Table of Contents
Phẫu thuật vẹo cột sống được bác sĩ cân nhắc khi đường cong trở nên nghiêm trọng. Ngoài ra, bác sĩ cũng cân nhắc khi đường cong tiếp tục tiến triển. Trường hợp triệu chứng vẫn kéo dài dù đã điều trị không phẫu thuật cũng cần xem xét mổ. Với bệnh nhân phù hợp, phẫu thuật giúp cải thiện sự thẳng hàng của cột sống. Đồng thời, phẫu thuật hạn chế đường cong tiến triển thêm và giảm triệu chứng ảnh hưởng đến sinh hoạt.
Tuy nhiên, hồi phục cần thời gian và phục hồi chức năng. Dù vậy, nhiều bệnh nhân vẫn cải thiện được tư thế, khả năng vận động và chất lượng cuộc sống. Thời gian hồi phục phụ thuộc vào mức độ cong vẹo. Bên cạnh đó, độ phức tạp của ca mổ cũng ảnh hưởng đến thời gian này.
Vẹo cột sống là tình trạng cột sống cong bất thường sang một bên. Bình thường, cột sống chạy thẳng dọc theo lưng. Khi bị vẹo, cột sống có thể cong hình chữ “S” hoặc chữ “C”.
Dấu hiệu thường gặp gồm:
Nếu không điều trị, vẹo nhẹ có thể dần nặng hơn. Do đó, người bệnh có thể bị đau lưng kéo dài và mỏi cơ. Hơn nữa, ca nặng có thể gây tê hoặc yếu chân. Như vậy, vẹo cột sống nghiêm trọng không chỉ ảnh hưởng ngoại hình. Bệnh còn ảnh hưởng đến vận động và sinh hoạt hằng ngày.
Nhiều bệnh nhân được điều trị bằng theo dõi, nẹp chỉnh hình hoặc vật lý trị liệu. Tuy nhiên, một số trường hợp cần phẫu thuật. Các lý do thường gặp gồm:
Đặc biệt, độ cong lớn làm tăng nguy cơ mất cân bằng cột sống về lâu dài. Ngoài ra, ở trẻ đang tăng trưởng, đường cong tiến triển nhanh có thể gây biến chứng nặng hơn về sau.
Góc Cobb là chỉ số quan trọng để đánh giá độ cong cột sống. Tuy nhiên, bác sĩ không quyết định mổ chỉ dựa vào góc này. Bên cạnh đó, bác sĩ còn xem xét nhiều yếu tố khác:
Do đó, quyết định phẫu thuật dựa trên nhu cầu điều trị. Ngoại hình không phải là lý do duy nhất.
Ở người lớn, vẹo cột sống thường phát triển từ từ. Nguyên nhân có thể là cột sống thoái hóa theo thời gian. Ngoài ra, bệnh có thể bắt đầu từ tuổi thiếu niên nhưng chưa được điều trị triệt để. Trước tiên, bệnh nhân thường thử vật lý trị liệu và các phương pháp không mổ. Sau đó, bác sĩ mới cân nhắc phẫu thuật nếu đau, triệu chứng thần kinh hoặc hạn chế vận động không cải thiện.
Ngược lại, ở thanh thiếu niên, mối quan tâm chính là đường cong tiến triển khi cơ thể đang lớn. Vì vậy, bác sĩ thường khuyến nghị mổ nếu đường cong tiến triển nhanh. Lý do là thời điểm điều trị ảnh hưởng đáng kể đến kết quả lâu dài.
Như vậy, hai nhóm tuổi có hướng tiếp cận khác nhau. Sự khác biệt này ảnh hưởng đến kế hoạch mổ, số đốt sống cần can thiệp và thời gian hồi phục. Đồng thời, mục tiêu điều trị tổng thể cũng khác nhau.
Trước khi đề nghị phẫu thuật, bác sĩ sẽ đánh giá toàn diện. Đánh giá này có thể bao gồm:
Ngoài ra, bác sĩ có thể đánh giá độ linh hoạt của đường cong. Bác sĩ cũng xác định đoạn cột sống cần điều trị. Nhờ đó, đội ngũ phẫu thuật xây dựng kế hoạch phù hợp với từng bệnh nhân. Kế hoạch dựa trên giải phẫu cột sống, triệu chứng và mục tiêu điều trị. Vì vậy, phẫu thuật chỉ được chỉ định khi lợi ích lớn hơn nguy cơ tiềm ẩn.
Quy trình cụ thể phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Chẳng hạn, loại vẹo, độ cong, tuổi và triệu chứng đều ảnh hưởng đến kế hoạch mổ. Đoạn cột sống cần can thiệp cũng rất quan trọng.
Trước tiên, bác sĩ đặt vít vào các đốt sống được chọn. Sau đó, bác sĩ nối các vít với thanh kim loại. Tiếp theo, bác sĩ điều chỉnh cột sống để cải thiện sự thẳng hàng và cân bằng. Trong suốt quá trình này, bác sĩ bảo vệ tủy sống và các dây thần kinh xung quanh.
Hơn nữa, hợp nhất cột sống thường là một phần của ca mổ. Bác sĩ đặt vật liệu ghép xương dọc theo vùng điều trị. Nhờ đó, các đốt sống được chọn dần liền lại với nhau. Kết quả là cột sống ổn định lâu dài sau chỉnh sửa.
