เมื่ออายุมากขึ้นพบว่าหลอดเลือดหัวใจจะเสื่อมสภาพ จากการที่มีคอเลสเตอรอลสะสมเป็นเวลานาน ส่งผลให้เกิดหลอดเลือดแดงตีบแคบ หรืออุดตัน ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญที่ทำให้เกิดภาวะหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน และทำให้เสียชีวิตกะทันหันได้

ศ.นพ.เกียรติชัย ภูริปัญโญ ผู้อำนวยการศูนย์หัวใจ กล่าวถึงผู้ป่วยภาวะหัวใจขาดเลือดเฉียบพลัน หรือ Heart Attack ว่าเกิดจากหลอดเลือดแดงมีการตีบตัน เพราะมีคราบไขมันหรือหินปูนมาเกาะผนังหลอดเลือดด้านใน ซึ่งหากหลอดเลือดแดงตีบแคบมาก หรือมีลิ่มเลือดไปอุดตัน 100% ในทันที จะทำให้เกิดภาวะกล้ามเนื้อหัวใจตาย ถ้าไม่ได้รับการรักษาภายใน 4-5 นาทีหัวใจจะหยุดเต้น ร่างกายส่วนต่างๆ จึงขาดเลือดไปเลี้ยง ส่วนที่รุนแรงคือ สมอง ถ้าแก้ไขไม่ทันภายใน 4-5 นาที เซลล์สมองอาจเสียหายแบบถาวร ถึงแม้จะรักษาหัวใจให้กลับคืนมาได้ แต่สมองอาจไม่กลับมาเป็นปกติได้เหมือนเดิม ดังนั้น ผู้ป่วย Heart Attack จึงมีโอกาสเสียชีวิตมากกว่า 50% ยิ่งผู้ป่วยได้รับการรักษาเร็วเท่าใด ก็ยิ่งมีโอกาสรอดชีวิตสูงขึ้นเท่านั้น ถ้าได้รับการรักษาที่ถูกต้องรวดเร็วจะสามารถลดอัตราการเสียชีวิตได้มากกว่า 50%

การรักษาที่สำคัญ คือการให้ยา หรือการทำบอลลูนเพื่อขยายเส้นเลือดที่อุดตันทันที ผู้ป่วยควรได้รับการตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจและอ่านผลทันทีโดยแพทย์หัวใจพร้อมกับการตรวจเลือด และถ้าเป็นหลอดเลือดหัวใจอุดตันจริง ควรได้รับยาทันทีภายใน 30 นาที หรือที่ดีกว่าคือ การขยายด้วยบอลลูนและใส่ขดลวด ควรขยายเส้นเลือดให้ได้ภายใน 90 นาที

อาการเด่นชัดของโรคหลอดเลือดหัวใจตีบหรืออุดตัน จะแตกต่างกันในผู้ป่วยแต่ละราย เช่น เจ็บกลางหน้าอก บริเวณเหนือลิ้นปี่ขึ้นมาเล็กน้อย เจ็บแบบจุกแน่นคล้ายมีอะไรมาบีบหรือกดทับไว้ บางรายอาจมีอาการจุกแน่นลิ้นปี่เหมือนอาหารไม่ย่อย มักเจ็บร้าวไปที่คอ ขากรรไกร หรือไหล่ซ้าย ถ้าเป็นมากขึ้นการเคลื่อนไหวร่างกายเพียงเล็กน้อยก็อาจมีอาการ และจะเป็นอยู่นานครั้งละ 2-3 นาที อาการจะดีขึ้นถ้าได้หยุดพัก หรืออมยาขยายหลอดเลือดที่ไปเลี้ยงกล้ามเนื้อหัวใจ

ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้มีโอกาสเกิดโรคนี้เพิ่มขึ้น ได้แก่ ผู้ชายอายุมากกว่า 45 ปี ผู้หญิงอายุมากกว่า 55 ปี ผู้ที่เป็นโรคเบาหวาน ความดันโลหิตสูง สูบบุหรี่ มีไขมันในเส้นเลือดสูง โรคอ้วน และกรรมพันธุ์ คือมีญาติพี่น้องสายตรงเป็นโรคนี้ รวมทั้งภาวะเครียด ขาดการออกกำลังกาย สำหรับยาบางกลุ่มที่ใช้ในปริมาณมากเกินไปก็อาจมีผลกับหัวใจได้ อีกทั้งกลุ่มคนที่ไม่มีประวัติเป็นโรคหัวใจก็อาจมีหลอดเลือดหัวใจตีบแฝงอยู่ได้เช่นกัน

สอบถามเพิ่มเติมที่ ศูนย์หัวใจ

โทร. 0-2734-0000 ต่อ 5300, 5301

ศ.นพ.เกียรติชัย ภูริปัญโญ
ผู้อำนวยการศูนย์หัวใจ

ประวัติการศึกษา

แพทยศาสตรบัณฑิต คณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
วุฒิบัตร/ ประกาศนียบัตร
ผู้เชี่ยวชาญทางด้านหัวใจ คณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล
Special Clinical Interests
Electrophysiologic, University of Colorado Stydy University of Southern California.

Internship

Ministry of Public Health
Post Graduate Trainning
Medical Residency Training, Siriraj Hospital,Mahidol University
Noninvasive Cardiology, Division of Cardiology , Kobe University School of Medicine, Japan (JICA GARNT)

Clinical Epidemiology, University of Pennsylvania, USA (Rockefeller Foundation Grant)
Clinical Electrophysiology, Denver General Hospital,University of Colorado, USA