ការវះកាត់ មហារីកលំពែង ដោយប្រើបច្ចេកទេស Whipple ជំងឺមួយដែលមានរោគសញ្ញាតិចតួច ប៉ុន្តែមានគ្រោះថ្នាក់ជាងអ្វីដែលអ្នកគិត

អត្ថបទសុខភាព

មហារីកលំពែង ច្រើនតែមិនបង្ហាញរោគសញ្ញានៅដំណាក់កាលដំបូងឡើយ ដែលបណ្តាលឱ្យអ្នកជំងឺភាគច្រើនរកឃើញជំងឺនេះតែនៅពេលដែលវាវិវឌ្ឍទៅកម្រិតខ្ពស់ប៉ុណ្ណោះ។ ការរកឃើញក្នុងដំណាក់កាលអាចវះកាត់បានពិតជារឿងសំខាន់ ដោយការវះកាត់ Whipple គឺជាវិធីសាស្ត្រព្យាបាលចម្បងដែលធ្វើអោយអត្រារស់រានមានជីវិតប្រសើរឡើងយ៉ាងខ្លាំង។ បច្ចុប្បន្ននេះ មជ្ឈមណ្ឌលវះកាត់នៅមន្ទីរពេទ្យអន្តរជាតិវេជ្ជថានី ប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធវះកាត់ (Da Vinci Surgical System) ដើម្បីបង្កើនភាពជាក់លាក់នៃការវះកាត់សរីរាង្គ និងសរសៃឈាមដ៏ស្មុគស្មាញ ដោយធានានូវលទ្ធផលនៃការព្យាបាលដ៏ល្អបំផុត និងមានសុវត្ថិភាពបំផុតសម្រាប់អ្នកជំងឺ

តើលំពែងគឺជាអ្វី ហើយមានតួនាទីអ្វីនៅក្នុងរាងកាយ

លំពែង (Pancreas) គឺជាសរីរាង្គមួយដែលលាក់ខ្លួនយ៉ាងជ្រៅនៅក្នុងប្រអប់ពោះនៅពីក្រោយក្រពះ។ វាមានមុខងារសំខាន់ពីរ៖

  1. ផលិតអង់ស៊ីម ដើម្បីជួយរំលាយអាហារ និងស្រូបយកសារធាតុចិញ្ចឹម
  2. ផលិតអរម៉ូន ដូចជាអាំងស៊ុយលីន ដើម្បីគ្រប់គ្រងកម្រិតជាតិស្ករក្នុងឈាម

ប្រសិនបើលំពែងដំណើរការខុសប្រក្រតី វានឹងប៉ះពាល់ដោយផ្ទាល់ដល់ប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ និងប្រព័ន្ធមេតាបូលីសរបស់រាងកាយ

មហារីកលំពែង គឺជាអ្វី

វាបណ្តាលមកពីការលូតលាស់ខុសប្រក្រតីនៃកោសិកាជាលិកាលំពែង។ ទីតាំងទូទៅបំផុតគឺ ផ្នែកក្បាលនៃលំពែង ដែលនៅជាប់នឹងបំពង់ទឹកប្រមាត់ និងពោះវៀនតូចផ្នែកខាងលើ។ ដោយសារតែទីតាំងជ្រៅ រោគសញ្ញានៅដំណាក់កាលដំបូងពិបាករកឃើញ ដែលនាំឱ្យអ្នកជំងឺតែងតែទទួលការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យនៅពេលដែលជំងឺនេះបានវិវត្តទៅដំណាក់កាលធ្ងន់ធ្ងររួចទៅហើយ

រោគសញ្ញាដែលអាចកើតមាន៖

ប្រសិនបើអ្នកជួបប្រទះសញ្ញាព្រមានណាមួយទាំងនេះ អ្នកគួរតែពិគ្រោះជាមួយអ្នកឯកទេសដើម្បីធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ

  • ឈឺពោះផ្នែកខាងលើ ឬឈឺរាលដាលដល់ខ្នងរ៉ាំរ៉ៃ
  • ជម្ងឺខាន់លឿង (ស្បែក និងភ្នែកឡើងលឿង)
  • ស្រកទម្ងន់យ៉ាងលឿន ដោយគ្មានមូលហេតុ
  • បាត់បង់ចំណង់អាហារ អស់កម្លាំង
  • ទឹកនោមពណ៌ក្រមៅ លាមកស្លេក

គោលការណ៍ណែនាំសម្រាប់ការព្យាបាល មហារីកលំពែង

ការព្យាបាលអាស្រ័យលើដំណាក់កាលនៃជំងឺ ទីតាំងនៃដុំសាច់ និងសុខភាពទូទៅរបស់អ្នកជំងឺ។ ក្នុងករណីដែលជំងឺមហារីកមិនទាន់រីករាលដាល ការវះកាត់យកដុំសាច់ចេញគឺជាវិធីសាស្រ្តចម្បង ដែលផ្តល់នូវឱកាសខ្ពស់បំផុតក្នុងការជាសះស្បើយ ជាពិសេសសម្រាប់ជំងឺមហារីកនៅក្នុងក្បាលលំពែង

