DBS cho bệnh Parkinson: Lợi ích, rủi ro, tỷ lệ thành công và đối tượng phù hợp

Chuyên mục sức khỏe

Bệnh Parkinson không chỉ gây run mà còn có thể ảnh hưởng đến thăng bằng và làm giảm sự tự tin trong giao tiếp xã hội. Phương pháp điều trị Parkinson bằng DBS là một lựa chọn dành cho những bệnh nhân mà thuốc không còn hiệu quả như trước hoặc gặp khó khăn trong việc kiểm soát các triệu chứng.

Kích thích não sâu (DBS) cho bệnh Parkinson là gì?

DBS trong điều trị bệnh Parkinson sử dụng một thiết bị cấy ghép nhỏ để giúp kiểm soát các triệu chứng vận động. Bác sĩ sẽ đặt các điện cực mỏng vào những vùng cụ thể của não chịu trách nhiệm điều khiển vận động. Các điện cực này phát ra các tín hiệu điện nhẹ, giúp giảm các triệu chứng như run, cứng cơ và vận động chậm. Nhiều người thường gọi DBS là “máy tạo nhịp cho não” vì nó giúp điều hòa hoạt động bất thường của não ảnh hưởng đến vận động.

DBS thực sự hoạt động như thế nào trong điều trị Parkinson?

DBS gửi các tín hiệu điện liên tục đến những vùng não mục tiêu kiểm soát vận động. Các tín hiệu này giúp não giao tiếp trơn tru hơn và cải thiện khả năng kiểm soát vận động.

Bác sĩ sử dụng liệu pháp kích thích não sâu (DBS) để truyền các xung điện nhẹ đến những khu vực cụ thể trong não liên quan đến vận động. Các xung này giúp điều chỉnh các tín hiệu bất thường, từ đó làm cho chuyển động trở nên mượt mà và dễ kiểm soát hơn.

Hệ thống DBS gồm ba thành phần chính:

  • Các điện cực được đặt trong não
  • Một bộ phát xung được đặt gần xương đòn (tương tự máy tạo nhịp tim)
  • Dây nối nằm dưới da

Sau phẫu thuật, bác sĩ sẽ kích hoạt và lập trình thiết bị. Hệ thống sau đó hoạt động liên tục để giúp kiểm soát triệu chứng suốt cả ngày.

Ai là đối tượng phù hợp để điều trị Parkinson bằng DBS?

Các bác sĩ thường cân nhắc phương pháp DBS cho những bệnh nhân mà các triệu chứng không còn được kiểm soát tốt chỉ bằng thuốc. Một yếu tố quan trọng để quyết định DBS có phù hợp hay không là mức độ đáp ứng của bệnh nhân với levodopa.

Nhìn chung, các đối tượng phù hợp bao gồm:

Bệnh nhân mắc Parkinson nguyên phát

  • Bệnh nhân vẫn còn đáp ứng với levodopa, dù hiệu quả có thể giảm ổn định theo thời gian
  • Bệnh nhân có hiện tượng dao động vận động hoặc rối loạn vận động, là một dạng cử động không tự chủ gây ra do sử dụng thuốc lâu dài
  • Bệnh nhân bị run mà thuốc không thể kiểm soát hoàn toàn
  • Người có sức khỏe tổng thể tốt, không có vấn đề nghiêm trọng về trí nhớ hoặc nhận thức

DBS có thể cải thiện những triệu chứng nào của Parkinson — và những triệu chứng nào không thể cải thiện?

Kích thích não sâu (DBS) trong bệnh Parkinson chủ yếu tác động lên các triệu chứng liên quan đến vận động, đặc biệt ở những bệnh nhân mà thuốc không còn kiểm soát tốt tình trạng bệnh.

Các triệu chứng DBS có thể giúp cải thiện:

  • Run
  • Cứng cơ
  • Chậm vận động
  • Dao động vận động (hiện tượng on-off)
  • Rối loạn vận động (các cử động không tự chủ do sử dụng thuốc lâu dài)

Nhiều bệnh nhân sau khi thực hiện DBS ghi nhận vận động trở nên mượt mà hơn và chức năng sinh hoạt hằng ngày ổn định hơn.

Các triệu chứng DBS KHÔNG cải thiện đáng kể:

DBS giúp cải thiện triệu chứng vận động, nhưng không điều trị được tất cả các khía cạnh của bệnh Parkinson:

  • Rối loạn thăng bằng và dễ té ngã
  • Hiện tượng “đông cứng dáng đi” ở giai đoạn muộn
  • Khó nói hoặc khó nuốt
  • Suy giảm trí nhớ hoặc nhận thức

Vì vậy, bác sĩ sẽ đánh giá kỹ lưỡng từng bệnh nhân Parkinson trước khi chỉ định phẫu thuật DBS. Điều này nhằm đảm bảo các triệu chứng phù hợp với những gì DBS có thể cải thiện, đồng thời giúp bệnh nhân có kỳ vọng thực tế về kết quả điều trị.

Tỷ lệ thành công của DBS trong điều trị Parkinson: Người bệnh có thể kỳ vọng kết quả như thế nào?

Kích thích não sâu (DBS) có thể mang lại sự cải thiện đáng kể cho nhiều người sống chung với bệnh Parkinson. Mặc dù kết quả có thể khác nhau ở mỗi bệnh nhân, nhiều người nhận thấy các triệu chứng trở nên dễ kiểm soát hơn sau khi điều trị.

