ការទទួលទានភេសជ្ជៈមានជាតិស្ករញឹកញាប់បង្កើនហានិភ័យនៃការកើតគ្រួសក្នុងតម្រងនោម
ក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃ មនុស្សជាច្រើនប្រហែលជាមិនដឹងថា ឥរិយ […]
Table of Contents
ក្នុងវ័យកណ្តាល រហូតដល់វ័យចំណាស់ បុរសជាច្រើនជួបប្រទះបញ្ហាទឹកនោម ដូចជា នោមទាស់ នោមញឹកញាប់ ទឹកនោមខ្សោយ ឬសូម្បីតែត្រូវក្រោកចូលបន្ទប់ញឹកញាប់នៅពេលយប់។ រោគសញ្ញាទាំងនេះអាចហាក់ដូចជាស្រាលនៅពេលដំបូង ប៉ុន្តែប្រសិនបើមិនបានព្យាបាលទេ វាអាចប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំងដល់គុណភាពជីវិតក្នុងរយៈពេលវែង។ ហើយមូលហេតុទូទៅមួយគឺ “ជំងឺក្រពេញប្រូស្តាតរីកធំ” (BPH)
ជំងឺក្រពេញប្រូស្តាតរីកធំ BPH ជាអ្វី?
ក្រពេញប្រូស្តាតរីកធំ (Benign Prostatic Hyperplasia – BPH) គឺជាស្ថានភាពមួយដែលក្រពេញប្រូស្តាតរបស់បុរសមានខ្នាតធំខុសពីធម្មតា។ ក្រពេញប្រូស្តាតមានទីតាំងនៅខាងក្រោមប្លោកនោម និងព័ទ្ធជុំវិញបង្ហួរនោម។ នៅពេលដែលវារីកធំ វានឹងសង្កត់លើបង្ហួរនោម ដែលបណ្តាលឱ្យមានបញ្ហាជាមួយនឹងការនោមដូចជា នោមទាស់ ទឹកនោមខ្សោយ ឬការនោមញឹកញាប់។ ដោយស្ថានភាពនេះមិនមែនជាមហារីកទេ ហើយនឹងមិនវិវត្តទៅជាមហារីកទេ ប៉ុន្តែវាអាចប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំងដល់គុណភាពជីវិតបាន
មូលហេតុ និងកត្តាហានិភ័យ
កត្តាដែលត្រូវបានរកឃើញថាមានឥទ្ធិពលលើការវិវត្តនៃជំងឺនេះរួមមាន៖
- អាយុ៖ បុរសដែលមានអាយុលើសពី 50 ឆ្នាំឡើងទៅមានហានិភ័យខ្ពស់ ដោយបុរសដែលមានអាយុលើសពី 60 ឆ្នាំមានហានិភ័យខ្ពស់ជាង 50% និងបុរសដែលមានអាយុលើសពី 70 ឆ្នាំមានហានិភ័យខ្ពស់រហូតដល់ 80%
- ការប្រែប្រួលនៃអរម៉ូនបុរស ដែលកើតឡើងតាមអាយុ
រោគសញ្ញានៃ ជំងឺក្រពេញប្រូស្តាតរីកធំ
រោគសញ្ញាត្រូវបានបែងចែកជា ២ ក្រុមសំខាន់ៗ រួមមាន៖ រោគសញ្ញាទាក់ទងនឹងការផ្ទុកទឹកនោម និងរោគសញ្ញាទាក់ទងនឹងការបញ្ចេញទឹកនោម
1. រោគសញ្ញាទាក់ទងនឹងការផ្ទុកទឹកនោម ដូចជា៖
- នោមញឹកញាប់
- ចង់នោមភ្លាមៗ
- នោមញឹកញាប់នៅពេលយប់
2. រោគសញ្ញាទាក់ទងនឹងការបញ្ចេញទឹកនោម ដូចជា៖
- នោមទាស់ នោមទាក់
- ស្រក់ទឹកនោម ឬមានឈាមក្នុងទឹកនោម
- នោមមិនអស់ ឬមិនអាចនោមបានទាល់តែសោះ
ប្រសិនបើមិនបានព្យាបាលទេ វាអាចនាំឱ្យមាន ការឆ្លងមេរោគផ្លូវទឹកនោម គ្រួសក្នុងប្លោកនោម ឬខ្សោយតម្រងនោម បាន
ការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យ
គ្រូពេទ្យនឹងពិនិត្យអ្នកដោយប្រើវិធីសាស្រ្តជាច្រើនរួមបញ្ចូលគ្នាដូចជា៖
- ការសាកប្រវត្តិវេជ្ជសាស្ត្រ និងការពិនិត្យរាងកាយ
- ការធ្វើតេស្តទឹកនោម
- ការធ្វើតេស្តឈាមសម្រាប់ PSA (Prostate-Specific Antigen)
- អ៊ុលត្រាសោនតាមទ្វារបាត (TRUS)
- ការវាស់អត្រានៃលំហូរទឹកនោម (Uroflowmetry)
- ការធ្វើតេស្តបរិមាណទឹកនោមដែលនៅសេសសល់
វិធីសាស្រ្តព្យាបាល ជំងឺក្រពេញប្រូស្តាតរីកធំ (BPH)