តើការវះកាត់ Whipple ជាអ្វី

ការវះកាត់ Whipple (Pancreaticoduodenectomy) គឺជានីតិវិធីវះកាត់ដ៏ស្មុគស្មាញមួយដើម្បីព្យាបាលជំងឺមហារីកនៅក្នុងក្បាលលំពែង។ គ្រូពេទ្យវះកាត់យកក្បាលលំពែង ពោះវៀនតូច បំពង់ទឹកប្រមាត់ ថង់ទឹកប្រមាត់ និងផ្នែកមួយនៃក្រពះចេញ។ ប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ បំពង់ទឹកប្រមាត់ និងបំពង់លំពែងត្រូវបានភ្ជាប់ឡើងវិញដើម្បីស្តារការរំលាយអាហារធម្មតាឡើងវិញ។ ការវះកាត់នេះតម្រូវឱ្យមានគ្រូពេទ្យវះកាត់ឯកទេសកម្រិតខ្ពស់

ការវះកាត់ Whipple ជាមួយមនុស្សយន្ត Da Vinci

នៅមន្ទីរពេទ្យអន្តរជាតិវេជ្ជថានី យើងផ្តោតលើសុវត្ថិភាព និងលទ្ធផលល្អបំផុតដោយប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធវះកាត់ជំនួយដោយមនុស្សយន្ត Da Vinci  (Robotic-assisted surgery) ចូលមកក្នុងនីតិវិធីជំនួសការវះកាត់បែបវះបើកមុខរបួសធំនៅលើពោះ។ គ្រូពេទ្យវះកាត់គ្រប់គ្រងដៃមនុស្សយន្តតាមរយៈកុងសូល ដែលអនុញ្ញាតឱ្យមានការកាត់ និងតសរសៃឈាម និងជាលិកាដែលមានភាពជាក់លាក់ខ្ពស់ និងត្រឹមត្រូវនៅក្នុងកន្លែងចង្អៀត

លក្ខណៈពិសេសនៃប្រព័ន្ធវះកាត់ដោយមានជំនួយពីមនុស្សយន្ត

  • រូបភាព 3D ច្បាស់កម្រិត HD៖ ការពង្រីករូបភាពបានធំ ជួយឱ្យវេជ្ជបណ្ឌិតមើលឃើញកាយវិភាគសាស្ត្រ សរសៃឈាម និងសរសៃប្រសាទបានយ៉ាងច្បាស់
  • ដៃមនុស្សយន្តឆ្លាតវៃ៖ បង្វិល និងពត់បាន 360ដឺក្រេ ដោយសេរី ដោយធ្វើត្រាប់តាមកដៃមនុស្ស ប៉ុន្តែគ្មានដែនកំណត់ អាចចូលទៅកាន់តំបន់ស្មុគស្មាញបានជ្រៅ
  • ភាពជាក់លាក់ខ្ពស់បំផុត និងកាត់បន្ថយរំញ័រ៖ ប្រព័ន្ធច្រោះរំញ័រនៃវេជ្ជបណ្ឌិត ជួយធ្វើឱ្យការដេរបំពង់តូចមានសុវត្ថិភាពជាងមុន
  • ស្នាមវះតូច ការជាសះស្បើយលឿនជាងមុន៖ ការខូចខាតជាលិកាជុំវិញថយចុះ និងការបាត់បង់ឈាមតិច បណ្តាលឱ្យមានការឈឺចាប់តិច និងវិលត្រឡប់ទៅរកជីវិតធម្មតាវិញលឿនជាងមុនសម្រាប់អ្នកជំងឺ

ការវាយតម្លៃអ្នកជំងឺមុនពេលវះកាត់

ក្រុមគ្រូពេទ្យនឹងបង្កើតផែនការព្យាបាលយ៉ាងហ្មត់ចត់ដោយប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាថតរូបភាពវេជ្ជសាស្ត្រទំនើប ដើម្បីវាយតម្លៃជំងឺយ៉ាងមត់ចត់៖

  • ការស្កេនដោយប្រើកុំព្យូទ័រ (CT Scan) សម្រាប់លំពែងជាពិសេស
  • ការថតរូបភាពអនុភាពម៉ាញេទិក (MRI)
  • អ៊ុលត្រាសោនអង់ដូស្កុបនៃបំពង់រំលាយអាហារ (EUS)