Một số yếu tố có thể ảnh hưởng đến kết quả bao gồm:

  • Mức độ đáp ứng của triệu chứng Parkinson với levodopa
  • Giai đoạn tiến triển của bệnh
  • Tình trạng sức khỏe tổng thể của bệnh nhân
  • Việc lập trình và điều chỉnh thiết bị sau phẫu thuật

Những bệnh nhân đáp ứng tốt với levodopa trước phẫu thuật thường đạt được lợi ích lớn nhất từ DBS.

Nhiều bệnh nhân ghi nhận:

  • Kiểm soát triệu chứng ổn định hơn trong suốt cả ngày
  • Giảm sự gián đoạn do các giai đoạn “on-off”
  • Kiểm soát tốt hơn tình trạng run và cứng cơ
  • Tăng sự tự tin trong các hoạt động sinh hoạt hằng ngày

DBS không phải là phương pháp chữa khỏi bệnh Parkinson và cũng không làm ngừng tiến triển của bệnh. Ngoài ra, DBS không cải thiện tất cả các triệu chứng. Tuy nhiên, phương pháp này có thể giúp nhiều bệnh nhân duy trì sự năng động và chất lượng cuộc sống trong thời gian dài hơn.

Tác dụng phụ và rủi ro của DBS trong điều trị Parkinson

Giống như bất kỳ phương pháp phẫu thuật nào, kích thích não sâu (DBS) trong điều trị bệnh Parkinson cũng đi kèm với một số rủi ro và tác dụng phụ có thể xảy ra. Hầu hết bệnh nhân dung nạp tốt phương pháp này, tuy nhiên biến chứng vẫn có thể xuất hiện trong hoặc sau phẫu thuật.

Các rủi ro và tác dụng phụ có thể bao gồm:

  • Nhiễm trùng tại vị trí cấy ghép thiết bị
  • Chảy máu trong não trong quá trình phẫu thuật
  • Đau đầu hoặc khó chịu sau thủ thuật
  • Rối loạn tạm thời về giọng nói hoặc thăng bằng
  • Thay đổi tâm trạng hoặc hành vi ở một số bệnh nhân
  • Các vấn đề liên quan đến thiết bị, có thể cần điều chỉnh hoặc thay thế

Nhiều tác dụng phụ có thể cải thiện sau khi bác sĩ điều chỉnh lại cài đặt của thiết bị. Việc tái khám định kỳ cũng giúp đội ngũ y tế theo dõi tiến triển và xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh.

Nếu các triệu chứng Parkinson tiếp tục tiến triển dù đã điều trị, Trung tâm Khoa học Thần kinh tại Bệnh viện Quốc tế Vejthani có thể cung cấp đánh giá chi tiết và xây dựng phác đồ điều trị phù hợp với từng bệnh nhân. Đội ngũ bao gồm các bác sĩ thần kinh, phẫu thuật thần kinh và các chuyên gia khác phối hợp để đưa ra hướng điều trị tối ưu.

Để biết thêm thông tin về phẫu thuật DBS và các lựa chọn điều trị hiện có, vui lòng liên hệ Bệnh viện Vejthani để được tư vấn thêm.

Câu hỏi thường gặp

DBS hoạt động như thế nào trong điều trị bệnh Parkinson?

Bác sĩ sử dụng phương pháp Kích thích Não Sâu (DBS) để gửi các tín hiệu điện nhẹ đến những vùng cụ thể trong não kiểm soát vận động. Những tín hiệu này giúp cải thiện sự giao tiếp giữa các mạch não và giảm các triệu chứng như run, cứng cơ và chậm vận động.

Rủi ro của DBS trong điều trị bệnh Parkinson là gì?

Phẫu thuật DBS có thể đi kèm một số rủi ro, bao gồm nhiễm trùng, chảy máu trong não, đau đầu hoặc các vấn đề tạm thời về giọng nói và thăng bằng. Một số bệnh nhân cũng có thể gặp thay đổi về tâm trạng hoặc các vấn đề liên quan đến thiết bị, nhưng có thể được kiểm soát thông qua theo dõi và chăm sóc sau điều trị.

Tỷ lệ thành công của DBS trong điều trị Parkinson là bao nhiêu?

Tỷ lệ thành công phụ thuộc vào tình trạng của bệnh nhân trước khi phẫu thuật. Những bệnh nhân đáp ứng tốt với thuốc thường đạt kết quả tốt nhất, với khả năng kiểm soát tình trạng run tốt hơn, cứng cơ và dao động vận động.

DBS hiệu quả như thế nào đối với bệnh Parkinson?

DBS có thể cải thiện đáng kể các triệu chứng vận động ở nhiều bệnh nhân, đặc biệt là những người vẫn còn đáp ứng với levodopa. Kết quả có thể khác nhau, nhưng nhiều bệnh nhân nhận thấy việc kiểm soát triệu chứng tốt hơn và cải thiện chức năng sinh hoạt hằng ngày, trong khi các triệu chứng không liên quan đến vận động có thể vẫn còn.

Những tác dụng phụ nào có thể xảy ra khi thực hiện DBS cho bệnh Parkinson?

Các tác dụng phụ có thể bao gồm thay đổi giọng nói, vấn đề về thăng bằng, thay đổi tâm trạng hoặc khó chịu liên quan đến thiết bị. Hầu hết các tác dụng phụ này có thể cải thiện sau khi bác sĩ điều chỉnh lại cài đặt của thiết bị.

Để biết thêm thông tin, vui lòng liên hệ

Trung tâm Khoa học Thần kinh, Bệnh viện Quốc tế Vejthani

Điện thoại: (+66)2-734-0000 Ext. 5400

Hotline tiếng Việt: (+66)97-291-3351

Readers’ Rating

5.0 out of 5 stars (based on 2 reviews)