သင့်ကို မည်သို့ကုသရမည်ဆိုသည်ကို ဆုံးဖြတ်လိမ့်မည်။ ရံဖန်ရံခါဖြစ်ပွားခြင်းနှင့် ပေါ့ပါးသည်မှ အသင့်အတင့်ရှိသော လက္ခဏာများအတွက် သင့်ဆရာဝန်က အောက်ပါတို့ကို အကြံပြုနိုင်သည်-
- အချိန်တို မိန်းမကိုယ်တွင်း ကုသမှုနည်းလမ်း။ မှိုပိုးဝင်ခြင်းကို ပုံမှန်အားဖြင့် မှိုသတ်ဆေးကို သုံးရက်မှ ခုနစ်ရက်အထိ အသုံးပြုခြင်းဖြင့် ပျောက်ကင်းစေနိုင်သည်။ မိုင်ကိုနာဇော (Miconazole) နှင့် တာကိုနာဇော (Terconazole) တို့သည် ခရင်မ်၊ လိမ်းဆေး၊ သောက်ဆေးနှင့် မိန်းမကိုယ်ထည့်ဆေးတောင့် ပုံစံများဖြင့် ရရှိနိုင်သော မှိုသတ်ဆေး နှစ်မျိုး ဖြစ်ကြသည်။ ဤဆေးဝါးအချို့ကို ဆရာဝန်ညွှန်ကြားချက်မပါဘဲ ဝယ်ယူနိုင်ပြီး အချို့မှာမူ ဆရာဝန်ညွှန်ကြားချက် လိုအပ်သည်။
- တစ်ကြိမ်တည်းသောက်ရသော ပါးစပ်သောက်ဆေး။ ဖလူကိုနာဇော (Fluconazole) ကို သင့်ဆရာဝန်က ပါးစပ်မှတစ်ဆင့် တစ်ကြိမ်တည်းသောက်ရသော ဆေးအဖြစ် ညွှန်ကြားနိုင်သည်။ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ချိန်တွင် ပါးစပ်သောက်ဆေးများကို အသုံးပြုခြင်းသည် ကောင်းသော အကြံဉာဏ်မဟုတ်ပါ။ ပိုမိုပြင်းထန်သော လက္ခဏာများကို ကုသရန် သုံးရက်ခြားစီဖြင့် တစ်ကြိမ်စာ ဆေးနှစ်ကြိမ် သောက်ရပါမည်။
ကုသမှုခံယူပြီးနောက် သင့်လက္ခဏာများ ပျောက်ကင်းမသွားပါက သို့မဟုတ် နှစ်လအတွင်း ပြန်လည်ဖြစ်ပွားလာပါက သင့်ဆရာဝန်နှင့် ရက်ချိန်းယူပါ။
သင့်လက္ခဏာများ ပြင်းထန်ပါက သို့မဟုတ် သင်သည် မှိုပိုးမကြာခဏဝင်ပါက သင့်ဆရာဝန်က အောက်ပါတို့ကို အကြံပြုနိုင်သည်-
- အချိန်ရှည် မိန်းမကိုယ်တွင်း ကုသမှုနည်းလမ်း။ သင့်ဆရာဝန်သည် မှိုသတ်ဆေးကို နှစ်ပတ်အထိ နေ့စဉ်တစ်ကြိမ် အသုံးပြုပြီးနောက်၊ ခြောက်လတိုင်အောင် တစ်ပတ်လျှင်တစ်ကြိမ် အသုံးပြုရန် အကြံပြုနိုင်သည်။
- အကြိမ်များများသောက်ရသော ပါးစပ်သောက်ဆေး။ မိန်းမကိုယ်တွင်း ကုသမှုနည်းလမ်းအစား သင့်ဆရာဝန်သည် မှိုသတ်ဆေးကို ပါးစပ်မှ နှစ်ကြိမ် သို့မဟုတ် သုံးကြိမ် သောက်ရန် အကြံပြုနိုင်သည်။ သို့သော်လည်း ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီးများအတွက် ဤကုသမှုကို အကြံမပြုပါ။
- အာဇောအုပ်စုဆေးများ (Azole) ကို ခံနိုင်ရည်ရှိသော ပိုးအတွက် ကုသမှုနည်းလမ်း။ မိန်းမကိုယ်အတွင်း ထည့်သွင်းရသော ဘောရစ်အက်ဆစ် (boric acid) ဆေးတောင့်ကို သင့်ဆရာဝန်က အကြံပြုနိုင်သည်။ ဤဆေးကို သာမန်မှိုသတ်ဆေးများနှင့် ခံနိုင်ရည်ရှိနေသော ကန်ဒီဒါမှိုကို ကုသရန်အတွက်သာ သီးသန့်အသုံးပြုပြီး ပါးစပ်မှ သောက်မိပါက အသက်အန္တရာယ်ရှိနိုင်သည်။