វិធីសាស្រ្តព្យាបាលជំងឺក្រពេញប្រូស្តាតរីកធំ អាស្រ័យលើភាពធ្ងន់ធ្ងរនៃរោគសញ្ញា និងផលប៉ះពាល់របស់វាទៅលើជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់អ្នកជំងឺ រួមមាន៖
1. ការព្យាបាលដោយការកែប្រែអាកប្បកិរិយា ចំពោះករណីស្រាលៗ គ្រូពេទ្យអាចណែនាំឪ្យ
- កាត់បន្ថយការទទួលទានទឹកមុនពេលចូលគេង
- ជៀសវាងគ្រឿងស្រវឹង និងកាហ្វេអ៊ីន
- គ្រប់គ្រងភាពតានតឹង
2. ការព្យាបាលដោយការប្រើថ្នាំ មានថ្នាំ ពីរក្រុម សំខាន់ៗ រួមមាន
- ថ្នាំដែលជួយបន្ធូរសាច់ដុំជុំវិញបង្ហួរនោម (α-blockers)
- ថ្នាំដែលជួយកាត់បន្ថយទំហំក្រពេញប្រូស្តាត (5-ARI)
ទោះបីជាថ្នាំមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងករណីជាច្រើន ប៉ុន្តែវាត្រូវតែប្រើប្រាស់ជាប់រហូតហើយអាចមានផលប៉ះពាល់ដូចជាសម្ពាធឈាមទាប អស់កម្លាំង ឬការបញ្ចេញទឹកកាមមានភាពមិនប្រក្រតី
3. ការវះកាត់
ក្នុងករណីដែលការព្យាបាលដោយថ្នាំមិនមានប្រសិទ្ធភាព ឬក្រពេញប្រូស្តាតរីកធំខ្លាំងរហូតដល់ពិបាកបត់ជើងតូច គ្រូពេទ្យរបស់អ្នកអាចណែនាំឪ្យធ្វើការវះកាត់ដោយប្រើកាមេរ៉ាដើម្បីយកជាលិកាក្រពេញប្រូស្តាតចេញតាមរយៈបង្ហួរនោម។ ទោះបីជាមានប្រសិទ្ធភាព ប៉ុន្តែវាក៏មានគុណវិបត្តិដែលត្រូវពិចារណា ដូចជាហានិភ័យដែលទាក់ទងនឹងការប្រើថ្នាំសណ្តំ ការឆ្លងមេរោគ និងផលប៉ះពាល់ដែលអាចកើតមានលើមុខងារផ្លូវភេទ ដែលអាចប៉ះពាល់ដល់ការបញ្ចេញទឹកកាមក្នុងករណីខ្លះ
ការព្យាបាលដោយមិនចាំបាច់វះកាត់៖ បច្ចេកវិទ្យា PAE (Prostatic Artery Embolization)
មួយនៅក្នុងចំណោមវិធីសាស្រ្តទំនើបនិងមានសុវត្ថិភាព គឺ ការព្យាបាលដោយបច្ចេកវិទ្យា PAE ដែលជានីតិវិធីព្យាបាលវិទ្យុសកម្ម។ គ្រូពេទ្យនឹងបញ្ចូលបំពង់បូមតូចមួយតាមរយៈសរសៃឈាមនៅក្រលៀន ឬកដៃ ហើយចាក់សារធាតុមួយដើម្បីបិទសរសៃឈាមដែលផ្គត់ផ្គង់ក្រពេញប្រូស្តាត ធ្វើឱ្យក្រពេញប្រូស្តាតរួញបន្តិចម្តងៗក្នុងរយៈពេល 1-3ខែ ដោយមានភាពប្រសើរឡើងគួរឱ្យកត់សម្គាល់ក្នុងរយៈពេល 5-6ខែបន្ទាប់ពីនីតិវិធី
គុណសម្បត្តិនៃការព្យាបាលដោយវិធី PAE
- មិនចាំបាច់វះកាត់ធំ៖ ប្រើបំពង់បូមតូចមួយបញ្ចូលតាមសរសៃឈាមនៅកដៃ ឬក្រលៀន
- ស្នាមវះតូច ជាសះស្បើយលឿន៖ មានតែស្នាមចោះតូចមួយខ្នាតតូចជាង 1សង់ទីម៉ែត្រ
- ផលប៉ះពាល់តិចតួចបំផុតលើមុខងារផ្លូវភេទ
- មិនចាំបាច់បញ្ចូលបំពង់បូមទឹកនោមទេ
- សម្រាកព្យាបាលនៅមន្ទីរពេទ្យ 1យប់
ទោះបីជាជំងឺក្រពេញប្រូស្តាតរីកធំ (BPH) មិនមែនជាជំងឺធ្ងន់ធ្ងរក៏ដោយ ប៉ុន្តែប្រសិនបើមិនអើពើវាអាចប៉ះពាល់ដល់ជីវិតប្រចាំថ្ងៃ និងនាំឱ្យមានផលវិបាកបាន។ ដូច្នេះ ប្រសិនបើអ្នកចាប់ផ្តើមជួបប្រទះនឹងភាពមិនប្រក្រតីណាមួយជាមួយនឹងការនោម វាជាការសំខាន់ណាស់ក្នុងការទៅជួបគ្រូពេទ្យដើម្បីពិនិត្យ និងព្យាបាលឱ្យបានត្រឹមត្រូវ
សម្រាប់ព័ត៌មានបន្ថែម ឬធ្វើការណាត់, សូមទាក់ទងមកកាន់
មជ្ឈមណ្ឌលសុខភាពបុរស និងប្រព័ន្ធបង្ហូរនោម, មន្ទីរពេទ្យវេជ្ជថានី
សេវាកម្មទូរស័ព្ទ ២៤ម៉ោង: (+66)89-201-9000
Medically Reviewed by
Readers’ Rating
3.1 out of 5 stars (based on 9 reviews)
