Đau lưng

Tổng quan

Yếu tố phổ biến nhất ngăn cản mọi người làm việc và sống một cuộc sống bình thường là đau lưng. Đau lưng có thể do nhiều nguyên nhân gây ra, vì vậy tốt nhất là nên tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên môn thay vì tự chẩn đoán. Bệnh nhân có thể chỉ mắc một vấn đề đơn giản như căng cơ, nhưng cũng có thể có những vấn đề tiềm ẩn khác như lạc nội mạc tử cung hoặc sỏi thận.

Đau lưng được phân loại theo nhiều cách khác nhau bởi các chuyên gia y tế. Việc phân loại thường dựa trên vị trí của cơn đau, chẳng hạn như đau lưng trên, giữa lưng hoặc lưng dưới, và liệu cơn đau có ở phía bên trái, giữa, hay bên phải. Ngoài ra, các chuyên gia y tế có thể mô tả mức độ đau là nhẹ, trung bình hoặc nặng, và dạng đau có thể là đau âm ỉ, dai dẳng hoặc đau nhói, dữ dội.

Thời gian kéo dài của cơn đau lưng cũng được dùng để phân loại. Một cơn đau xuất hiện nhanh, ngắn và thường do chấn thương gây ra được gọi là đau lưng cấp tính. Ngược lại, bất kỳ cơn đau lưng nào kéo dài hơn ba đến sáu tháng được xem là đau lưng mãn tính hoặc dai dẳng. Nếu bạn gặp bất kỳ dạng đau lưng nào, điều quan trọng là nên tìm lời khuyên từ chuyên gia y tế để xác định nguyên nhân và phương pháp điều trị phù hợp.

Hầu hết các trường hợp đau lưng, đặc biệt ở những người dưới 60 tuổi, có thể được phòng ngừa hoặc giảm nhẹ bằng các biện pháp phù hợp. Trong trường hợp phòng ngừa không thành công, các kỹ thuật tự chăm sóc cơ bản và tư thế cơ thể đúng có thể giúp phục hồi hoàn toàn trong vài tuần. Phẫu thuật điều trị đau lưng hiếm khi cần thiết.

Triệu chứng

Đau lưng có thể cảm giác như đau nhói, đau rát hoặc đau như dao đâm trong các cơ. Hơn nữa, cơn đau có thể lan xuống chân. Nó có thể trở nên nghiêm trọng hơn khi uốn người, xoay người, nâng vật, đứng lâu hoặc đi bộ.

Hầu hết các cơn đau lưng sẽ dần cải thiện thông qua việc tự chăm sóc và điều trị tại nhà. Hãy tham khảo ý kiến của chuyên gia y tế nếu đau lưng kéo dài hơn vài tuần, đau dữ dội và không cải thiện khi nghỉ ngơi; lan xuống một hoặc cả hai chân, đặc biệt nếu đi xuống dưới đầu gối; hoặc gây yếu, tê, hoặc ngứa ran ở một hoặc cả hai chân.

Nếu bạn gặp cơn đau lưng đi kèm với bất kỳ triệu chứng nào sau đây, điều đó có thể là dấu hiệu của một tình trạng y tế nghiêm trọng và cần được chăm sóc y tế khẩn cấp:

• Các vấn đề mới về ruột hoặc bàng quang
• Sốt
• Xuất hiện sau một cú ngã, va đập vào lưng hoặc chấn thương khác

Nguyên nhân

Đau lưng thường liên quan đến nhiều yếu tố tiềm ẩn, bao gồm các tình trạng y tế và chấn thương. Nó cũng có thể phát triển mà không có nguyên nhân rõ ràng hoặc bất thường nào có thể được xác định qua các xét nghiệm chẩn đoán hoặc hình ảnh học. Một số tình trạng thường liên quan đến đau lưng bao gồm:

• Căng cơ hoặc dây chằng: Cơ lưng và dây chằng cột sống có thể bị căng do nâng vật nặng thường xuyên hoặc một cử động bất ngờ, không thoải mái. Căng lưng liên tục có thể gây ra co thắt cơ nghiêm trọng ở những người không có thể trạng tốt.
• Đĩa đệm bị rách hoặc phồng: Các đĩa đệm giữa các xương cột sống hoạt động như các đệm giảm xóc. Chất mềm bên trong đĩa đệm có thể sưng hoặc vỡ, chèn ép dây thần kinh. Tuy nhiên, đau lưng không phải lúc nào cũng do đĩa đệm bị hỏng hoặc phồng; MRI, CT hoặc X-quang cột sống thực hiện vì lý do khác thường phát hiện ra bệnh lý đĩa đệm.
• Viêm khớp: Thường ảnh hưởng đến vùng lưng dưới, đặc biệt là thoái hóa cột sống. Hẹp ống sống, một tình trạng hẹp không gian xung quanh tủy sống, đôi khi cũng có thể là hậu quả của viêm khớp cột sống.
• Loãng xương: Nếu xương trở nên giòn và mỏng, các đốt sống có thể bị gãy đau đớn.
• Viêm cột sống dính khớp: Một số đốt sống có thể hợp nhất do tình trạng viêm này, dẫn đến giảm độ linh hoạt của cột sống.

Yếu tố nguy cơ

Ngay cả trẻ em và thanh thiếu niên cũng có thể bị đau lưng. Những yếu tố sau có thể làm tăng nguy cơ phát triển đau lưng:

• Tuổi tác: Từ khoảng 30–40 tuổi trở đi, đau lưng trở nên phổ biến hơn.
• Thiếu vận động: Thiếu tập thể dục có thể gây đau lưng và làm yếu cơ lưng, cơ bụng.
• Cân nặng cơ thể: Lưng phải chịu nhiều áp lực hơn khi cơ thể thừa cân.
• Cơ chế cơ thể không đúng: Sử dụng lưng thay vì chân khi nâng vật có thể gây đau lưng.
• Tình trạng tâm lý: Đau lưng dường như phổ biến hơn ở những người dễ bị trầm cảm và lo âu. Căng cơ do stress cũng có thể làm trầm trọng thêm cơn đau lưng.
• Hút thuốc: Đau lưng phổ biến hơn ở người hút thuốc. Hút thuốc có thể gây ra ho dẫn đến thoát vị đĩa đệm, đồng thời tăng nguy cơ loãng xương và làm giảm lưu thông máu đến cột sống.
• Các bệnh khác: Một số loại ung thư và dạng viêm khớp cũng có thể làm trầm trọng thêm đau lưng.

• **