Tuy nhiên, mục tiêu không nhất thiết là làm thẳng hoàn toàn cột sống. Thay vào đó, kế hoạch nhằm đạt mức chỉnh sửa an toàn và phù hợp. Đồng thời, bác sĩ duy trì sự cân bằng cột sống và chức năng thần kinh.
Phẫu thuật vẹo cột sống có thể liên quan đến giải phẫu phức tạp. Đặc biệt, đốt sống có thể bị xoay hoặc biến dạng ở nhiều đoạn. Do đó, hình ảnh học, hệ thống định vị và theo dõi thần kinh đóng vai trò quan trọng.
Ca mổ thường cần đặt nhiều vít và vật liệu cấy ghép. Hệ thống O-arm cung cấp hình ảnh 3D theo thời gian thực của cột sống. Hình ảnh được chụp từ nhiều góc độ ngay trong lúc mổ. Nhờ đó, bác sĩ xác định chính xác vị trí đặt vít qua cuống đốt sống. Điều này đúng ngay cả khi đốt sống bị xoay hoặc khó quan sát. Vì vậy, vít được đặt chính xác hơn và nguy cơ đặt sai vật liệu cấy ghép giảm.
Ca mổ diễn ra gần tủy sống và các dây thần kinh. Do đó, bảo vệ chức năng thần kinh là phần rất quan trọng. Hệ thống IOM liên tục theo dõi tín hiệu thần kinh suốt ca mổ. Nhờ vậy, đội ngũ phẫu thuật phát hiện kịp thời những thay đổi có thể liên quan đến thần kinh. Kết quả là nguy cơ tổn thương thần kinh giảm và ca mổ an toàn hơn.
Lợi ích của công nghệ tiên tiến gồm:
Thời gian hồi phục phụ thuộc vào mức độ biến dạng và loại phẫu thuật. Hầu hết bệnh nhân có thể trở lại sinh hoạt hằng ngày dưới sự theo dõi của bác sĩ. Tuy nhiên, hồi phục hoàn toàn có thể mất vài tháng đến một năm. Điều này đặc biệt đúng với ca phức tạp.
Ở giai đoạn đầu, đau, cứng và hạn chế vận động tạm thời là thường gặp. Trong thời gian này, phục hồi chức năng và vật lý trị liệu rất hữu ích. Các chương trình này giúp cải thiện sức mạnh, độ linh hoạt và khả năng vận động. Cùng lúc đó, cột sống tiếp tục lành.
Không phải trường hợp nào cũng cần phẫu thuật. Tuy nhiên, đường cong nghiêm trọng có thể tiếp tục tiến triển nếu không điều trị. Khi đó, người bệnh có thể gặp các biến chứng lâu dài:
Điều trị vẹo cột sống đòi hỏi chuyên môn sâu, nhất là khi cân nhắc phẫu thuật. Trung tâm Cột sống, Bệnh viện Quốc tế Vejthani chăm sóc toàn diện cho bệnh nhân vẹo cột sống và các biến dạng phức tạp. Trung tâm có đội ngũ bác sĩ chuyên khoa giàu kinh nghiệm. Ngoài ra, trung tâm ứng dụng công nghệ phẫu thuật cột sống tiên tiến. Bên cạnh đó, bệnh nhân được tham gia chương trình phục hồi chức năng cá nhân hóa.
Do đó, kế hoạch điều trị luôn phù hợp với nhu cầu của từng người. Kế hoạch tập trung vào sự ổn định cột sống, khả năng vận động và hồi phục an toàn hơn.
Bạn nên đi khám sớm nếu có các dấu hiệu sau:
Thăm khám sớm giúp ngăn đường cong tiến triển. Nhờ đó, bạn duy trì được sức khỏe cột sống và chất lượng cuộc sống về lâu dài.
Phẫu thuật vẹo cột sống có phải lúc nào cũng cần thiết không?
Không. Hầu hết các trường hợp được điều trị mà không cần mổ. Quyết định phụ thuộc vào độ cong, triệu chứng và mức độ tiến triển.
Độ cong bao nhiêu thì được khuyến nghị phẫu thuật?
Bác sĩ có thể cân nhắc mổ khi độ cong tiến gần hoặc vượt khoảng 45–50 độ. Đặc biệt, nếu đường cong tiếp tục tiến triển hoặc bệnh nhân có triệu chứng, khả năng mổ sẽ cao hơn.
Phẫu thuật vẹo cột sống hồi phục mất bao lâu?
Giai đoạn hồi phục ban đầu thường kéo dài vài tuần. Tuy nhiên, hồi phục hoàn toàn có thể mất vài tháng đến một năm.
Người lớn có thể phẫu thuật vẹo cột sống không?
Có. Người lớn có thể phù hợp để mổ khi đau, triệu chứng thần kinh hoặc hạn chế chức năng vẫn tiếp diễn. Điều kiện là các phương pháp không phẫu thuật đã không mang lại hiệu quả.
Để biết thêm thông tin, vui lòng liên hệ:
Trung tâm Cột sống, Bệnh viện Quốc tế Vejthani
Điện thoại: 02-7340000 hoặc số máy lẻ 5500
Đường dây nóng tiếng Việt: (+66)97-291-3351