វិធីសាស្រ្តព្យាបាលផ្សេងទៀត ដែលអាចព្យាបាលរួមជាមួយគ្នាបាន

ដើម្បីបង្កើនប្រសិទ្ធិភាពក្នុងការគ្រប់គ្រងជំងឺ និងកាត់បន្ថយឱកាសនៃការកើតឡើងវិញ ក្រុមគ្រូពេទ្យអាចប្រើវិធីសាស្រ្តព្យាបាលពហុមធ្យោបាយ  (Multimodal Treatment)  រួមមាន៖

  • ការព្យាបាលដោយគីមី (Chemotherapy)
  • ការព្យាបាលគោលដៅ (Targeted Therapy) ឬ ការព្យាបាលដោយប្រព័ន្ធភាពស៊ាំ (Immunotherapy)
  • ការព្យាបាលដោយកាំរស្មី (Radiation Therapy)

ការថែទាំអ្នកជំងឺជាក្រុមពហុសាខាវិជ្ជាជីវៈ

ដោយសារតែជំងឺមហារីកលំពែងជាជំងឺស្មុគស្មាញ មជ្ឈមណ្ឌលវះកាត់នៅមន្ទីរពេទ្យអន្តរជាតិវេជ្ជថានី ប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធថែទាំបែបរួមដោយក្រុមពហុសាខាវិជ្ជាជីវៈ (Multidisciplinary Team – MDT) ដែលប្រកបដោយ គ្រូពេទ្យវះកាត់ថ្លើមនិងលំពែង គ្រូពេទ្យឯកទេសប្រព័ន្ធរំលាយអាហារ គ្រូពេទ្យឯកទេសជំងឺមហារីក គ្រូពេទ្យឯកទេសវិទ្យុសកម្ម និងអ្នកជំនាញអាហារូបត្ថម្ភ។ ដើម្បីសហការគ្នារៀបចំផែនការព្យាបាលដ៏ល្អបំផុត និងសមស្របបំផុតសម្រាប់អ្នកជំងឺម្នាក់ៗ

សំណួរដែលសួរជាញឹកញាប់អំពី មហារីកលំពែង

តើជំងឺមហារីកលំពែងអាចព្យាបាលដោយការវះកាត់ដែរឬទេ?

បាទ/ចាស៎ ប្រសិនបើជំងឺនេះស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលដែលវាមិនទាន់រីករាលដាលដល់សរីរាង្គដទៃទៀត។ ការវះកាត់ត្រូវបានចាត់ទុកថាជាវិធីសាស្ត្រចម្បង និងជាក្តីសង្ឃឹមដ៏សំខាន់សម្រាប់ការគ្រប់គ្រងជំងឺ ឬព្យាបាលជាសះស្បើយបាន។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ចាំបាច់ត្រូវឆ្លងកាត់ការវាយតម្លៃលម្អិតដោយក្រុមអ្នកឯកទេសជាមុនសិន

តើការវះកាត់ Whipple ព្យាបាលជំងឺអ្វីខ្លះ?

ប្រើសម្រាប់ព្យាបាលដុំសាច់ ឬមហារីកដែលកើតឡើងនៅក្នុងបរិវេន “ក្បាលលំពែង” រួមទាំងស្នាមជំងឺនៅចុងបំពង់ទឹកប្រមាត់ និងពោះវៀនតូចផ្នែកខាងលើ

តើមនុស្សយន្ត Da Vinci ជួយក្នុងការវះកាត់យ៉ាងដូចម្តេច?

មនុស្សយន្តនេះអនុញ្ញាតឱ្យគ្រូពេទ្យវះកាត់មើលឃើញរូបភាព 3D ច្បាស់លាស់ និងលម្អិត និងមានដៃដែលអាចបង្វិល និងពត់បានដោយសេរីដូចកដៃមនុស្ស (Articulated instruments) នេះគឺល្អជាងការវះកាត់តាមដោយកាមេរ៉ាទូទៅ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យមានការកាត់ និងដេរសរីរាង្គយ៉ាងច្បាស់លាស់ និងសុវត្ថិភាពនៅក្នុងតំបន់តូចចង្អៀត ដែលកាត់បន្ថយរបួសដល់រាងកាយ

តើអ្នកជំងឺទាំងអស់អាចធ្វើការវះកាត់ Whipple បានដែរឬទេ?

មិនមែនទាំងអស់ទេ។ ក្រុមគ្រូពេទ្យត្រូវតែវាយតម្លៃកត្តាជាច្រើន រួមទាំងដំណាក់កាល និងទំហំនៃជំងឺមហារីក វិសាលភាពនៃការឈ្លានពានចូលទៅក្នុងសរសៃវ៉ែន ឬសរសៃឈាមធំៗ រួមទាំងការត្រៀមខ្លួន និងសុខភាពទាំងមូលរបស់អ្នកជំងឺ ដើម្បីកំណត់ថាតើការវះកាត់ជាជម្រើសដែលមានសុវត្ថិភាព និងមានប្រយោជន៍បំផុតឬអត់

Readers’ Rating

0.0 out of 5 stars (based on 0 reviews)